Schriefster Janet Baron-Lopers oet Leeghaolerveen: ‘Marga Kool is veur mij altied een inspiratiebron ewest’

„Ik was as kiend al veul an ‘t lezen”, zeg Janet Baron-Lopers (61). Opstellen schrieven vun ze ok mooi op de mavo an ‘De Vaort’, zoas ze Dedemsvaort nuumden. Ze hef het van gien vrumde: ok heur pap las geern en schreef stukkies. Wieder was het vrogger veural hard warken op de boerderij op Voele Riete, het gehucht bij Linde waor Baron-Lopers geboren en opgruid is.

Het gezin Lopers hef zes kinder, Janet is de viefde. „Toen ik geboren wordde, woonde mien oldste breur al in Van Boeijenoord (nu Vanboeijen, red.). Hij is as baby zwaor gehandicapt eraakt. Op zundag gungen wij vaak mit zien allen op bezuuk in Assen. Misschien is het zo ekomen da’k de zörg in wol”, vertelt ze an de keukentaofel op Leeghaolerveen, waor ze al dartig jaor woont.

In 1985 begunt ze zölf as begeleider bij Van Boeijenoord. De streektaol, waormet ze opgruid is, komp daor bij bewoners en heur familie ok geregeld van pas. „Ok nou ik veur de gemiente Tynaorl wark, praot ik plat mit sommige collega’s. Ik krieg altied warme gevulens as ik Drèents heur.”

In huus döt ze het gek genog niet, zeg ze lachend. „Mien vrouw Anje komp uut Emmen en prat ok Drèents. Aw bij heur familie bint, praote wij plat en bij mien familie doew dat ok, mar samen nooit. Gek, hè!”

In 1992 stuurt ze een paor zölfschreven Drèentstaolige gedichten op naor het tiedschrift Oeze Volk. Die wordt publiceerd. „Wij hadden vrogger thuus de bundel Achter oen ogen van Marga Kool. Zij is veur mij altied een inspiratiebron ewest.”

Nao een schriefcursus wordt Baron-Lopers in 2012 vraogd of ze wil ansluten bij een schriefclub van het Huus van de Taol. „Der zaten ok mèensen in die al boeken epubliceerd hadden. Dat ik daor ok bij kun, vun ik hiel mooi”, zeg ze.

„Nao een tied wol ik zölf ok een bundel uutgeven. Al mien verhalen die ik derin hebben wol, heb ik in een map edaone en daormit bin ik hen Marga Kool egaone. Ik heb Nederlands van heur ehad op de mbo-verpleegkundeopleiding in Hoogeveen. Ze kende mij nog en wol het wel bekieken. Zij was hiel enthousiast en beud an het veurwoord te schrieven. Geweldig vun ik dat.”

Zo verschient in 2015 Zaand in de leerzen en drei jaor later Zwiet in de haanden. Nao al die jaoren zit de Leeghaolerveense nog altied bij de schriefwarkgroep in Beilen. In december kwam heur darde bundel Vrosseln mit de tied oet.

Baron-Lopers: „Hij het niet veur niks zo. Ik heb het lang drok ehad. Zo heb ik bijveurbeeld in de karkenraod ezeten en nog veul meer dingen edaone. Ik har het ‘drok-drok-drok’ en dan kooj an het vrosseln mit de tied. Dat thema komp ok veur in een diel van de verhalen. Vrosseln, stoeien, vien ik het mooiste Drèentse woord dat der is.”

De bundel bestiet under meer oet verhalen die ze schreven hef in de schriefwarkgroep. „Veul mèensen dèenkt jammer genog dat Drèentse verhalen altied over schaopies en hunebedden gaot, mar ik schrief juust overal over. Het mooie van schrieven is: ie gaot zitten en ie kunt oen fantasie gebruken.”