Hoe de gemeente Midden-Groningen jarenlang kwetsbare personen onderbracht in schimmelpanden. ‘Meneer Bier helpt je’

Robert-Jan Bier (53, Kropswolde) verhuurt geen villa’s. Hij verhuurt een dak boven het hoofd en een deur die op slot kan. 

Neem ‘Hotel de Boer’ in Foxhol: een witgepleisterd pand aan het Oude Winschoterdiep. Toen het nog een hotel was, logeerden hier zakenreizigers. Maar die tijden zijn voorbij. De gasten bleven weg en de eigenaren verkochten het in 2018 aan Bier voor 125.000 euro.

Sindsdien is het gebouw langzaam verpauperd. De kozijnen zijn rot, voor de ramen zitten houten panelen, het pleisterwerk aan de gevels brokkelt af en het pand wemelt van de ernstige schimmelplekken.

Tegelijkertijd biedt het voormalige hotel onderdak aan mensen die nergens anders terechtkunnen. Omdat ze geen punten hebben gespaard bij een woningcorporatie, of omdat ze geen 1100 euro kunnen betalen voor een normale huurwoning in de particuliere sector. Bij Bier betalen ze 500 euro voor een kamer met wc, douche en internet.

En Bier is een man die houdt van doorpakken. Wie hem belt, heeft soms diezelfde dag nog een kamer. Nog een voorbeeld: als hij op camerabeelden ziet dat bewoners van een Lefier-pand afval in zíjn container smijten, brengt hij deze afval linea recta naar Lefier toe en dumpt het daar op de parkeerplaats.

En misschien ging hij dinsdag daarom door het lint in Hoogezand. Hij sommeerde twee agenten een dakloze man weg te sturen die al wekenlang in een tentje slaapt, vóór zijn winkelpanden. Toen die daar geen gehoor aan gaven, ontstak Bier in woede en nam de agenten te grazen. Eentje werd zelfs over het tentje heen gesmeten. Bier werd aangehouden en zat een nacht in de cel. De agenten deden aangifte.

De verhuurder wil niet exact zeggen hoeveel panden hij bezit. Sommige zijn alleen van hem, sommigen staan op naam van zijn partner en weer andere zijn van investeerders en worden door hem beheerd.

Hotel de Boer is van Bier alleen. Er wonen ongeveer 25 mensen. Exact weet hij het eigenlijk niet. „Sommige mensen wonen met zijn tweeën op een kamer”, legt hij uit. „Dan delen ze de huur. Moeten ze zelf weten.”

Eén van de bewoners is Eddy (51). Toen de Rotterdammer in 2021 uit de gevangenis kwam, kon hij niet terug naar zijn oude huis. Daarom begon hij lukraak rond te bellen naar gemeentes. Bij Midden-Groningen had hij beet. „Je kunt bij meneer Bier terecht. Hij helpt je”, had een ambtenaar gezegd. 

Ook Jean (42) uit Syrië woont al jaren in Hotel de Boer. Hij is heftruckchauffeur bij Kikkoman in Sappemeer. Hoe hij bij Bier terechtkwam, weet hij niet meer precies. „Ik geloof via de gemeente.” Ook Jean zegt dolblij te zijn met zijn kamer, ondanks dat er nauwelijks daglicht binnenkomt.

Dat ook Eddy en Jean door de gemeente naar Bier zijn gestuurd, kan best kloppen. Jarenlang gaven ambtenaren Biers 06-nummer aan mensen in nood. Net uit de gevangenis? Eruit gezet door de woningcorporatie of je vrouw? Bier heeft onderdak en soms ook een setje schone lakens. Die ambtenaren wisten best dat deze mensen in tochtige huizen belandden, maar - zo was de redenering - beter in een tochtige kamer dan op straat.

Diezelfde gemeente Midden-Groningen stuurde in oktober 2024 een brief aan Bier. Het was ambtenaren opgevallen dat er achttien genummerde koelkasten in Hotel de Boer stonden, één voor elke kamer. Ook hing er voor elke kamer een brievenbus in de gang. Bovendien hadden mensen verteld dat ze een kamer huurden in het hotel en dat ze de huur naar Robert-Jan Bier overmaakten.

In de brief stond te lezen dat in Hotel de Boer helemaal geen kamers mogen worden verhuurd. Het is immers een hotel. Er stond ook dat de huurders een andere plek moesten zoeken. 

Waarom de gemeente juist tóen besloot op te treden, is niet duidelijk. Bier verhuurde al jaren kamers in het oude hotel en huurders schreven zich allemaal in op het adres. „Dat er in het verleden niet altijd even strak gehandhaafd werd, is wel duidelijk”, zegt Henry Gerdes, jurist van de gemeente Midden-Groningen.

