Guido Sol, lid van Vereniging Watersport De Twee Provinciën, in zijn ILCA. Foto: Jaspar Moulijn
Voor de rubriek Club van de Week bezoekt DVHN sportclubs uit Drenthe of Groningen. Deze keer in de schijnwerpers: Vereniging Watersport De Twee Provinciën, oftewel VWDTP, dat dit jaar haar 115-jarig bestaan viert.
Dus niet: Watersport Vereniging De Twee Provinciën, wat natuurlijk logischer zou zijn. Het heeft allemaal met de uitgebreide, soms beladen, maar vooral roemruchte geschiedenis van de vereniging te maken. Een geschiedenis die onlosmakelijk is verbonden met het beroemde clubhuis in Haren. Zie daarvoor het kader.
Hoe kriebelen de kriebels?
Eerst gaan we op deze zonnige zondag, als de eerste wielerklassieker net is verreden en de krokussen weelderig groeien, eens peilen hoezeer de zeilkriebels kriebelen. En dat blijkt, verrassenderwijs, nogal mee of tegen te vallen; het is maar hoe je het bekijkt.
„Het water is nog zo koud”, legt Arthur Kluppel (60) uit, de barkeeper van dienst in ’t Vooronder, de begane grond van de Buitensociëteit, het clubhuis van VWDTP. „Het seizoen begint meestal écht in april”, zegt Kluppel, zelf verwoed wedstrijdzeiler. „Dan gaan we los met wedstrijden en de clubcompetities. Maar ja, bij dit zonnetje krijg ik er ook wel zin in.”
Winnende skûtsjezeilers
Kluppel heeft het druk, want er is wel degelijk reuring in ’t Vooronder: als een soort van seizoensopening werden Jens en zijn vader Jaap Jongsma door de vereniging uitgenodigd een lezing te houden over hun winst van vorig jaar tijdens het SKS-kampioenschap skûtsjesilen.
Met de Gerben van Manen, de boot van It Hearrenfean (Heerenveen), wonnen de Jongsma’s, beiden als adviseur (tacticus) van schipper Sytze Brouwer, het hoogst haalbare voor elke skûtsje-zeiler. Zo’n zestig merendeels wat oudere VWDTP-leden luisteren twee uur lang aandachtig naar het relaas van de Friezen.
Adviseur Jens Jongsma van de winnende Gerben van Manen tijdens zijn lezing over het SKS-kampioenschap. Foto: Jaspar Moulijn
Kunstenares Jolien schrobt haar boot
Jolien Eijkhout (47) luistert niet mee. Zij staat buiten het dek van haar witte kajuitjacht, aangemeerd op zo’n tien meter van het Clubhuis, te schrobben. Sinds anderhalf jaar is de Groningse kunstenares lid van VWDTP. „Ja”, zegt ze, „ik kreeg vanochtend wel echt de zeilkriebels. Ik moest even naar de boot met dit weer. Even schoonmaken. Lekker.”
Jolien Eijkhout schrobt het dek van haar 'Red Bird'. Foto: Jaspar Moulijn
Het water op, dat gaat vandaag niet lukken, want haar voorstag, de ijzeren lijn die de mast omhoog houdt, is gebroken. „Maar als die gemaakt is, ga ik lekker rondvaren. Dat geluid van het water en de wind, heerlijk.”
‘Er moet wel een beetje competitie zijn’
Wedstrijdzeilen, nee dat doet ze nog niet. Clubgenoot Kluppel wil niet anders. Ronddobberen op de plas? Niets voor hem. „Er moet wel een beetje competitie zijn, anders vind ik het niet leuk”, zegt de Eeldenaar.
Dat geldt ook voor Guido Sol (42), aandachtig toehoorder tijdens de skûtsje-lezing, maar daarna rap in zeilkleren gestoken. Hij maakt zijn ILCA, of Laser, zoals de boot ooit heette, klaar voor een tochtje. Samen met Anton Schuch en Klaas Bes vaart hij een paar rondjes op een zelf uitgezette baan.
Regerend Europees kampioen FJ
Sol is een van de vele topzeilers die VWDTP door de jaren heeft gekend. Hij werd vorig jaar met zijn nichtje Europees kampioen in de Flying Junior en dat was al zijn vierde EK-titel in die boot. De in Groningen geboren, maar in Oegstgeest opgegroeide Eelderwolder werd ook nog eens tweemaal, in 2013 en in 2019, wereldkampioen in die klasse.
