Vincent de Meijer, hoogleraar chirurgie en hoofd UMCG Transplantatiecentrum. Foto: Corné Sparidaens
Het bevalt zo goed om overdag te opereren dat het UMCG nooit meer teruggaat naar de praktijk om levertransplantaties ’s nachts uit te voeren, tenzij het niet anders kan.
Dat is de verwachting van Vincent de Meijer, hoogleraar chirurgie en hoofd van het UMCG Transplantatiecentrum. Vandaag publiceren De Meijer en zijn collega’s in het wetenschappelijke tijdschrift JAMA Network Open de resultaten van hun studie naar de werkwijze die in 2023 in het UMCG is ingevoerd.
Dankzij machineperfusie, waarbij het donororgaan wordt gekoeld en doorspoeld met een zuurstofrijke vloeistof, blijven levers veel langer van goede kwaliteit. Het UMCG heeft recent zelfs een lever getransplanteerd die 31 uur buiten het lichaam is geweest — een wereldrecord.
Beter plannen
Door deze techniek kan het transplantatieteam levertransplantaties veel beter plannen. Voorheen moesten veel van dit soort operaties ’s nachts plaatsvinden om geen tijd te verliezen. Zonder perfusie blijft een lever buiten het lichaam maximaal 6 tot 10 uur goed.
In een eerdere studie toonden De Meijer en zijn collega’s al aan dat levers die met machineperfusie zijn behandeld van even goede kwaliteit zijn. Ook na transplantatie functioneren ze even goed, zonder extra complicaties. De nieuwe studie bevestigt deze resultaten, maar dan op basis van veel grotere aantallen en langere follow-up.
Navolging in buitenland
„We hebben een analyse gedaan van álle getransplanteerde levers in de jaren 2023 en 2024”, legt De Meijer uit. „Dat waren 175 levertransplantaties na invoering van de nieuwe perfusietechniek. Die vergeleken we met de 155 transplantaties van twee jaar daarvoor, toen we donorlevers nog niet standaard ’s nachts met gekoelde machineperfusie bewaarden, maar direct transplanteerden.”
Het gevolg is dat in het UMCG inmiddels 90 procent van de levertransplantaties overdag wordt uitgevoerd. Voorheen was dat ongeveer 50 procent. De Meijer verwacht dat andere centra in binnen- en buitenland de komende jaren zullen overstappen op de ‘Groningse’ werkwijze.
Personeel beter inzetbaar
„Elke dag voelen we de gevolgen van het zorginfarct”, zegt De Meijer. „Het is daarom extra belangrijk om overdag te kunnen opereren, wanneer je beter uitgerust bent. Dit geldt niet alleen voor de chirurg, maar voor het hele operatieteam én voor de patiënt. Zo kunnen we de operaties beter plannen en blijft het zorgpersoneel duurzaam inzetbaar.”
De studie verschijnt in dezelfde week waarin het UMCG tientallen kinderleverartsen uit binnen- en buitenland ontvangt voor een meerdaags symposium over zeer zeldzame leverziekten. Het UMCG loopt in Nederland en internationaal voorop op dit gebied.
