Hoop gloort voor oude Pannenkoekschip Groningen. ‘Weet je hoe duur sloop ter plekke is?’

„Het is een stichting ter behoud van zeilklipper De Verandering, zoals het pannenkoekschip eigenlijk heet’’, zegt schipper Jan Vriesinga uit Groningen. Het doel van de stichting is om het schip weg te krijgen van z’n plek en het een doel te geven. „Ons gouden doel is om De Verandering weer onder zeil te krijgen. Het ultieme idee is om er de haven van Vlieland mee binnen te varen.’’

Vriesinga is niet de enige die het zonde vindt als het voormalige pannenkoekschip gesloopt wordt. Sloop is de bedoeling van de gemeente Groningen. Die beloofde een aantal jaren gelden aan de eigenaren van restaurant ‘t Pannekoekschip om het varende erfgoed aan het Schuitendiep van hen over te nemen. De restaurantuitbaters kregen een nieuwe plek in de Oosterhaven aangereikt waar ze op een ander schip pannenkoeken serveren.

De gemeente liet destijds weten pakweg 500.000 euro uit te trekken voor de overname van het oude schip dat volgens de gemeente rijp was voor sloop. Ondertussen draait het nieuwe pannenkoekrestaurant volop en ligt het oude te verkommeren. De gemeente gaat officieel over tot de aankoop als alle juridische procedures over het nieuwe pannenkoekschip, aangespannen door omwonenden, zijn afgehandeld.

Af en toe kloppen er belangstellenden voor het schip aan bij de gemeente Groningen. „Uit diverse hoeken’’, zegt een woordvoerder van de gemeente. „Dan legt de projectleider uit wat er wel en niet meer kan met het schip. Je kunt er niet meer mee varen en verplaatsen is ook onmogelijk. En dan is de belangstelling weer weg.’’

Maar klopt het dat het schip onverplaatsbaar en onbevaarbaar is? Volgens geestelijk vader Klaas Smit van restaurant ‘t Pannekoekschip in Groningen heeft zijn oom Hendrik het naar het Schuitendiep geloodst, op de dieselmotor die er sinds 1928 in zit. „Via de Noorderhaven ging het, achterstevoren het Schuitendiep in. Het schip was verzwaard met zes zeecontainers vol water om diep te liggen en onder de bruggen door te kunnen’’, liet hij twee jaar geleden optekenen in deze krant.

Ook voorzitter Rolf van der Mark van de Landelijke Vereniging tot Behoud van het Historisch Bedrijfsvaartuig (LVBHB) wenst dat De Verandering in oude glorie wordt hersteld. „Het is een fantastisch mooi schip, waarvan er niet veel meer zijn. Het zou een museaal schip, een varend monument moeten worden. Gemeentes hebben wettelijke mogelijkheden om een schip te beschermen, maar ze zijn altijd bang dat het onderhoud van zo’n schip een hoop subsidie slurpt.’’

Adviseur maritiem erfgoed Martine van Lier pleit net als Van der Mark voor behoud van De Verandering. „Sloop is doodzonde. De Verandering is een uniek schip, met cultuurhistorische waarde. Als varen geen optie is, is er vast een andere functie voor het schip te verzinnen waardoor het toekomstbestendig wordt. Maak er ateliers in, een galerie of een museumzaal.’’

Wie weet past het bij het nieuwe regionaal historische museum in Groningen? Dat betwijfelt Vriesinga: „Maritiem erfgoed is vogelvrij, want valt buiten de Erfgoedwet. Daarin wordt het wel erkend, maar niet beschermd helaas. De Verandering is een van de grootste zeilklippers ooit gebouwd, nog op oorspronkelijke lengte van 43 meter, uniek. Waarom investeert de gemeente het geld dat ze anders aan de sloop kwijt zou zijn niet in herstel van De Verandering? Schrijf een wedstrijd uit waarbij mensen hun idee voor het schip kunnen indienen.’’

Het oude pannenkoekschip heeft nog een probleem: het ligt in een bak, aangelegd door scheepswerf Droogdok Groningen, omdat De Verandering lek zou zijn. Volgens bedrijfsleider Mark Smidt was er van lekkage helemaal geen sprake. „Dat schip is goed, ook al is het veertig jaar niet van z’n plek geweest. Het heeft wat voeten in de aarde, maar je kunt het schip los snijden van die bak, waardoor die afzinkt en het schip naar de Noorderhaven kan varen.’’

Smidt vindt sloop zonde. „Weet je hoeveel sloop ter plekke kost? Dat is een arbeidsintensieve en dure klus.’’ Hij wenst dat De Verandering behouden blijft. „Het is een historisch schip, alleen moet je iemand vinden die er op wil passen.’’