Hij zeilt nog steeds in de FJ, maar hij heeft inmiddels ook zijn hart verpand aan de ILCA, de eenmansboot die tot voor kort bekend stond als Laser. „Ik ga volgend jaar hopelijk eerst meedoen aan het WK Flying Junior, maar ik zou het ook wel heel tof vinden om in de Mastersklasse van de ILCA eens het podium op een NK te halen.”
Guido Sol (rechts) zij aan zij zeilend met Anton Schuch (links). Foto: Jaspar Moulijn
Bekende leden: Annemieke Bes en Jelmer van Beek
Sol leerde zeilen in Oegstgeest, waar zijn ouders een Waarschip (gefabriceerd in ’t Waar bij Nieuwolda) hadden. Met broer en zus. En zo gaat het vaak. Zijn gelegenheids-zeilgenoot Klaas Bes is de vader van Annemieke Bes, een van de sterren van VWDTP. De Groningse won in 2008 zilver in de Yngling-klasse tijdens de Olympische Spelen en vestigde onlangs het wereldrecord rond de wereld zeilen met een team dat alleen uit vrouwen bestaat.
Een ander bekend oud-lid van VWDTP dat onderscheiden werd met de Conny van Rietschoten-prijs, de belangrijkste zeilprijs van Nederland: Simeon Tienpont, onder meer tweevoudig winnaar van de America’s Cup, deelnemer aan de Volvo Ocean Race (dat deed Bes ook), won hem in 2013.
Eilandjes zijn de scherprechter
Jelmer van Beek won die prijs nog niet, maar dat kan nog komen. De op het Paterswoldsemeer opgegroeide Van Beek werd in 2022 als jongste van alle schippers tweede in de Ocean Sprint Race Cup. De video waarop Van Beek en zijn team werden aangevallen door een groep orca’s tijdens die race ging de wereld over. Gelukkig kwamen de mannen van Team JAJO ongeschonden uit die strijd.
Het is niet zo gek, zegt barman en wedstrijdzeiler Arthur Kluppel, dat VWDTP zo veel zeilkampioenen kent. Het moerasgebied, dat uiteindelijk door de vervening uitgroeide tot een meer, is geen makkelijk zeilwater. „Dat komt door de eilandjes met bomen”, zegt Kluppel. „Daar moet je mee om leren gaan: soms valt de wind weg en soms komt-ie tussen twee eilanden heel hard aan. Als je daarmee om kunt gaan, kun je zeilen. En als je op dit meer kunt zeilen, dan kun je het overal.”
Scholten en Niemeijer
Zelden is een sportvereniging zó verbonden met haar clubgebouw als VWDTP. De club ontstond begin vorige eeuw uit de vereniging De Twee Provinciën (de provinciegrens loopt dwars door het Paterwoldsemeer) en Vereniging Watersport Paterswolde.
De eerste was opgericht door Hendrik Herman Niemeijer, kleinzoon van tabaksfabrikant Theodorus Niemeijer. Bij de tweede was weer een andere grootindustrieel betrokken: Jan Evert Scholten. De zoon van Willem Albert (W.A.) Scholten liet eerst de Paalkoepel bouwen en daarna de Buitensociëteit, als clubgebouw van zijn watersportvereniging.
Het clubgebouw van VWDTP in 2017, toen het 100 jaar bestond. Op de voorgrond toenmalig voorzitter Loek Marcus. Foto: Peter Wassing
Het was niet altijd koek en ei tussen Niemeijer en Scholten. Zo verliep de opening van het huidige clubhuis in 1917 niet feestelijk, omdat Scholten woest was over een clausule in het huurcontract dat Niemeijer ten faveure van zijn zeilvereniging had laten opnemen.
In de jaren tachtig van de vorige eeuw scheelde het weinig of het roemruchte gebouw was gesloopt, omdat de onderhoudskosten door de vereniging niet meer waren op te brengen. Plaatsing op de gemeentelijke Monumentenlijst redde het pand van de sloophamer.
De bovenverdieping van de Buitensociëteit wordt tegenwoordig commercieel geëxploiteerd voor (bruids-)feesten en partijen.
Op rapport
Ontvangst: 9
Allerhartelijkst
Koffie: 8,5
Uit kopjes die op zeiltjes lijken
Historie: 10
Activiteiten: 9
Nationale wedstrijden, clubcompetities in veel verschillende klassen (o.a. Valk, Sailhorse, ILCA, 16m2), barbecues, vrijdagmiddagborrels en zeillessen voor 100 volwassenen en 40 jeugdleden
