De rioolzuivering bij Echten, ten westen van Hoogeveen. Dit is de bestemming van het gemeenteriool, met daarin de lozingen van Fokker. Foto: WDO Delta
Justitie onderzoekt nog steeds de lozing van chroom-6 door Fokker in Hoogeveen. Maar dat onderzoek gaat verder dan het incident van 22 oktober 2024, waar de gemeenteraad donderdag over praat.
Het Openbaar Ministerie (OM) verzamelt namelijk ook gegevens over chroom-6-lozingen van ver na die datum, achterhaalde DVHN. Zo is er informatie gevorderd bij het Waterschap Drents Overijsselse Delta over chroommetingen in het afvalwater uit mei 2025.
Het onderzoek vindt plaats onder leiding van het Functioneel Parket, de afdeling van het OM die onder meer milieucriminaliteit bestrijdt. Woordvoerder Valentine Hoen bevestigt dat het onderzoek nog gaande is, maar kan geen verdere toelichting geven.
De politieke aandacht in Hoogeveen richt zich tot nu toe vooral op de chroom-6-lozing van Fokker die plaatsvond op 22 oktober 2024. Door een ‘ongewoon voorval’ – jargon voor een bedrijfsfout – loosde de Fokker-fabriek op die ochtend bijna 1,4 kilo chroom-6 in het gemeenteriool. Chroom-6 is kankerverwekkend.
Fokker niet naar gespreksavond
Het incident was voor de gemeenteraad van Hoogeveen de reden om een ‘dialoogavond’ over de lozing te organiseren. Die is gepland voor 12 mei, maar hoofdrolspeler Fokker zegt niet te willen komen. Vanavond beslist de raad wat nu verder te doen.
In elk geval zullen ook burgemeester en wethouders meer tekst en uitleg geven op zo’n dialoogavond. Dat het college de lozing pas bekend maakte na openbaarheidsverzoeken van deze krant, leidde eerder al tot kritische vragen vanuit de raad.
Ook de inwoners van Hoogeveen kregen daardoor lang niets te horen. Zelfs het bedrijf dat ná de lozing nog in opdracht van de gemeente aan de riolering werkte, werd nooit door Hoogeveen geïnformeerd over het chroom-6.
Vlekkeloos ging het ook niet binnen de SWO, de ambtelijke organisatie waar de gemeenteriolering van Hoogeveen onder valt. Personeel maakte zich zorgen en kreeg niet het hele verhaal te horen, blijkt uit interne documenten. Ondertussen ontbrak voor de rioolmedewerkers een risicoplan, hoewel dit wettelijk verplicht is.
Het gaat de ambtenaren bij de SWO allemaal niet in de kouwe kleren zitten, blijkt uit een interne evaluatie die in handen is DVHN. Die evaluatie werd eind vorig jaar gehouden om ‘lessen te trekken’ uit het Fokker-incident.
Ambtenaren zeggen er in dat ze onder meer ‘verbazing en onkunde’, ‘controleverlies’ en ‘frustratie’ ervoeren rond de manier waarop de SWO de chroomcrisis heeft aangepakt. Ook ‘mocht iemand niet praten’. Weer een andere medewerker voelde zich ‘niet serieus genomen’.
‘Witte pakken’
De evaluatie geeft ook een inkijkje in de mogelijke reden waarom het gemeentebestuur de chroomlozing zo lang stil hield: imagoschade. Begin december 2024 zou burgemeester Martijn Breukelman hebben gevreesd voor ‘witte pakken op straat’: schoonmakers die in beschermende pakken het riool reinigen, zichtbaar voor alle Hoogeveners.
De gemeente heeft altijd gezegd dat de lozing van chroom-6 door Fokker niet voor publieke gezondheidsrisico’s heeft gezorgd, wijzend naar een bureauonderzoek van de Drentse GGD. De GGD sprak zich daarin trouwens niet uit over eventuele risico’s voor bijvoorbeeld rioolmedewerkers.
Omdat het ging om de gevaarlijke stof chroom-6, adviseerde de GGD wel om extra metingen te doen aan het oppervlaktewater. Dat gebeurde door waterschap WDOD, onder meer op 8 mei 2025. Die metingen zijn in opdracht van het OM gevorderd, zegt een woordvoerder van het waterschap.
Afspraken
De evaluatie van de SWO eindigt met een serie afspraken. Die zal de directie van de ambtelijke dienst volgens de tijdlijn uiterlijk in februari 2026 uitvoeren. Het gaat onder meer over het vastleggen van de leermomenten uit het chroom-incident, en het verbeteren van de organisatie.
De vraag van deze krant hoever de directie daarmee gevorderd is, kon de SWO deze week niet beantwoorden.