Twee doden en twee vermisten na 'vreselijke dag' op de Waddenzee bij Terschelling

Het is vlak voor het middaguur als een armada van reddingsboten de haven van West-Terschelling binnenstormt. De reddingswerkers hebben zweet en zeewater op het voorhoofd als een doos pizza’s rondgaat. De bedrukte gezichten zeggen alles. Het lijkt niet te zijn gelukt.

Al uren is dan een enorme zoektocht bezig. Een helikopter hangt in de lucht, reddingsboten cirkelen boven de Waddenzee en op de kade staan politiewagens, brandweerauto’s, ambulances.

En een grijze lijkwagen. Per brancard wordt het eerste bedekte lichaam rond half 12 overgebracht naar het gele rijkswaterstaatschip. Om 12 uur volgt het tweede lichaam. Een scherm zorgt ervoor dat toeristen op de kade er weinig van meekrijgen.

Sommige voorbijgangers lopen snel door en ontwijken nieuwsgierige vragen van hun kinderen. Anderen blijven even staan. Wie op de verhoging bij het Zeeliedenmonument een muntje in de verrekijker gooit, ziet de gehavende Stormloper liggen op een zandbank. Hier is het schip naartoe gesleept door een berger.

De Stormloper van rederij De Bazuin uit Harlingen is waar het in de vroege morgen helemaal mis gaat. Het is rond half 7, zo’n uur en drie kwartier voor zonsopkomst, als de matzwarte watertaxi vertrekt uit de Oude Buitenhaven van Harlingen.

Aan boord zijn, naast de schipper, zes werknemers van bouwbedrijf Friso en een onderaannemer. Ze hebben een klus op Terschelling. De zevende passagier is een zoontje van 12.

Ondertussen, om 07.05 uur, vertrekt De Tiger uit de haven van Terschelling. De snelle catamaran van rederij Doeksen is onderweg naar Harlingen. Gewoonlijk zit de snelboot vol scholieren, maar nu is het herfstvakantie. Aan boord zijn maar 27 mensen: 21 passagiers en 6 bemanningsleden.

Niet veel later, om 07.12 uur, klinkt in de Tiger een doffe dreun. Het schip is dan 4 kilometer ten zuidwesten van West-Terschelling en vaart in de vaargeul het Schuitengat . Eerst denken passagiers dat de boot een boei geramd heeft. Niet dat ze er iets van kunnen zien: de snelboot heeft geen buitendek en het is nog pikkedonker.

Om 07.15 uur komt bij de alarmcentrale de eerste melding binnen. Wat de passagiers hoorden was geen boei, maar watertaxi Stormloper. Het personeel van Doeksen deelt die boodschap persoonlijk mee aan de passagiers.

Aan boord van de Tiger zijn ook twee ambulancebroeders. Als de reddingsdienst er is, stappen zij over op een van de reddingsboten om eerste hulp te verlenen. De KNRM weet vier mensen gelijk uit het water te halen.

Dan wordt een vijfde persoon gevonden. Het slachtoffer wordt gereanimeerd, maar het is al te laat. Dat geldt ook voor de zesde persoon. Twee passagiers, onder wie het jongetje van 12, zijn bovendien nog zoek. Tot halverwege de middag zoeken hulpdiensten naar overlevenden. Tegen half drie slaat de zoektocht om in een bergingsoperatie. Deze gaat nog lang door. Voorlopig zonder resultaat.

De vraag hoe het ongeluk heeft kunnen gebeuren, is op dat moment al veelvuldig gesteld. Uit de gegevens van de nautische website Marine Traffic blijkt dat beide schepen te hard lijken te hebben gevaren. Deze gegevens van de site zijn nauwkeurig, aldus een geraadpleegde maritiem deskundige. De watertaxi voer vlak voor de aanvaring 15 knopen (28 kilometer per uur) en de snelboot 30 knopen (55 kilometer per uur). Volgens Rijkswaterstaat geldt in de vaargeul de maximumsnelheid 20 kilometer per uur.

Dat de snelboot van Rederij Doeksen het Schuitengat nam in plaats van de hoofdroute door de Slenk en de West Meep, is opmerkelijk. Onlangs verklaarde directeur Dirk Spoor van Doeksen namelijk dat de schepen uit zijn vloot niet in het donker door het Schuitengat varen vanwege het ontbreken van verlichting op de betonning.

Enkele uren na het drama voerde Doeksen op alle schepen de vlag halfstok. De Tiger kreeg drie kwartier na de aanvaring groen licht om door te varen naar Harlingen. De catamaran liep averij op aan stuurboordkant. Er liep water in een van de rompen van het schip. Maar door het ontwerp van de boot met meerdere compartimenten kon de reis zonder problemen worden hervat. Passagiers zijn in Harlingen opgevangen en konden gebruik maken van slachtofferhulp. De Onderzoeksraad voor de Veiligheid reisde vrijdagochtend al naar Harlingen om verkennend onderzoek te doen naar de gebeurtenissen op zee, die volgens directeur Spoor van Rederij Doeksen de ergste in de geschiedenis van het bedrijf zijn.

„Er heerst een emotie van verdriet en rouw op het eiland”, zegt burgemeester Caroline van de Pol van Terschelling aan het eind van de middag op de persconferentie in Harlingen. „Het is een vreselijke dag.” Op dat moment is de zoektocht verschoven naar het eilandstrand waar de kustlijn wordt afgespeurd. Die zoektocht werd vrijdagavond gestaakt vanwege de invallende duisternis.