Michel van der Plas tussen de papegaaien in de Hortus in Haren. Foto: Siese Veenstra
Vogels waren alles voor Michel van der Plas (1970-2024). Die passie begon thuis, waar hij met zijn vader parkieten kweekte, en eindigde met World of Birds in Erica: een opvang met bijna 2000 exotische vogels.
What the fuck? Dat was het eerste wat Michels kersverse liefje Bonny dacht toen zij als meisje van 16 bij hem thuiskwam. Liefst 22 papegaaien scharrelden rond in grote volières achter de woning.
Zij vond vogels niet zo veel aan en kon niet bevroeden dat ze later samen een opvang zouden runnen voor uiteindelijk 1800 exotische vogels. Ze werd simpelweg meegesleurd in Michels plannen. Want dat kon hij als de beste: zo gepassioneerd ergens over praten dat je je niet meer afvroeg wat je er zelf van vond.
Als jongetje was Michel al gefascineerd door vogels. Als hij ergens op bezoek was waar vogels waren, ging hij het liefste direct kijken bij zijn gevederde vriendjes. Zijn vader besloot er met Michel ook aan te beginnen. In het kweken van parkieten en agapornissen (dwergpapegaaien), bij hun huis in het Utrechtse Waverveen, konden ze samen hun ei kwijt.
Vader overleed toen Michel 16 was
Groot was de klap toen Michels vader omkwam bij een auto-ongeluk. Michel was 16 jaar. Het drukte een grote stempel op het gezin: op zijn broertje Richard en zijn moeder. Maar hoeveel verdriet er ook was, of misschien wel juist daardoor: Michel besloot in zijn eentje door te gaan met de vogels, vooral met grotere papegaaien.
Na zijn middenstandsopleiding ging hij aan de slag als magazijnmedewerker bij een farmaceutisch bedrijf. Daar viel hij als een blok voor Bonny, die er vakantiewerk deed. Hij besloot direct werk van haar te maken. Als Michel iets wilde, pakte hij door.
Bonny had haar verkering net uit en had zichzelf plechtig beloofd voorlopig niets met jongens te beginnen. Maar dat mislukte met Michel, die jongen met die sprekende ogen die van tint veranderden al naar gelang zijn stemming. Die stille collega die zo opeens met een grap of grol uit de hoek kon komen.
Michel kocht een huis in Nieuw-Weerdinge, waar ze gingen samenwonen en hij op termijn ‘iets met vogels’ wilde doen. Wegens ruimtegebrek konden niet al zijn papegaaien mee, maar Michel zou Michel niet zijn als er niet gaandeweg steeds meer exemplaren bij kwamen. Zoals Rokko, die zijn lievelingspapegaai werd.
De groenwangamazone was al op leeftijd toen hij bij hem kwam. Het intrigeerde Michel dat de vogel, zijn naam ten spijt, steeds meer geel op zijn wangen kreeg. Toen Rocco doodging, liet Michel hem opzetten.
Vondeling op de stoep
Steeds meer vogeleigenaren kregen door dat ze in Nieuw-Weerdinge terecht konden met een papegaai waar ze niet meer zelf voor konden zorgen of waarvan de eigenaar was overleden. Soms vonden Bonny en Michel een vondeling op de stoep.
Michel in Nieuw-Weerdinge met een paar grijze roodstaarten. Foto: Wolter Kobus
Ze richtten een stichting op: Stichting Papegaaienhulp. Later werd die omgedoopt tot World of Birds Foundation. De oude naam paste niet meer omdat er steeds meer andere vogelsoorten bij kwamen. Bovendien was een Engelse naam handiger toen ze mee gingen doen aan internationale fokprogrammma’s voor soorten die met uitsterven worden bedreigd.
Michel, die eerst nog bij McDonald’s in Emmen werkte, ging vanaf 2007 betaald aan de slag voor de stichting.
Via Hortus Haren naar Erica
Het ging hem niet altijd voor de wind. Zo kreeg hij op zijn 27e de auto-immuunziekte SLE, die ontstoken spieren en gewrichten veroorzaakte. Bovendien konden ze na een paar jaar niet langer in Nieuw-Weerdinge blijven. De buurman was de overlast van de inmiddels honderd vogels zat.
