De gouden helm in het Drents Museum in Assen. Foto: Drents Museum/Sake Elzinga
Eind januari werd de gouden helm van Coțofenești gestolen uit het Drents Museum. Maar misschien duikt er deze zomer wel een nieuwe op. Er wordt weer gegraven bij het Roemeense dorp.
Archeologen gaan komende zomer nieuwe opgravingen doen in de heuvels bij Coțofenești. Dat meldt de Roemeense krant Libertatea. Landschapsonderzoek met zogenaamde LiDAR-scans heeft namelijk uitgewezen dat zich in het gebied mogelijk een Getische vesting bevindt.
Eerder werden met soortgelijk bodemonderzoek vanuit de lucht structuren en hoogteprofielen van Dacische nederzettingen in de Karpaten blootgelegd. Ook werden met de LiDAR-techniek (’Light Detection and Ranging’, waarbij de nieuwste lasertechnieken worden gebruikt) spectaculaire nieuwe Maya-steden ontdekt.
Op deze landschapsscans zijn wegen, bouwwerken en andere menselijke ingrepen in het landschap zichtbaar, ook al is het overgroeid met bos. Het LiDAR-onderzoek bij Coțofenești heeft uitgewezen dat aan de noordzijde van de Măguraheuvel, waarop een eeuw geleden de gouden helm werd gevonden, terrassen zijn aangelegd.
‘Spectaculaire aanwijzingen’
Ook zijn er in het gebied dus mogelijke sporen van bebouwing te zien. Mihai Dumitrache, directeur van het Historisch en Archeologisch Museum van het district Prahova, spreekt in Libertatea van ‘spectaculaire’ aanwijzingen die duiden op de aanwezigheid van een Getische vesting op de heuvel, die overgroeid is met bos.
Die vesting zou dan uit de zesde tot vierde eeuw voor Christus dateren, net als de gouden helm die in Assen werd gestolen. Of het daadwerkelijk om een Getische vesting gaat, zal het onderzoek echter moeten uitwijzen. Bijkomende complicatie is dat zware overstromingen in de zomer van 2020 de vindplaats mogelijk hebben aangetast.
De beboste heuvels bij het Roemeens dorp Coțofenești, waar binnenkort nieuw archeologisch onderzoek van start gaat. Foto: DvhN
De Geten waren een volk dat waarschijnlijk verwant was aan de Daciërs, die in de eerste eeuw voor en na Christus het machtigste volk waren in het gebied dat we nu Roemenië noemen. Volgens de Grieks-Romeinse historicus Strabo spraken de Geten en Daciërs zelfs dezelfde taal.
Nadat de gouden helm in 1929 in het bezit kwam van de Roemeense autoriteiten, is in de herfst van datzelfde jaar archeologisch onderzoek gedaan op de Măguraheuvel. Toen zijn alleen enkele keramische scherven gevonden. Enkele jaren geleden vond een archeoloog van het museum van Prahova er opnieuw enkele scherven.
Kuilen van schatzoekers
Door eerst meer landschapsonderzoek te doen, hoopt museumdirecteur Dumitrache nog meer aanwijzingen te vinden, waardoor gerichter kan worden gezocht en gegraven. ,,Het is een groot gebied dat moeilijk toegankelijk is”, zegt hij. ,,Om het onderzoek goed uit te kunnen voeren, is er veel geld nodig.”
In de heuvels bij Coțofenești zijn overigens ook kuilen aangetroffen die duiden op menselijk ingrijpen. Waarschijnlijk zijn er door de jaren heen verschillende schatzoekers actief geweest, die gezocht hebben naar soortgelijke objecten als de gouden helm. Voor zover bekend is daarbij nooit iets waardevols gevonden.
Of er daadwerkelijk nieuwe schatten opduiken, en wie weet wel een tweede gouden helm, is nog even afwachten. Probleem is ook dat er op de heuvel geen waterbronnen zijn ontdekt, wat de plek niet geschikt maakt voor menselijke bewoning. Wellicht was de heuvel een heilige plek, waar religieuze ceremonies plaatsvonden.
