Groninger Bodem Beweging en Gasberaad reageren furieus op extra gaswinning in Groningen. 'Overheid kan niet zo lichtzinnig met veiligheid Groningers omgaan'

De maatschappelijke organisatie GBB verwijst nog maar eens naar de zware bevingen van afgelopen jaar. ,,In 2021 waren er meer zware bevingen dan er op basis van de modellen werd verwacht”, laat Merel Jonkheid namens de GBB weten. ,,Met als dieptepunt de zware beving van 3,2 op de schaal van Richter bij Garrelsweer.”

Die beving vond op 16 november plaats. Het was een van de zwaarste bevingen, veroorzaakt door de gaswinning, die in de provincie Groningen plaatsvond. ,,En dan nu meer gas winnen? Ik ben hier echt door overvallen”, zegt Jonkheid.

GBB vindt dat de Nederlandse overheid niet zo lichtzinnig met de veiligheid van de inwoners van Groningen kan en mag omgaan. Donderdagavond maakte demissionair minister Stef Blok (Economische Zaken en Klimaat) in een brief bekend dat de gaswinning in Groningen alsnog wordt verhoogd. In plaats van een maximale gaswinning uit het Groningenveld van 3,9 miljard kuub gas zal dit maximaal 7,6 miljard kubieke meter zijn.

Dit komt omdat de bouw van de stikstoffabriek in Zuidbroek maandenlange vertraging oploopt. Maar Duitsland heeft ook om meer Nederlands gas gevraagd dan op voorhand was gepland. Zo’n 1,1 miljard kuub extra.

,,Waar zijn ze in godsnaam mee bezig”, vraagt voorzitter Jan Wigboldus van het Groninger Gasberaad zich hardop af. Wigboldus kan er gewoon niet bij. Volgens hem herhaalt de geschiedenis zich. ,,In 2015 vertelde toenmalig minister Henk Kamp ons dat er in 2016 drieduizend huizen zouden worden versterkt. Het jaar erop zei hij precies hetzelfde. We hebben dat aantal nog steeds niet gehaald. Wat ik ermee wil zeggen? Ze beloven van alles. Die bewindspersonen en al die tussenpauzen die er tussendoor zijn gekomen. Maar ze houden hun woord niet. Houden niks overeind.”

Wigboldus zegt dat de nieuwste beslissing van demissionair minister Blok pijn doet. ,,Echt pijn. Ik kan het niet anders zeggen.”

Merel Jonkheid laat namens GBB weten dat minister Blok eerder had gezegd dat er alleen nog maar meer gas gewonnen zou worden uit het veld van Groningen bij een strenge winter. ,,Maar aan deze belofte houdt de overheid zich niet meer”, klinkt het boos. ,,Ik ben echt boos. Wat kunnen we nou nog doen? Ik weet het echt niet meer.”

De GBB is er altijd voor geweest het einde van de gaswinning wettelijk te laten vastleggen. ,,De veiligheid wordt er niet beter van.”

Tweede Kamerlid Sandra Beckerman (SP) zegt dat de hele gang van zaken eigenlijk al geen verrassing meer is. ,,En dat is misschien wel het meest pijnlijke. Het is vernederend. Groningen staat zo laag op de Haagse agenda dat een of ander contract met de Duitsers belangrijker is.” Beckerman, zelf uit Groningen, zegt veel reacties te hebben gekregen. Mensen zijn volgens haar woest. ,,Ze geven aan dat ze het gevoel hebben er niet toe te doen.”

Onacceptabel, stelt PvdA-Kamerlid Henk Nijboer. ,,Hoe is dit mogelijk? De ellende in Groningen is enorm. Het kabinet liet de afspraken met Duitsland op zijn beloop.” Volgens de PvdA heeft de nieuwe staatssecretaris van Mijnbouw, Hans Vijlbrief, heel wat uit leggen.

Het steekt SP’er Beckerman vooral dat Blok met geen woord rept over compensatie voor haar provinciegenoten. ,,Zelfs het woord schadeafhandeling komt er niet in voor. Ik vind het onbestaanbaar.”

Tweede Kamerlid Raoul Boucke van D66 vindt dat het kabinet moet kijken of er geen stikstof geïmporteerd kan worden zolang Zuidbroek nog niet draait. ,,Het kabinet moet er alles aan doen om te voorkomen dat meer gaswinning in Groningen nodig is.” De D66’er vindt dat er te vaak beloftes niet zijn nagekomen en noemt de situatie heel pijnlijk voor de Groningers.

,,De verhoging van de gaswinning betekent dat de onveilige situatie in Groningen nóg langer blijft voortduren, zeker met een achterlopende versterkingsoperatie.” Volgens de GBB wordt er door deze stappen alleen nog maar meer in het duister getast wanneer de gaskraan definitief wordt dichtgedraaid. Jonkheid: ,,Inwoners van Groningen leven hierdoor in onzekerheid.”