De ambulancepost aan de Van der Hoopstraat in Groningen. Foto: Corné Sparidaens
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) grijpt in bij Ambulancezorg Groningen. De organisatie krijgt een half jaar de tijd om verbeteringen door te voeren.
Na er bijna een jaar onderzoek te hebben gedaan, plaatst de inspectie Ambulancezorg Groningen onder verscherpt toezicht. Dat een ambulancedienst zo’n maatregel krijgt opgelegd gebeurde voor het laatst acht jaar geleden. Toen betrof het de RAV Amsterdam.
Er is heel wat aan de hand bij Ambulancezorg Groningen, dat jaarlijks zo’n 60.000 ambulanceritten uitvoert in het Noorden. De inspectie constateert in zijn donderdag verschenen rapport dat de dienst op verschillende thema’s moet ingrijpen.
Seksueel grensoverschrijdend gedrag
Ten eerste moeten bestuur en directie weer stabiel worden, zodat ze sturing kunnen geven aan de noodzakelijke verbeteringen. Het bestuur van de Ambulancezorg Groningen was het afgelopen jaar een duiventil. Interim-bestuurder Jack Thiadens kwam om puin te ruimen, maar moest vorig jaar plaats maken voor Jos Stierhout. Die werd vorige maand ontslagen omdat hij zich volgens de raad van toezicht schuldig maakte aan seksueel grensoverschrijdend gedrag. Dit is juist een van de problemen in de organisatie die aangepakt moest worden. Sinds begin deze week is Jaap-Frank Ponstein de nieuwe interim-directeur.
De inspectie wil dat de eerder aangekondigde verbeteringen worden opgepakt. Elk kwartaal moet er een rapportage worden opgesteld met analyses van verbeteringen rond calamiteiten, incidenten, klachten en ritevaluaties. Afgelopen voorjaar constateerde de inspectie al dat medewerkers niet goed weten hoe ze calamiteiten moeten melden en daarnaast de angst- en afrekencultuur vrezen.
Vorig jaar concludeerde onderzoeksbureau Het Zuiderlicht al - in navolging van berichtgeving in Dagblad van het Noorden - dat er breed in de organisatie sprake is geweest van grensoverschrijdend gedrag. In de vorm van intimidatie, seksistische opmerkingen, grof taalgebruik en daaruit voortvloeiend een onveilige werksfeer. Ook was er sprake van een kloof tussen de ambulanceposten in de provincie en het hoofdkantoor aan de Gotenburgweg, dat onder collega’s het t IJspaleis en het Pentagon werd genoemd.
Tik om de oren
Ook wil de inspectie dat er snel beleid komt over bekwaamheid van personeel en bijscholingen. Tot slot moet de organisatie beginnen met invoeren van risicomanagement op zorgprocessen, van het telefoontje naar de Meldkamer tot het overdragen van de patiënt aan het ziekenhuis. Ook de raad van toezicht van Ambulancezorg Groningen krijgt een tik om de oren van de inspectie. De raad is volgens de inspectie onvoldoende kritisch en proactief geweest. Toch ziet de inspectie ook dat de raad bezig is haar taken beter uit te voeren. ‘Het interim-bestuur en de raad van toezicht tonen erkenning van de tekortkomingen en zien de noodzaak voor het verbeteren’.
De inspectie laat ‘ondanks de kritiek op de besturing’ weten grote waardering te hebben voor het personeel van Ambulancezorg Groningen. ‘De medewerkers hebben lange tijd op de toppen van hun kunnen gewerkt en een grote betrokkenheid voor de patiëntenzorg laten zien. Op dit moment is er geen direct gevaar voor de patiëntveiligheid. Burgers die 112 bellen krijgen de zorg die zij nodig hebben.’ Maar als verbeteringen uitblijven, maakt de inspectie ‘zich wel zorgen over de patiëntveiligheid voor de middellange termijn’.
Goede stappen gezet
,,Er worden inmiddels goede stappen gezet”, zegt woordvoerder Mariël van Dam van de IGJ. ,,Wat we vooral willen zien de komende maanden is dat de verbeteringen ook echt beklijven in de organisatie, voor de lange termijn.” Wat er gebeurt mocht Ambulancezorg Groningen er niet in slagen de organisatie op orde te krijgen, daar wil Van Dam weinig over zeggen. ,,Dan kunnen we een zwaardere maatregel opleggen. Maar we gaan er vooralsnog vanuit dat dit niet nodig is.”
,,De afgelopen maanden is hard gewerkt aan verbeteringen”, laat de nieuwe interim-bestuurder Ponstein weten, in reactie op het rapport van de inspectie. ,,In het eerste halfjaar van 2024 wordt een concreet pakket aan aanpassingen en verbeteringen verder doorgevoerd en geëvalueerd. Onze ambulanceprofessionals doen hun werk op vakbekwame wijze. Wij stellen alles in het werk om onze kwaliteit te continueren en waar nodig te optimaliseren. Wij willen nadrukkelijk een lerende organisatie worden.”