Gele rozen zijn niet ieders smaak, maar wel die van kweker Brian Kabbes

Al sinds mensenheugenis zijn rozen populair. Hun bloemgeur, simpele, maar edele bloemvorm en romantische connotatie maken ze wereldwijd tot de bekendste en meest geliefde bloemplanten. Rode rozen geven zonder woorden uitdrukking aan gepassioneerde liefde en onvoorwaardelijke trouw, witte rozen symboliseren puur- en maagdelijkheid en roze rozen staan voor weelde en overvloed.

In deze rij ontbreken de geelgekleurde exemplaren. Je geliefde geef je geen gele rozen, die reserveer je voor een goede vriendschap of om uiting te geven aan dankbaarheid. Deze bloemensymboliek is zo diep in ons onderbewustzijn gekropen, dat we er zonder nadenken meteen een gevoel bij hebben. Wellicht is het de reden dat gele rozen minder gewild zijn dan exemplaren in andere kleuren.

De meeste wilde rozensoorten komen oorspronkelijk uit Azië, met kleinere aantallen die inheems zijn in Europa, Noord-Amerika en Noordwest-Afrika. Ruim driehonderd soorten in totaal. Slechts een klein handjevol heeft gele bloemen. Het overgrote deel bloeit roze of wit, een enkeling rood of geel.

Soms is dat wat onverwachts, zoals de ook in Nederland inheemse duinroos laat zien. In ons land aangetroffen exemplaren bloeien smetteloos wit, maar het verspreidingsgebied strekt zich helemaal naar het oosten uit. Tot Japan en Kamtsjatka in Rusland toe. Daar groeiende duinrozen bloeien diep geel. Het blijkt dat duinrozen naarmate ze oostelijker groeien steeds geler worden. Halverwege Nederland en Japan zijn ze romig zachtgeel.

Hoewel er veel geelbloeiende rozenrassen bestaan, is een van de meest bekende daarvan niet eens echt geel. Peace is daarvan een fraai voorbeeld. Ontwikkeld door de Franse rozenkweker Francis Meilland in 1935, is deze zeer grootbloemige theehybride een van de meest populaire tuinrozen ooit geworden. Minder dan 40 jaar na de introductie waren er wereldwijd al meer dan 100 miljoen exemplaren verkocht. Sindsdien is dat aantal alleen nog maar verder gestegen.

Het zal niet ieders smaak zijn. Grootbloemig, lichtgeel tot crèmegeel, met een lichte karmozijnroze tint aan de randen van de bloemblaadjes. Een ander voorbeeld is Honey Dijon, waarvan de bloemkleur eerder mosterdkleurig is dan geel.

Rozenveredelaars staan niet echt bekend om hun accurate kleuraanduidingen. Rozen die ergens een zweem van lila in zich verbergen worden zonder al te veel schroom als blauw bestempeld en ook geel en goud worden vrijelijk gebruikt als kleuraanduiding, zonder het te behouden aan echt gele of gouden rozen. Denk maar aan Golden Celebration. Een fraaie, goed presterende klimroos, maar niet echt goudkleurig. Eerder romig eigeel.

De beroemde Britse rozenveredelaar David Austin heeft geschiedenis geschreven. Zijn selectiemethode was radicaal anders dan die van zijn collegae. Hij koos er niet voor om rozen steeds een klein stapje verder te ontwikkelen, door steeds de beste planten uit een bepaalde kruising opnieuw onderling te kruisen.

Hij deed het helemaal anders. Hij koos de allerbeste historische roos in een bepaalde kleur en die kruiste hij met de allerbeste splinternieuwe roos. Dat leverde meteen ongelooflijke resultaten op. Zijn Engelse rozen, ook wel Austinrozen genaamd werden op slag populair. Onder deze groep bevinden zich enkele van de beste gele heesterrozen. Charles Darwin en de erop lijkende Charlotte bijvoorbeeld. Gezond en rijkbloeiend, beiden in een charmante gebroken romig gele kleur. Zijn beroemdste gele introductie is Graham Thomas, al vele jaren een zeer geliefde heesterroos met fraaie abrikoosgele bloemen.

Het kiezen van geschikte rozenrassen is naast letten op objectieve kenmerken als algehele gezondheid en goede prestaties, vooral een tamelijk subjectieve kwestie van smaak. Ik merk aan mezelf dat mijn voorkeur vooral uitgaat naar rozen die natuurlijk ogen. Van de duinroos bestaat de cultivar Aïcha. Dat is een roos naar mijn hart. Een flinke struik met aangenaam zachtgele bloemen en als toegift aantrekkelijke matzwarte bottels.

Of de er wel wat op lijkende Canary Bird, al zijn bij deze plant de bloemen dieper geel van kleur. Beide rozen lenen zich bij uitstek voor wat grotere tuinen met een natuurlijke beplanting. Agnes is roomkleurig oranjegeel. Bij lange na niet zo goed en probleemloos als de wilde Japanse rimpelroos, een van haar ouders, maar nog steeds een tamelijk pretentieloze struikroos, die zelfs voor tuiniers die niet erg gek zijn op geel als tuinkleur te verdragen valt.