Arend van Wijngaarden is parlementair verslaggever van Dagblad van het Noorden Foto: Marcel Jurian de Jong
Eindelijk komt er beweging in het vastgelopen stikstofbeleid. De kabinetsplannen pakken voor het Noorden niet ongunstig uit. De vraag is vooral: volgt er weer een boerenopstand met omgekeerde vlaggen?
De felste boerenactiegroepen kondigden alweer acties aan en de meer gematigde LTO reageerde ook kritisch. Het uiterst rechtse blok in de Tweede Kamer ging direct in de tegenaanval.
De BBB zet direct openlijk in op nieuw massaal verzet, in de hoop het eerdere verkiezings-succes nieuw leven in te blazen. Drie jaar geleden werd de partij nog de grootste bij de provinciale verkiezingen maar inmiddels is zij teruggevallen tot drie zetels in de Tweede Kamer.
Het kabinet kan dus rekenen op stevige tegenwind. Maar die zou er hoe dan ook zijn. Nog langer stilzitten is geen optie meer. Daarvoor zitten landbouw en natuur al te lang in onzekerheid en zit ook de woningbouw al veel te lang op slot. Dat is niet langer houdbaar.
Dat er eindelijk knopen worden doorgehakt is noodzaak. Daarin schuilt ook het grootste risico. Houden deze keuzes stand zodra de druk oploopt? Dat kan politiek lastig worden de komende periode. Partijen die vooral politiek voordeel halen uit onvrede hebben weinig belang bij snelle oplossingen. Dat maakt dit onderwerp extra kwetsbaar voor vertraging en verwatering.
Opvallend is dat de plannen voor het Noorden relatief gunstig uitpakken. De koers naar meer grondgebonden veeteelt betekent simpelweg: wie ruimte heeft, mag meer dieren houden. En juist die ruimte is in Noord-Nederland vaker voorhanden. De pijn komt daardoor vooral te liggen bij de intensieve veehouderij op krappe percelen in regio’s als de Veluwe en Brabant.
Bovendien verwacht het kabinet uiteindelijk ook de PAS-melders te kunnen helpen. Ook in het Noorden zijn honderden van zulke bedrijven die buiten hun schuld zonder vergunning zitten. Als daarnaast de stikstofnormen minder rigide worden, komt er meer lucht voor de landbouw in deze regio.
Dat neemt niet weg dat voor bedrijven in de buurt van natuurgebieden grote veranderingen volgen. Soms moeten ze zelfs stoppen. Tegelijk is al jaren duidelijk dat veeteelt vlakbij kwetsbare natuur lastiger wordt.
Woensdag volgt eerst een Kamerdebat over de plannen. De komende weken zullen uitwijzen of het kabinet de rug recht weet te houden. Want één ding is duidelijk: nog langer uitstel is geen optie meer.