Helène van Noord hangt een beschermengeltje in de schoolbus, die naar Oekraïne gaat. Foto: Gerrit Boer
„,Tjongejonge, wat een vracht.” Henk Siekmans van Sta op voor Oekraïne uit Assen staat met tien man een tweedehands tractor en ploeg in een vrachtwagen vast te sjorren. „Lucht is zonde om te vervoeren, dus we stoppen straks overal nog spullen tussen.”
Op zaterdagochtend staan de hulptroepen al vroeg hun goederentransport naar Oekraïne in te laden. De vrachtwagen met tractor en een schoolbus staan bij Suichies Mechanisatie in Ekehaar en de rest van het transport – met tientallen powerbanks, een handvol generatoren, een kleine twintig rollators en tuingereedschap – staat klaar in de opslag van B&B Kleintje in Eleveld.
„Die transporten zijn erg duur. Dus we nemen alleen hoogwaardig materiaal mee”, zegt Siekmans. „Het is een hoop mailen, bellen en op het internet scrollen.”
Siekmans is een van de vijf bestuursleden van Sta op voor Oekraïne. Deze stichting wordt gesteund door de PKN Assen (de kerk waar Siekmans ook actief is), de gemeente en bedrijven en particulieren uit Assen.
Negende en grootste transport
De hulporganisatie maakt zich op voor haar negende en tot dusver grootste transport naar Novovorontsovka, een plaatsje in het zuiden van Oekraïne, aan de westoever van de Djnepr. Aan de overkant van de rivier Djnepr is het gebied door Rusland bezet, vertelt Ralph du Long van Sta op voor Oekraïne: „Er zijn weleens droneaanvallen, maar het is geen front zoals in het oosten.”
In Novovorontsovka heeft de stichting goede contacten; daarom weten de bestuursleden exact wat de inwoners daar nodig hebben. Dit is de tweede keer dat de stichting landbouwvoertuigen meeneemt. Het vorige transport was in het voorjaar. „Het is daar landbouwgebied. Dat is deels vernietigd, en in delen liggen mijnen. We proberen de landbouw en fruitteelt op gang te helpen.”
De tractor wordt ingeladen. Foto: Gerrit Boer
Nu de winter eraan komt, neemt Sta op voor Oekraïne ook weer energiegeneratoren mee. Het medisch materiaal kunnen de kleinere ziekenhuizen goed gebruiken voor revalidatie. De schoolbus wordt gefinancierd door het hulpfonds van Dagblad van het Noorden en de Leeuwarder Courant. Die bus is nodig om kinderen naar een school met schuilkelder te vervoeren.
Zwaarder en vermoeiender
Het belangrijkste is dat het draagvlak voor de Oekraïners blijft bestaan, gaat Du Long verder. Want de oorlog duurt lang. Stichtingsbestuurslid Helène van Noord, ook dominee van de Protestantse Gemeente Assen, merkt de steun in de kerk nog wel. Maar: „Ik hou wel de vinger aan de pols, want het leven gaat door en de oorlog in Gaza houdt mensen ook bezig.”
De Oekraïense contactpersonen van de stichting waren in 2022 voor het eerst hier, vertelt Van Noord. „Sindsdien steken we elke zondag een kaars aan. We moeten verbonden blijven, het wordt daar steeds zwaarder en vermoeiender. De kaars blijft branden totdat het vrede is. We zijn nu bij de derde kaars.”
Tulpen
In de herfstvakantie vertrekken de schoolbus en vrachtwagen met hulpgoederen. De transporten doet de stichting samen met Hope4Ukraine, dat is begonnen in Leeuwarden en inmiddels al tientallen keren naar Oekraïne is gereden. „Daar zijn is voor de morele steun minstens zo belangrijk als die spullen brengen”, ervaart Jan Jellema van Hope4Ukraine.
De noodzaak van de transporten neemt volgens Jellema toe. „De interne distributie daar wordt moeilijker, omdat iedereen die ook maar een stuur kan vasthouden naar het front moet”, zegt hij. Of het dan ook gevaarlijker wordt? „De situatie wordt grilliger. We zijn altijd veilig op pad geweest, maar deze rit wordt nu voor het eerst extern gemonitord door Global Risk Advice. De definitie van veiligheid van de Oekraïners verschuift naarmate de oorlog langer duurt.”
Aan stoppen denken ze nog niet. „We kunnen zoveel leren van hun dankbaarheid. We hebben laatst de hele kerk van chocola kunnen voorzien”, zegt Siekmans. „Het is een drijfveer om ermee door te gaan.”
De stichting neemt nu ook een cadeautje voor de Oekraïners mee: tulpenbollen, die straks in de lente kunnen uitkomen. Du Long: „Dan gaat er ook iets bloeien. Assense en Nederlandse tulpen in Novovorontsovka.”
Stichting Hulpacties
De stichting Hulpacties DVHN, FrD en LC heeft met behulp van de lezers meer dan een miljoen euro ingezameld om de zwaar getroffen bewoners van Oekraïne te helpen. Verslaggever Patrick van ’t Haar is al tien keer naar Oekraïne gereisd, veelal met hulpgoederen.
Eerder dit jaar reed hoofdredacteur Evert van Dijk met controller Martin Nijenhuis een brandweerwagen naar Irpin. Beiden zijn bestuurslid van de stichting en hebben in juni de gelegenheid te baat genomen om te kijken hoe het geld van de lezers is besteed.