Hoeveel zijn beloftes aan Groningen waard? JA21 liet eerder deze week weten weer gas te willen winnen, en nu is de Eemshaven plots de enige geschikte locatie voor twee kerncentrales.
Belofte maakt schuld, zo luidt het spreekwoord. Maar die schuld inlossen blijkt keer op keer moeilijk voor de Haagse politiek. Nu blijkt uit een vertrouwelijk advies van hoogspanningsbeheerder Tennet dat de Eemshaven de enige geschikte locatie is voor de bouw van twee kerncentrales. Dat schreef de Volkskrant woensdag.
De andere locaties die het Rijk op het oog had, in Zeeland en bij Rotterdam, zijn om verschillende redenen niet haalbaar of veel te duur.
Eemshaven meest geschikt
Nu komt geheel onverwacht de Eemshaven bovendrijven als beste optie. Oeps, dat is een onaangename verrassing. Het vorige kabinet voegde de Eemshaven alleen ‘voor de vorm’ toe aan de lijst met plekken in Nederland waar kerncentrales zouden kunnen komen.
Dat had juridische redenen, maar was slechts een formaliteit, zo was de suggestie van minister Sophie Hermans, toen nog van Groene Groei. Het kabinet wilde zelf ook écht geen kerncentrale in de Eemshaven, verzekerde Hermans de Groningers. De regio zou worden ontzien vanwege de jarenlange ellende door de gaswinning.
Groningers zien de bui hangen
Met deze uitkomst lijkt de toezegging van Hermans een verkeerde voorstelling van zaken te zijn geweest. Terwijl Groningen beslist geen kerncentrales wil.
Nu belandt het kabinet in een spagaat. Aangezien zij de forse ambitie heeft uitgesproken om minimaal vier kerncentrales te bouwen, is het onwaarschijnlijk dat er niets met het advies van Tennet wordt gedaan.
In Groningen zien ze de bui al hangen. Daar weten ze dat beloftes uit Den Haag nogal eens tot de voordeur reiken. Een nieuw kabinet of een nieuwe Tweede Kamer kunnen zomaar gaan morrelen aan eerder gemaakte afspraken.
Zo doet JA21 al enige tijd verwoede pogingen de gaskraan weer op een ‘waakvlam’ te krijgen. Ondanks harde toezeggingen dat in Groningen niet meer zou worden geboord.
Wat zijn beloftes nog waard?
Wat zijn beloftes aan Groningen nog waard als die even zo makkelijk op de tocht worden gezet? Wethouder Eltjo Dijkhuis van de gemeente Hogeland, waar de Eemshaven ligt, benoemde in de Volkskrant het gevoel dat zo langzamerhand overheerst. „Dit leidt tot moedeloosheid: zie je wel.”
Vrijdag komt het ministerie van Economische zaken met een reactie. Het is afwachten wat die zal zijn. Voor de Groningers is het te hopen dat de politiek zich aan de afspraak houdt. Anders hoeft Den Haag niet nog eens iets te beloven.
