Nederlands elftal geeft in absolute slotfase overwinning weg tegen Japan in eerste WK-duel

Virgil van Dijk en WK-debutant Crysencio Summerville scoorden voor Nederland en leken de Oranje-polonaise te starten, maar uiteindelijk overheerste de teleurstelling: 2-2.

Na de blamage in de uitzwaaiwedstrijd in de Kuip tegen Algerije (0-1) en de matige vertoning in de generale repetitie tegen Oezbekistan (2-1), was het in het schitterende Dallas Stadium ’helpers weg, eerste ronde’. Het was aan de internationals om te laten zien dat het missen van legio kansen in de laatste oefenduels incidenten waren geweest en dat de laatste dagen in Kansas City – voor het vertrek naar Dallas – met succes aan het spel was geschaafd.

Zoals verwacht hield Koeman vast aan zijn basisformatie die in New York tegen Oezbekistan zo ploeterde. Daarin stonden, doordat Memphis op de bank plaatsnam, slechts vier spelers met ervaring op het hoogste voetbalpodium: Van Dijk, Denzel Dumfries, Frenkie de Jong en Cody Gakpo. Hoopgevend was het dan wel weer dat op Van Dijk na al die spelers sinds het mondiale eindtoernooi van 2022 al een doelpunt achter hun naam hebben. Zelfs Frenkie, bij wie de teller in de voorgaande 66 interlands op twee stond, haalde in en tegen Qatar de trekker over.

Het was De Jong die na het oefentreffen in The Big Apple zei dat Nederland met een paar kleine aanpassingen weer boven jan zou kunnen zijn. Het spelen met de punt naar achteren op het middenveld was volgens Koeman de sleutel tot WK-succes. Frenkie werd de enige verdedigende middenvelder, waardoor de ’twee tienen’ Ryan Gravenberch en Tijjani Reijnders in hun kracht konden komen als box-to-box-spelers.

Summerville zal in de ochtenduren nog wel even in zijn arm hebben geknepen. De 24-jarige Rotterdammer speelde tegen Japan zijn derde interland, maar wel met miljarden ogen op zich gericht. Een van de meest interessante vragen voor de aftrap in het ’s ochtends regenachtige, maar in de middag weer bloedhete Dallas was hoe de speler van West Ham United met de immense druk zou omgaan.

De start van Oranje was veelbelovend. Cody Gakpo speelde in de derde minuut Donyell Malen in die zich handig van zijn directe tegenstander ontdeed en de 1-0 op zijn schoen had, maar de Japanse keeper Zion Suzuki stak daar een stokje voor. Daarna zakte het spelpeil, omdat het baltempo veel te laag was om de verdediging van de gegroepeerd spelende Japanners kapot te spelen. De Jong werd ’ingekapseld’ en de dubbele dekking die Gakpo en Summerville kregen, was de buitenspelers te machtig. Welk wandelvoetbal er zou zijn te zien als er geen airconditioning in het stadion was, leek een terechte vraag.

De waterpauze deed de spelers van Koeman in elk geval goed, want in het ’kwart voor rust’ was Nederland dreigend. Malen kopte uit een corner van Reijnders recht op Suzuki af. Weer was het dus Malen die een aantal kansen om zeep hielp. Maar het tegenstrijdige is wel dat de spits bij bijna elk doelgevaar betrokken is en – op zijn afronding na – gewoon prima speelt. Gakpo vuurde over, nadat Dumfries de bal uit een vrije trap van Reijnders voor het doel had gebracht.

En Japan? Dat kreeg op slag van rust een twee levensgrote kansen. Tot opluchting van Bart Verbruggen, die er de eerste keer goed bijzat, vuurden Keito Nakamura (Reims) en – de aan de aandacht van aanvoerder Virgil van Dijk ontsnapte –Feyenoorder Ayase Ueda allebei naast

Na 317 minuten sinds Nederland-Ecuador op 31 maart van dit jaar kon de ’waardeloze statistiek’ dat Oranje al lang geen veldgoal had gemaakt en slechts uit strafschoppen had gescoord tot opluchting van Koeman de prullenbak in. En gek genoeg was dat dankzij een slechte vrije trap van Reijnders. Frenkie bezorgde de weggewerkte bal bij Gravenberch die uitstekend voorzette. Van Dijk toonde een van zijn specialiteiten (aanvallend koppen) en werkte de bal krachtig en via de binnenkant van de paal binnen. Vanaf het moment dat de bal van zijn hoofd kwam, volgde Big Virg de weg naar het doel, voorover gebogen en bijna smekend dat de 1-0 op zijn naam zou komen.

De vreugde van Van Dijks dertiende treffer ooit in Oranje (93 caps) was van korte duur, want veel te passief verdedigen en ’vergeten’ uit te stappen door Micky van de Ven die buitenspel ophief, zorgde ervoor dat Nakamura zeven minuten na de openingsgoal de 1-1 binnen schoot.

Maar een geweldige actie van Gravenberch en dito afronding van Summerville (ook via de binnenkant van de paal) gaf Nederland weer de leiding (2-1). Natuurlijk wisselde Japan om nog een punt uit het vuur te spelen en startten de Aziaten een slotoffensief, maar het was onbegrijpelijk hoe ver Nederland zich liet terugdringen.

Koemans wissels pakten in dat opzicht ook slecht uit. Met Memphis, Teun Koopmeiners en Quinten Timber in de plaats van Malen, Summerville en Reijnders en later nog Nathan Aké en Brian Brobbey voor Gravenberch en Gakpo wist Oranje niet te voorkomen dat Kamada de 2-2 binnenkopte. Tegen Zweden en Tunesië moet Nederland alsnog een plek bij de laatste 32 afdwingen. Maar eerst zal de kater van Japan moeten worden verwerkt.