Kritiek op miljoenenproject Maggie's Center in Groningen: 'Wat hebben kankerpatiënten en hun naasten aan een luchtkasteel?'

Ze is ex-kankerpatiënt en afgekeurd voor haar werk als docent Nederlands aan de RUG. Josje Hamel (57) wilde niet niets doen. Ze richtte acht jaar geleden het Hamelhuys op, Centrum voor leven met en na kanker.

Daar stappen jaarlijks zo’n 1800 mensen over de drempel, voor een kop koffie, een luisterend oor, voor lotgenotencontact of bijvoorbeeld yoga. Het zijn (ex-)kankerpatiënten, hun naasten en nabestaanden die er gratis terecht kunnen met hun vragen en ervaringen. ,,Het Hamelhuys levert zorg die buiten de zorgverzekering valt. Het is een soort noaberschap’’, schetst Hamel. ,,Als dit soort zorg betaald moet worden, gaat Nederland failliet.’’

Hamel en haar collega-vrijwilligers kijken dan ook met argusogen naar het UMCG-terrein. Daar ging onlangs de eerste paal de grond in voor kankercentrum Maggie’s Center, dat gratis psychosociale hulp gaat bieden aan kankerpatiënten en hun naasten. Een zusje van het Hamelhuys, zogezegd.

Het verschil met het Hamelhuys is dat Maggie’s Center een startbedrag van 6 miljoen euro bij elkaar heeft gekregen. Dat geld komt van weldoeners zoals Carolien Vos (de vrouw van vastgoedmiljardair Remon Vos uit Stadskanaal) die een fiks bedrag schonk aan Maggie’s. Van al die miljoenen wordt een riant centrum gebouwd en er worden personeelsleden van betaald als het volgend voorjaar de deuren opent.

,,Het is een privékliniek’’, zegt Harm Brouwer namens het Hamelhuys. Hij raakte via zijn vrijwilligerswerk bij hospice Gasthuis Groningen betrokken bij het Hamelhuys en als Tweede Kamerlid voor de PvdA (2015 - 2017) hield hij zich ook bezig met zorgkwesties. Informele en collectieve zorg staat bij hem hoog in het vaandel.

Hij plaatst dan ook vraagtekens bij Maggie’s. ,,Ik geloof best in hun goede intenties, maar ze hebben nu al tonnen uitgegeven aan publiciteit en marketing. Ze hebben alleen nog nul kankerpatiënten gehad. En Maggie’s kijkt over de samenleving heen, die ziet niet wat er al is.’’ Hij doelt op het al bestaande Hamelhuys, waarover Maggie’s altijd zegt dat het ermee wil samenwerken. Die samenwerking is vooralsnog bij een gesprek gebleven.

Boegbeeld Betty de Boer van Maggie’s Center zegt dat Maggie’s geen privékliniek is en weet niet waar Brouwer het vandaan heeft dat Maggie’s tonnen heeft besteed aan publiciteit en marketing. Ze kijkt uit naar de samenwerking met het Hamelhuys. Van enige scepsis richting Maggie’s hoort zij op. ,,Onze intentie is om de keten aan zorg voor kankerpatiënten te versterken door mensen tijdens en na kanker gratis te helpen op het gebied van psycho-sociale klachten.’’

Ze verwacht dat Maggie’s Groningen in het voorjaar van 2024 z’n deuren opent en een team van vijf of zes man in dienst heeft. Het gaat daarbij volgens haar om een centrummanager, een psycholoog, een verpleegkundig oncoloog en een of twee fondsenwervers. Daaromheen is een team van vrijwilligers nodig.

Welke bedragen de fondsenwervers elk jaar moeten binnenhalen om de exploitatie en de loonkosten van Maggie’s te waarborgen, weet De Boer niet. Zij blijft voorlopig coördinatorvan Maggie’s en is sinds 1 april directeur van SpiritsNL, de branchevereniging van producenten en importeurs van gedistilleerde dranken.

Kan het zijn dat het Hamelhuys met enige jaloezie kijkt naar een nieuwkomer met dezelfde intentie die via gulle giften 6 miljoen te besteden heeft? Hamel schudt haar hoofd. ,,Het is geen jaloezie, het is dat ik zou wensen dat het geld dat Maggie’s besteedt aan een gebouw en communicatie ten goede komt aan onze doelgroep. Wat hebben die mensenaan een luchtkasteel? We moeten geen samenleving willen waarin naar elkaar omkijken louter kan bestaan door betaalde functies, gefinancierd door deels anonieme donateurs.’’

Het Hamelhuys heeft onlangs een jaarlijkse subsidie van 58.000 euro van de gemeente Groningen toegezegd gekregen. Sinds kort steunt ook KWF Kankerbestrijding het Hamelhuys en de andere 80 IPSO-centra voor leven met en na kanker.