Lokale partijen proberen op te vallen op sociale media. Foto's: VVD Groningen (links), Lokaal Belang Eemsdelta (midden), Belang van Nederland Assen (rechts).
Van hossen op Bacardi Lemon tot de vandaal uithangen. Lokale partijen doen deze gemeenteraadsverkiezing alles voor de likes. Is dat effectiever dan langs de deuren gaan en flyeren?
De VVD in Groningen had er nooit tegen kunnen flyeren: de video die de partij twee weken deelde op Instagram is meer dan 420.000 keer bekeken en kreeg meer dan 8000 likes.
In het filmpje steekt Fokke Veenstra van de VVD in Groningen de draak met het huidige college. „Wij zijn het college tegen de burger”, zegt hij terwijl hij over straat loopt en een fiets omver trapt. „(..) Het is ons beleid om de zuidelijke wijken slechter te onderhouden. Onkruid in de perkjes, smerige straten en de stoeptegels? Die leggen we er zelf wel in.”
Luchtige nodig voor bereik
Het is een parodie op de filmpjes die satirisch nieuwsmedium De Speld maakt over de fictieve ‘De Partij tegen de burger’. „Alle credits naar hen”, geeft Veenstra toe. „We vonden dit een mooie manier om problemen aan de kaak te stellen. Als je een groot bereik wilt krijgen, heb je dat luchtige nodig.”
Meta besloot oktober vorig jaar dat het geen politieke advertenties meer toelaat op Instagram en Facebook. Dit als reactie op strengere wetgeving vanuit Europa, dat meer transparantie eiste rondom politieke advertenties. De maatregel zorgt ervoor dat lokale partijen tijdens de komende gemeenteraadsverkiezingen nog afhankelijker zijn van wat ze delen op hun eigen kanalen.
„We zijn sociale media afgelopen jaren steeds serieuzer gaan nemen”, legt Veenstra uit. Hoewel de partij satirische video’s in z’n repertoire heeft, probeert de fractie samen een goede balans te vinden tussen speels en inhoudelijk. „Zo’n 20 procent is comedy. Het is belangrijk dat mensen ons serieus blijven nemen.”
Oorwurmen van stal halen
Ook zelfgemaakte of gecoverde liedjes komen langs. Zo haalt lokale partij Wakker Emmen opnieuw een oorwurm van stal voor de verkiezingen. In een eigen versie op een nummer van Mart Hoogkamer is Ik ga zwemmen in Bacardi Lemon in de Emmer variant vervangen met Ik ga stemmen op Wakker Emmen.
„Of het werkt? Blijkbaar wel, want jij begint er over. Het lied, dat we vier jaar geleden al maakten, werd laatst ook aangehaald in podcast De Spindoctors”, reageert René van der Weide, raadslid en oud-wethouder van Wakker Emmen. „Al weet je niet wie je hiermee over de streep trekt. Je moet het lied meer zien als iets ludieks.”
Zijn partij heeft met vijftien zetels en vier wethouders veel handjes in de campagne. „We staan ook op straat en zijn zichtbaar met spandoeken. Wanneer je inhoudelijk met iemand in gesprek gaat, is de kans groter dat je iemand overtuigt om op je te stemmen. Toch is het en-en. Als je online niet zichtbaar bent, bereik je veel minder mensen.”
Betere kwaliteit
Het is volgens Kennispunt Lokale Politieke Partijen belangrijk dat politieke partijen consequent blijven posten. „Maar dat is niet alleen een linkje delen van de raadsvergadering, dat is ook inhoud toevoegen”, zegt directeur Anne Graumans.
Het Kennispunt organiseert onder andere sociale mediatrainingen en geeft daarbij tips mee aan partijen, onder andere om online te communiceren op een manier die past bij TikTok. „Het werkt goed om in korte, catchy berichtjes te laten zien waar je als partij voor staat.”
Social media zijn een belangrijk onderdeel geworden van campagnevoeren, zegt Graumans. „Politici hebben het helemaal omarmd”, merkt ze. „De kwaliteit van de video’s vergeleken met vier jaar geleden is echt verbeterd. De video’s zijn sneller, grappiger. Ik vind het er goed uitzien.”
Gebroken enkels als inzet
Voor een kleinere partij zijn sociale media ook van belang, denkt lijsttrekker Mark Bos (26) van het Belang van Nederland Assen (BVNL Assen). Zijn partij doet voor het eerst een gooi naar een plek in de Asser raad.
„Met zes mensen op de kieslijst redden we het niet om net als andere, grotere partijen elke week op de markt te staan. Daarom zijn sociale media extra van belang voor ons”, zegt Bos.
De jonge lijsttrekker probeert met korte, grappige video’s vol flitsende overgangen aandacht te trekken op sociale media. Zo loopt hij in een van de filmpjes met zogenaamd gebroken enkels. In die video pleit hij ervoor dat Assen ‘weer een stad wordt die ertoe doet’ en zegt: „Als het spannendste moment van de avond een losse stoeptegel is, dan weet je dat er weinig te beleven is.’’ De video’s zijn op TikTok en Instagram enkele honderden tot duizenden keren bekeken.
„Ze zijn voornamelijk gericht op jongeren en jongvolwassenen, maar volwassenen vinden ze ook grappig”, denkt Bos. „Ik word er zelfs door herkend, dus ze hebben een positief effect.” Hij wil vooral een grappige wending aan de video’s geven. „Mensen vinden de politiek al een zooitje.”
Aanbellen ook belangrijk
Lokaal Belang Eemsdelta houdt er een andere aanpak op na. De partij volgde vorig jaar een training en leerde daar dat consequent posten belangrijk is voor de zichtbaarheid, vertelt Nick Boersma, fractievoorzitter van de partij. Ook hoopt Lokaal Belang Eemsdelta zo een netwerk op te bouwen van volgers.
In de praktijk betekent dat vooral: veel posten. Van Lokaal Belang kwamen afgelopen week zo’n 28 foto’s en video’s voorbij op Instagram. „We plaatsen liever wat vaker dan dat alles perfect is”, verklaart Boersma. „De kwaliteit moet goed zijn, maar een zesje of zeven is ook genoeg.” De partij hoopt daarmee een streepje voor te hebben op anderen.
„Het advertentieverbod was voor ons een grote domper”, zegt Boersma. „Tegelijkertijd geldt het verbod voor iedereen en hebben wij gelukkig een groot aantal volgers aan wie we onze boodschap kunnen overbrengen. Dat heeft niet iedereen.”
Fokke Veenstra (VVD) staat al klaar om de volgende video op te nemen. Toch blijven ook ouderwetse campagnemethoden belangrijk voor de partij. „Aanbellen kost veel inzet en mankracht, maar dat vinden we ook belangrijk.”
