Vlinderfobie? Deze psycholoog gebruikt dode fladderaars van Wildlands om je van je angsten af te helpen

Dierenpark Wildlands in Emmen stond raar te kijken toen psycholoog Melissa Alkema uit Leeuwarden zich meldde met de vraag of zij dode vlinders mocht ophalen. Alkema behandelt kinderen en jongeren die angsten hebben, zoals een fobie voor vlinders en motten.

„We wisten wel dat sommige mensen bang zijn voor vlinders”, zegt Wildlands-woordvoerster Hanneke Wijshake. „Daarom hebben wij ook een sluippaadje om de Vlindertempel heen, zodat bezoekers er niet doorheen hoeven te lopen. Maar dat mensen er zoveel last van kunnen hebben, vond ik verrassend om te horen. Het gaat zo ver dat zij hun ramen niet open durven te zetten of op een terras een ijsje durven te eten.”

Het park krijgt wel vaker verzoeken om dierlijk materiaal, maar het antwoord is eigenlijk altijd nee. „Soms vragen mensen of ze veren mogen hebben voor hun verzameling. Of stekels, toen we nog stekelvarkens hadden. Wij doen dat standaard niet, omdat we handel in dieren of diermateriaal niet willen stimuleren.”

Voor psycholoog Alkema is een uitzondering gemaakt, vanwege het goede doel. Wijshake: „Op deze manier zijn de vlinderlijkjes nog van betekenis. Angst voor insecten kan iemands dagelijks leven behoorlijk beïnvloeden. We hebben wel duidelijke voorwaarden gesteld: de vlinders worden alleen maar ingezet bij de psychologische behandeling en mogen niet worden verhandeld.”

Wildlands heeft vooralsnog twee exemplaren beschikbaar gesteld: een passiebloemvlinder en een nachtvlinder. „Die laatste, een mot, heeft een dikker lijfje en is wat hariger. De passiebloemvlinder lijkt meer op de vlinders die hier in de zomer vliegen.”

Het voordeel van de dode vlinders is dat ze niet bewegen. Bij een fobie voor vlinders en motten, officieel lepidopterofobie geheten, zijn de onvoorspelbare, fladderende bewegingen vaak de grootste trigger van angst. Bij de behandeling worden de cliënten stap voor stap blootgesteld aan de insecten: eerst in gedachten, later met beelden en uiteindelijk met echte exemplaren.

Hoeveel mensen last hebben van vlinderfobie, is niet bekend.

Of Wildlands meer vlinders gaat leveren, is nog niet bekend. Dagelijks zijn er wel volgens Wijshake wel een stuk of vijftig. „Maar die zijn lang niet altijd zo gaaf als deze. Bij oudere vlinders zijn de vleugels vaak wat rafelig.”

Normaal gesproken gaan vlinderlijkjes bij Wildlands in de groencontainer of blijven ze in de bosjes liggen, als voer voor de vogels. Andere dode dieren worden vernietigd door een destructiebedrijf of gevoerd aan de leeuwen, als ze geen medicatie in hun lijf hebben.

„En de grote dieren gaan vaak voor autopsie of wetenschappelijk onderzoek naar de faculteit van diergeneeskunde in Utrecht. Als wij graag iets willen houden voor educatie, zoals bijvoorbeeld de ijsbeerpoot die we hebben, prepareren ze het daar. En dan krijgen we er papieren bij, want het is allemaal aan strenge regels gebonden.”