Ondertussen had de gemeente ook een ander pand van Bier op de korrel: een oude garage in Sappemeer. Hier werden verschillende invallen gedaan. Afgelopen juli vonden agenten drugs in het pand. Om hoeveel het ging, kon de politie vijf maanden na de inval niet vertellen. 

Wel kreeg verhuurder Bier een waarschuwing. Als het nog eens zou gebeuren, zou hij een boete krijgen. Hoe hoog de boete zou zijn, kon de gemeente niet vertellen.

Op 15 december ging de gemeente weer eens kijken bij Hotel de Boer. Het viel de controleurs op dat Bier er nog steeds kamers verhuurde. Daarom ging er weer een brief op de post. De huurders moesten vóór 10 april 2026 vertrekken. Gebeurde dat niet dan kreeg de verhuurder een dwangsom van maximaal 60.000 euro.

De verhuurder is woedend over de brieven en op de gemeente in het algemeen. „Moet ik ze dan op straat zetten?” foetert hij in de hotelkeuken. 

„De gemeente stuurt mensen naar mij en die geef ik onderdak. Dat wil je toch met elkaar? In het centrum van Hoogezand slaapt een vent in een tent en dan zeggen ze dat ík de boel niet voor elkaar heb.”

„Moet het hele pand dan leeg komen te staan? Dan verpaupert het nog verder. Als de gemeente morgen met een oplossing komt, dan spijker ik de boel overmorgen dicht. En dan laat ik hem net zo lang leegstaan als de gemeente het medisch centrum liet leegstaan.” (Het gaat hier om een oude vestiging van het Aletta Jacobs College aan de Erasmusweg in Hoogezand. Deze stond van 2007 tot 2018 leeg, toen opende het medisch centrum in het pand. red)

„Dan moet ik perspectief hebben voor de toekomst. Dit pand is op, maar als ik met bouwplannen naar de gemeente ga, word ik van het kastje naar de muur gestuurd.”

„Die hebben hun leven op de rails. Ze hebben geen benul. Als jij morgen een hersenbloeding krijgt en je vrouw gaat ervandoor met de buurman kun je de hypotheek ook niet meer betalen. Dan ben je blij dat je in een kamer kunt wonen.”

„Moet iedereen soms in een villa wonen? Weet je wel wat deze mensen verdienen? Die kunnen helemaal geen dure appartementen huren.”

„Mag dat dan niet?”

„Ik kan die kamers ook wel voor meer geld per maand verhuren. Dat doe ik niet.”

Ondertussen snapt huurder Eddy uit Rotterdam er niets meer van. „Ze willen me eruit gooien, maar hebben er zelf voor gezorgd dat ik hier kwam wonen”, moppert hij.

Hij snapt dat Hotel de Boer geen paleis is, maar zijn leven liep in de soep en nu woont hij in een kamer van vijftien vierkante meter. Hij probeert zijn leven op te pakken, maar dat is moeilijk omdat hij hartproblemen heeft. Daarom probeert hij iets in de ICT te doen. Hoeft hij niet zoveel te bewegen. Zijn kamer staat vol studieboeken. 

„En het is goed wonen. We staan voor elkaar.” Vanwege zijn hart doen zijn buren soms boodschappen voor hem en soms kan hij mee-eten. „Dit is geen villa, maar het is oké.”

De gemeente Midden-Groningen maakt er geen geheim van dat ze lange tijd samenwerkten met verhuurders als Bier. „Dat vind ik zelf ook ongemakkelijk”, zei voormalig wethouder Erik Drenth in 2023 toen DVHN schrijnende beelden publiceerde van een smerige woning van Bier waar kwetsbare mensen werden gehuisvest. Een woedende Bier beëindigde daarop zijn samenwerking met de gemeente. In 2025 verbrak de gemeente haar banden met andere huisjesmelkers die actief zijn in de gemeente.

Henry Gerdes is jurist bij Midden-Groningen. Hij ziet ook dat ‘zijn’ gemeente verandert. „Dat er in het verleden niet altijd even strak gehandhaafd werd, dat is wel duidelijk”, zegt hij. Maar de tijden zijn ook veranderd. „En een bepaalde manier van werken past daar gewoon niet meer in.”

Hij erkent dat er mensen op straat kunnen belanden als het hotel dicht moet. „Maar het probleem is dat de verhuurder hen iets voorhoudt wat niet mag. Hij kán ze daar helemaal geen kamer verhuren want dat is niet toegestaan. Dat weet hij en toch doet hij het.” En Bier mag dan erg behulpzaam zijn voor zijn huurders, „maar als je iemand helpt met boodschappen doen is dat misschien prijzenswaardig, maar het betekent niet dat je dan door rood mag rijden.”

Wie écht in de penarie komt, kan aankloppen bij de gemeente. „Voor bijzonder kwetsbare personen hebben wij een sociaal team. Die kunnen dan ondersteund worden.”