Formateurs Pauwels, Jager en Gijsbertsen (links) gingen woensdag voor het eerst rond de tafel met de leiders van de vier partijen die samen een nieuw Groninger provinciebestuur willen vormen.
Binnen enkele weken moet er een nieuw provinciebestuur kunnen staan in Groningen. Dat is de inzet van de drie formateurs die de collegeonderhandelingen woensdag formeel hebben geopend.
„We willen vaart maken”, zegt formateur Mattias Gijsbertsen. Hij is net als zijn collega’s Rikus Jager (tevens voorzitter van het driemanschap) en Mirjam Pauwels optimistisch dat er snel een coalitie kan worden gesmeed van de BBB, PvdA, GroenLinks en VVD.
Deze vier partijen doen een nieuwe poging om tot een bestuursakkoord te komen nadat ze in december Groninger Belang als gesprekspartner zagen afhaken.
Die partij is partner in het in september gestrande college en opteerde na een verkenningsronde door de Groningse oud-burgemeester Peter den Oudsten aanvankelijk ook nog voor een vervolg. Na de eerste gesprekken in december zag Groninger Belang echter geen kans op een succesvolle samenwerking.
Dat is bij de overgebleven gesprekspartners anders, verwacht het formateurstrio. De onderlinge sfeer is goed, zegt Jager. Reparatiewerk hoeft het driemanschap niet te doen: de verhoudingen tussen de vier zijn door de val van het vorige bestuur onder aanvoering van de BBB niet verstoord.
‘Kandidaat-partners voelen verantwoordelijkheid’
„Wat wij aantreffen zijn partijen die heel bewust hier zitten en heel bewust deze formatie in gaan”, ziet Gijsbertsen, oud-wethouder van GroenLinks in de gemeente Groningen. Volgens hem voelen alle vier „de urgentie en verantwoordelijkheid dat deze provincie een goed en krachtig bestuur houdt”.
De formateurs willen voortvarend aan de slag met hun opdracht: een stabiel en krachtig provinciebestuur vormen dat kan rekenen op een vruchtbare samenwerking en een meerderheid in de Provinciale Staten. Daarvoor gaan ze de komende tijd zeker twee per week met alle vier partijen samen rond de tafel.
„Wij denken eerder in weken dan in maanden”, aldus Jager. Vertrekpunt daarbij is het hoofdlijnenakkoord van het nu demissionaire college van gedeputeerde staten. Maar dat is niet zalig maken, ook al omdat nieuwkomers GroenLinks en VVD daarin geen stem hebben gehad.
Randvoorwaarde is overeenstemming over heikele kernpunten
Bovendien was dat hoofdlijnenakkoord op een aantal kernpunten te vaag, volgens Den Oudsten. Onder meer over het gas- en aardbevingsdossier, energie en klimaat, stikstof- en natuurbeleid, en de transitie van het landelijk gebied worden nu veel hardere afspraken gemaakt, zoals de verkenner heeft geadviseerd.
Ook over de bestuurscultuur moeten de vier het eens zien te worden. De open cultuur die de BBB voorstaat brak de vorige coalitie op, toen die partij tegen de plannen van het eigen college voor een windpark in de Eemshaven stemde. Daarop stapte ChristenUnie uit het provinciebestuur.
Inhoudelijk willen de formateurs geen voorschot nemen op deze randvoorwaarden die Den Oudsten heeft benoemd. Ook de vraag hoe de zetels precies worden verdeeld over de vier onderhandelende partijen staat nog open. Bij de in december afgebroken gesprekken zou de BBB twee gedeputeerden krijgen en de overige partijen elk één, maar nu zijn daar op voorhand geen afspraken over gemaakt.
