Rechter kritisch over rol gemeente Midden-Drenthe bij bouwconflict Lievingerveld

De gemeente wilde dat de vier starters, die waren ingeloot voor het project, een afbouwgarantie zouden afspreken met Houtenhûs. Eerder wilde ze de benodigde grond in de experimentele wijk, die nog in haar bezit is, niet verkopen. Die eis legde Midden-Drenthe in augustus op tafel, omdat volgens de gemeente toen bleek dat het bouwbedrijf van Han Schotanus financieel op omvallen stond.

De gemeente stelt dat ze de jonge starters - 18 tot 25 jaar oud - wil beschermen. Mocht het bedrijf failliet gaan zonder verdere afbouwgarantie, dan zouden de jongeren met een een financiële strop achterblijven. Midden-Drenthe vindt dat ze een zorgplicht heeft richting haar inwoners.

Maar Schotanus liet weten dat hij voor de prefab cascowoningen, die al klaarstaan op zijn terrein in Kollum, als bouwer geen aanspraak kan maken op een garantieregeling via bijvoorbeeld Bouwgarant. Hij eiste bij de rechter dat de gemeente de voorwaarde van de afbouwgarantie zou laten vallen en de grond alsnog aan de starters zou verkopen, zodat het project kon doorgaan. Hij zou met de verkoop van de vier woningen genoeg geld verdienen om uit de financiële problemen te komen. De rechter veegt zijn eis van tafel, omdat Schotanus niet heeft onderbouwd waarom zo’n afbouwregeling geen optie zou zijn.

Maar de gemeente krijgt ook kritiek van de rechter. Volgens haar hoefde Midden-Drenthe in haar zorgplicht helemaal niet zover te gaan. De starters waarschuwen dat ze zich moesten verdiepen in de financiële risico’s en adviseren zelf afspraken te maken met de bouwer, was voldoende geweest.

Verder concludeert de rechter in haar vonnis dat Midden-Drenthe niet pas afgelopen zomer, maar al in februari op de hoogte was van de financiële toestand van Houtenhûs. Enkele bewoners uit de wijk stapten toen naar de ambtenaar die zich als ‘gebiedsregisseur’ bezighield met Lievingerveld. Ze maakten zich zorgen om een aantal niet afgebouwde huizen van bouwer Houtenhûs, waaronder ook huizen van henzelf en familie. Ze waren met Schotanus in gesprek gegaan en bedachten samen het plan zijn vier casco starterswoningen te gaan verkopen en te plaatsen in Lievingerveld, zodat het bedrijf uit de geldzorgen zou zijn en ook hun eigen huizen konden worden afgebouwd.

De vier initiatiefnemers, onder wie voormalig CDA-raadslid Egbert Kraal, zeggen van meet af aan dit hele verhaal aan de gebiedsregisseur te hebben verteld. De ambtenaar en een naaste collega waren volgens de initiatiefnemers en Schotanus meteen enthousiast en deden toezeggingen, waaruit zij opmaakten dat de gemeente wilde meewerken en de benodigde grond aan de starters wilde verkopen.

Tijdens de rechtszaak, waar de gebiedsregisseur niet bij was, ontkende de gemeente dat ze op hoogte was van het plan en ook dat ze toezeggingen had gedaan. Maar volgens de rechter kan uit onder andere e-mails over en weer worden geconcludeerd dat er wel degelijk toezeggingen zijn gedaan door de gebiedsregisseur en dat de initiatiefnemers en Houtenhûs er daardoor vanuit gingen dat het goed zou komen met het plan.

Het lijkt er sterk op dat de gebiedsregisseur en zijn naaste collega de eerste maanden niemand binnen de gemeente hebben verteld over het plan. Het werd pas bij andere ambtenaren bekend toen de woningen te koop werden aangeboden op Funda. Medewerkers van de afdeling grondzaken vonden dat het plan juridisch niet door de beugel kon en trapten op de rem, waarna uiteindelijk de eis voor een afbouwgarantie op tafel kwam.

„De gemeente lijkt te miskennen dat de wetenschap bij de gebiedsregisseur wel degelijk aan haar kan worden toegerekend”, aldus de rechter in haar vonnis. Ook benadrukt ze dat „de gemeente een overheidslichaam is waar men vanuit moet kunnen gaan dat gedane toezeggingen ook nagekomen worden.”

Midden-Drenthe gaat intern onderzoeken of op het gemeentehuis fouten zijn gemaakt. Bronnen melden dat de betrokken gebiedsregisseur ontslag heeft genomen. Nu het project niet doorgaat, lijkt aannemer Houtenhûs definitief af te stevenen op een faillissement. De gemeente liet tijdens de rechtszaak weten met de starters in gesprek te gaan om te kijken of er voor hen andere bouwmogelijkheden zijn.