De gaswinlocatie in Ten Post is reeds ontmanteld. Eind 2019 werd daarmee een begin gemaakt. Foto: Archief Kees van de Veen
Gasunie Transport Service moet veel meer tempo maken om de Nederlandse industrie van het Gronings gas af te krijgen. Desnoods moet het kabinet een ‘staatsagent’ als bij de KLM op GTS zetten om meer vaart in de operatie te krijgen.
Dat is een van de eisen die de VVD vandaag op tafel legt in het Tweede Kamerdebat over het Groningse gasdossier. ,,Wij zijn zeer chagrijnig over de trage voortgang van de ombouwoperatie’’, zegt fractiewoordvoerder Jeroen van Wijngaarden.
Deadline in oktober uit zicht: 3 miljard kuub Gronings gas blijft nodig
Officieel zouden alle industriële grootverbruikers in Nederland uiterlijk in oktober van dit jaar moeten omschakelen van Gronings gas naar importgas. Vorige maand werd echter duidelijk dat dit voor zeker zes van de negen grote chemie- en energieconcerns in het land niet gaat lukken.
De vertraging kan betekenen dat mogelijk tot en met volgend jaar nog extra Groningse gas moet worden gewonnen. Samen zijn de grootverbruikers nu nog goed voor een verbruik van 3 miljard per jaar. Enkele van hen zouden al ontheffing hebben gevraagd van het verbod om vanaf eind dit jaar nog op Gronings gas te draaien.
VVD eist meer druk op de ketel bij Gasunie-dochter
Daar mag gasminister Hans Vijlbrief volgens Van Wijngaarden geen genoegen mee nemen. Zeker niet nu het kabinet toch al worstelt met de vraag of de kraan in Groningen alsnog verder open moet dan gepland vanwege de toenemende vraag uit met name Duitsland.
De VVD wil meer druk op de ketel bij Gasunie-dochter GTS, beheerder van het landelijke gastransportnet. ,,Het is een 100 procent Staatsbedrijf. Dat heeft uit te voeren wat wij als aandeelhouder opdragen. Als dat niet vrijwillig gaat dan moet het maar met een Staatsagent zoals die ook toezicht houdt bij de KLM sinds we die met miljardensteun in de benen houden.’’
Snelle opening stikstoffabriek Zuidbroek is essentieel voor omschakeling
Ook moet er volgens de VVD-parlementariër veel meer tempo worden gemaakt met de nieuwe stikstoffabriek die nu verrijst bij Zuidbroek. Ook dat project laat langer op zich wachten dan gepland. Stikstof moet worden bijgemengd met zogeheten hoogcalorisch importgas om dezelfde kwaliteit te krijgen als het gas uit eigen bodem. ,,Dat is essentieel om in Groningen te kunnen stoppen.’’
Dat doel moet nu zo snel mogelijk worden gerealiseerd, vindt Van Wijngaarden. De extra winning waar het kabinet nu op zinspeelt, is voor zijn partij alleen bespreekbaar als het Staatstoezicht op de Mijnen garandeert dat dat kan zonder dat de onrust in de Groninger bodem toeneemt. Zo niet, dan houdt het vanaf 2023 op, zoals beloofd.
‘Veiligheid Groningen staat nu op plek 1, 2 en 3’
,,De veiligheid van de Groningers staat nu op plek 1, 2 en 3’’, aldus het VVD-Kamerlid. ,,Hoe eerder de putten kunnen worden afgestort met beton hoe beter.’’ Hij wil dat het kabinet onderzoekt of de grote gasvraag uit Duitsland kan worden afgedekt met meer import zodat het Gronings gasveld niet extra hoeft te worden aangesproken.
Verder moet het kabinet sterker investeren in de Groningse economie en infrastructuur. Zowel vanuit het Nationaal Programma Groningen als uit de reguliere Haagse budgetten. ,,Van de 1,15 miljard in het NPG is nu 800 miljoen verdeeld, steek in ieder geval de rest gericht in de opbouw van de provincie.’’
‘Focus steun op economie: Groningen kan het Eindhoven van Noorden worden’
Daarover moet het kabinet rond de tafel met de regio, vindt Van Wijngaarden. ,,Groningen heeft de potentie om het Eindhoven van het Noorden te worden. Verdubbel de hele N33 naar de Eemshaven, kijk hoe je het onbenutte potentieel van luchthaven Eelde kan gebruiken om het capaciteitstekort in de luchtvaart op te vangen, versterk erfgoed en de toeristische infrastructuur. Er is genoeg energie uit Groningen gehaald, het wordt tijd er energie in te steken.’’
