Na een lange en tumultueuze dag vergaderen kon het nieuwe Groninger provinciebestuur woensdagavond alsnog worden geinstalleerd, mét de omstreden BBB-kandidaat Henk Emmens (rechts in de rij). Foto: DvhN
Ondanks grote twijfels bij de opposotie is BBB-kandidaat Henk Emmens woensdagavond verkozen tot gedeputeerde van Groningen. Liefst 18 van de 43 Statenleden vinden zijn omstreden twitterberichten niet verenigbaar met zijn nieuwe functie in het provinciebestuur.
Met een krappe meerderheid van 25 stemmen kreeg Emmens het voordeel van de twijfel van de Staten. Na een dag die voor de BBB-kandidaat begon met diepe excuses voor de tweets die hij heeft gedeeld van klimaatsceptici, complotdenkers en antivaxxers, kon hij ‘s avonds aantreden in het nieuwe college van BBB, PvdA, Groninger Belang en ChristenUnie.
Voor de nieuwe coalitiepartners was de kous af nadat Emmens ‘s ochtends nog eens expliciet afstand nam van zijn omstreden twitterberichten. Samen hebben deze vier een meerderheid van 23 zetels.
Oppositie niet vergevingsgezind: omstreden tweets schaden vertrouwen
Maar de oppositiepartijen zijn minder vergevingsgezind. Zij hebben er geen vertrouwen in dat de BBB’er de opvattingen die hij heeft gedeeld en ge-liked via social media, kan scheiden van zijn bestuurlijke taak.
Zelf neemt Emmens nadrukkelijk afstand van de inhoud van de twitterberichten. Hij zegt ze slechts te hebben gedeeld ‘om de discussie aan te zwengelen’. Tegenover de Staten noemde hij zijn twittergedrag woensdag ,,dom’’ en ,,niet passend bij een gedeputeerde’’.
Maar vrijwel de voltallige oppositie, met uitzondering van FvD en PVV, betwijfelen of de knieval wel zo oprecht is. Zij vrezen dat alle publicitaire ophef zijn positie als bestuurder kan ondermijnen en daarmee de Groninger belangen schaden.
Volgens onderzoek van stadsblog Sikkom deelde Emmens onder meer berichten waarin werd opgeroepen tot het ‘oppakken’ van stikstofminister Christianne van de Wal, de bewindsvrouw waarmee hij nu als landbouwgedeputeerde moet onderhandelen namens de provincie.
‘Polariserend’ tweets dragen bij aan ‘giftig en onveilig klimaat’
Dat rekenen partijen van GroenLinks en SP tot VVD en CDA hem zwaar aan. Emmens heeft bewust en consequent berichten gedeeld ,,die haaks staan op de democratische rechtsorde en een poliserend karakter hebben’’, hield VVD-fractieleider Erik Jan Bennema hem voor. Daarmee draagt hij bij aan ,,een giftig en onveilig klimaat.’’
,,De enige excuses kwamen pas na publicaties in de media en indringende gesprekken’’, constateert Bennema. ,,Dat laat helaas zien dat zijn beoordelingsvermogen onvoldoende is voor een provinciebestuur.’’
Hetzelfde oordeel velt GroenLinks-aanvoerder Nadja Siersema-Orsel. ,,Het lijkt erop dat hij zijn tweets eerder nooit als een probleem heeft ervaren.’’ Haar fractie voelt daarom ,,te veel twijfel over de verenigbaarheid van zijn visie met zijn functioneren als gedeputeerde.’’
‘Dit is niet een kwestie van pleister plakken, kusje erop en klaar’
Voor CDA-leider Robert de Wit is het niet de vraag of kandidaat-bestuurders geen fouten mogen maken, maar of ze na een uitglijder fouten nog in staat zijn geloofwaardig te handelen. ,,Die vraag kunnen wij niet volmondig met ja beantwoorden.’’
Ook fractievoorzitter Dries Zwart van de Partij voor het Noorden neemt geen genoegen met Emmens excuses. ,,Te weinig en te makkelijk’’, oordeelt hij: ,,Dit is niet een kwestie van een pleister plakken, kusje erop en klaar.’’
Niet alleen de oppositie veroordeelt Emmens uitlatingen op social media, ook de nieuwe coalitiepartners zijn kritisch. ChristenUnie-fractievoorzitter Fredric Geijtenbeek noemt de gewraakte tweets ‘verwerpelijk’, maar zijn fractie steunt wel de kandidatuur.
‘Er ligt een zware taak voor Emmens om het vertrouwen te herstellen’
Dat geldt ook voor de PvdA, al was dat volgens aanvoerder Pascal Roemers ‘een lastige discussie’ in zijn fractie. ,,Mensen verdienen een tweede kans, maar dit betekent voor Emmens wel dat er een heel zware taak voor hem ligt om het vertrouwen te herstellen.’’
Na het bewogen en voor Emmens soms emotionele debat treedt de BBB’er aan in een vijfkoppig nieuw provinciebestuur. Daarin keren verder de zittende gedeputeerden Tjeerd van Dekken (PvdA) en Johan Hamster (ChristenUnie) terug voor een nieuwe termijn.
Verder is Susan Top, oud-secretaris van het Groninger Gasberaad, als niet-partijgebonden gedeputeerde verantwoordelijk voor het aardbevingsdossier. Het college wordt gecompleteerd door Bram Schmaal, die acht jaar na de oprichting van zijn Groninger Belang aantreedt in Gedeputeerde Staten.
Nieuwe gedeputeerde Schmaal is straks toezichthouder tweelingbroer die de kas bewaart in Veendam
De integriteitscommissie onder leiding van commissaris van de Koning René Paas stipt wel aan dat Schmaal als gedeputeerde van financiën de komende vier jaar formeel ook toezichthouder op zijn tweelingbroer Henk Jan, die wethouder en kasbewaarder in Veendam.
Volgens Paas staat de wet dat echter toe en bovendien zijn harde afspraken gemaakt om belangenverstrengeling te voorkomen. Schmaal kreeg wel vrijwel unanieme steun van de Staten: 42 stemmen voor, 1 tegen. Ook Van Dekken kreeg 1 tegenstem. Top en Hamster werden met unanieme stemmen verkozen.