Ze verkasten naar de Hortus in Haren, maar moesten ook hier na een paar jaar het veld ruimen vanwege verbouwingsplannen van de Hortus. De vogelteller stond intussen op zo’n 350. Michel liet zijn oog vallen op een voormalige plantenkas van 6600 vierkante meter in Erica. Ondanks een buurman die zich verzette, hield hij vast aan wat hij wilde. Uiteindelijk kreeg hij groen licht van de gemeente.
In de nog lege kas in Erica. Foto: Kees van de Veen
Samen met Bonny en de andere bestuursleden en de hulp van tientallen vrijwilligers breidde hij de opvang beetje bij beetje uit. Michel, die geen last meer had van zijn ziekte, bedacht de plannen, hield in de gaten of de vogels goed in hun vel zaten, kweekte met ze, deed research, gaf lezingen en schreef artikelen voor vakbladen en vogelverenigingen.
Zelfs op vakanties gingen zijn vogelboeken en laptop mee. En natuurlijk bezocht hij dan de dierenparken en andere vogelopvanglocaties.
Een hoofd vol feiten en weetjes
Zijn brein was een hoofdstuk apart. Van ‘zijn’ 1800 vogels kende hij van zo’n beetje de helft de naam; sowieso van alle pakweg 800 papegaaien. Niet dat hij ze er altijd uit kon pikken, maar als hij het ringnummer zag, wist hij het.
Hij was iemand van getallen, feiten en weetjes. Hij lag ‘s nachts vaak wakker en ging dan op zijn telefoon informatie opzoeken op Wikipedia. Saaie informatie in zijn ogen, bijvoorbeeld over Julius Caesar, in de hoop dat hij dan in slaap zou vallen. Maar zijn hoofd sloeg alles op.
Hij genoot ervan als vraagbaak te fungeren; als mensen hem foto’s stuurden van een vogel met bijvoorbeeld de vraag wat voor soort het was – en of ze misschien een nieuwe soort hadden ontdekt?
Vlak voor zijn dood zag hij zijn favoriete vogels in het Amazonegebied
In 2021 werd Michel onverwacht getroffen door een hartinfarct, gevolgd door een hartstilstand. Hij werd gereanimeerd, kreeg drie stents maar werd niet echt meer de oude. Bonny drong aan op een second opinion, maar hij had geen zin in ziekenhuisgedoe.
Zijn hartstilstand zette hem wel aan het denken over wat hij nog graag zou willen doen. Hij wilde in ieder geval meer genieten en een mooie reis maken om vogels in het wild te zien. Hoog op zijn verlanglijstje stonden de marajo-amazone en de goudparkiet. Eind vorig jaar voegde hij de daad bij het woord en pakte hij, met broer Richard en neef Senna, het vliegtuig naar Brazilië.
Met gids Pablo trokken ze het Amazonegebied in. Het lukte Michels favoriete vogels te spotten en hij genoot met volle teugen.
Michel (midden) met broer Richard en neef Senna. Eigen foto
Misschien heeft hij iets voorvoeld. Tegen een goede vriend had hij gezegd dat hij deze reis móest maken en dat het niet te lang meer moest duren.
Vier dagen na zijn terugkeer kreeg hij opnieuw een hartstilstand. Hij was alleen thuis; Bonny en hij waren vier maanden daarvoor gescheiden omdat ze eigenlijk al jarenlang meer beste vrienden waren dan man en vrouw.
Voor de uitvaart werd Michel nog één keer naar zijn vogels gebracht in de grote kas, waar hij werd rondgereden langs een erehaag van familie, vrienden en vrijwilligers. Op de kist lag een gigantisch bloemstuk vol veren, vogelvoer en zaadstengels. En daarop, bij het voeteneinde, prijkte papegaai Rokko.
Tijd van Leven
Dagblad van het Noorden beschrijft het geleefde leven van mensen uit Drenthe en Groningen. Uitgangspunt is dat elk leven de moeite waard is. Wil je iemand aandragen die de afgelopen tijd is overleden? Mail: tijdvanleven@dvhn.nl
