Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer noemt Jeugdbescherming Noord als voorbeeld van het falende toezicht van de overheid. Foto: Bart Maat
De problemen bij Jeugdbescherming Noord (JB Noord) laten zien dat het toezicht op jeugdbescherming niet goed werkt. Dat schrijft Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer in een brief aan de Tweede Kamer. Ze wil dat ervaringen van kinderen en ouders veel zwaarder meewegen.
Volgens Kalverboer laat de situatie bij JB Noord precies zien waarom het toezicht in Nederland op de jeugdbescherming niet werkt. Ondanks grote zorgen over de bescherming van kinderen en het handelen van jeugdbeschermers, kreeg JB Noord in september toch een nieuw certificaat, schrijft Kalverboer.
Dat certificaat werd in december 2024 ingetrokken door de certificerende instantie Keurmerkinstituut (KMI). Ook beëindigden de inspecties Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) en Justitie en Veiligheid (Inspectie J en V) begin juni het verscherpt toezicht.
Volgens de ombudsvrouw wordt in de beoordeling van jeugdbeschermingsorganisaties nu vooral gekeken naar regels en organisatie. Toezichthouders kijken volgens Kalverboer te weinig naar hoe kinderen en ouders de hulp ervaren. De ombudsvrouw schrijft dat daardoor ‘structureel disfunctioneren' van organisaties als JB Noord 'te lang onzichtbaar' blijft.
Berispte jeugdbeschermer
Onlangs meldde DVHN dat een berispte jeugdbeschermer werkte bij JB Noord in kwetsbare gezinnen, zonder dat de organisatie wist waarvoor de vrouw was berispt. Moeders die zeggen slachtoffer te zijn van het handelen van deze jeugdbeschermer eisten een onderzoek, maar JB Noord weigerde dat. De berispte jeugdbeschermer werkte bij JB Noord terwijl de organisatie onder verscherpt toezicht stond van de inspecties.
Bij JB Noord spelen de problemen al langer, benadrukt Kalverboer. Ze wijst op het onderzoek van wetenschapper Joop Roebroek. Hij analyseerde in 2025 op verzoek van het door raadsleden in Assen en Groningen opgerichte meldpunt ruim 100 meldingen en publiceerde daarover in het rapport Niet gehoord, niet gezien. Daarin noemde hij al de slechte dossiervorming, de wisselende hulpverleners en het niet nakomen van rechterlijke uitspraken. Ook voelen ouders en kinderen zich vaak niet gehoord.
Negentig klachten
De Kinderombudsvrouw zelf kreeg sinds 2022 ook ongeveer negentig klachten over de JB Noord. Veel mensen klagen volgens haar dat beslissingen niet in het belang van het kind zijn, dat signalen van onveiligheid, mishandeling of verwaarlozing niet serieus worden genomen en dat hulp soms lang op zich laat wachten.
Vanwege deze problemen stond JB Noord in 2025 onder verscherpt toezicht van de inspecties. Dat toezicht is inmiddels opgeheven. Toch constateren de inspecties dat nog niet alles op orde is: niet alle gezinnen krijgen op tijd hulp en ouders en kinderen hebben nog te weinig inspraak.
Oproep aan Tweede Kamer
De Kinderombudsman noemt het ‘onbegrijpelijk’ dat het verscherpt toezicht van de inspecties is gestopt terwijl de problemen blijven. Volgens haar kan een jeugdbeschermingsorganisatie nu op papier voldoen aan de regels, terwijl het in de praktijk toch misgaat.
Ze waarschuwt dat dit vaker kan gebeuren als het toezicht niet verandert. Organisaties die belangrijk werk doen en beslissen over gezinnen moeten volgens haar beter worden gecontroleerd. Kalverboer roept de Tweede Kamer daarom op om het toezicht aan te passen. De ervaringen van kinderen en ouders moeten daarbij veel zwaarder meewegen. Alleen dan is volgens Kalverboer duidelijk of de hulp echt goed genoeg is.