In het jaar dat de Groningse gaskraan definitief dichtgaat, presenteert Van Andere Tijden (NTR) de nieuwe vierdelige documentaireserie De aarde beeft. Foto: Nienke Maat
Presentator Winfried Baijens was eind vorig jaar veel in Groningen te vinden voor opnames van een televisieprogramma. Andere Tijden presenteert op 12 januari de eerste aflevering van een vierdelige documentaireserie De aarde beeft. Met Groningen in de hoofdrol.
Hallo Winfried, mis je Groningen al?
„Daar heb ik nog geen tijd voor gehad, want ik ben er nog best vaak. Maar je echte vraag is natuurlijk of Groningen mijn hart heeft gegrepen en dat is het geval. Voordat ik dit programma maakte, ben ik best vaak in de stad Groningen geweest. Met Noorderslag bijvoorbeeld. Er wonen ook wat vrienden. De grote ontdekking voor mij was het ommeland. Ik verbleef voor de serie in het dorp Schouwerzijl, vlakbij Winsum. Ik heb er buiten de opnames om veel vrije tijd doorgebracht, van festivals als Grasduinen tot concerten in een oud kerkje.”
Waar gaat De aarde beeft over?
„In de vierdelige serie duiken we in de geschiedenis van Groningen. De redactieleden van Andere Tijden zijn koningen in het doorpluizen van archiefmateriaal. In aflevering 3 hebben we het bijvoorbeeld over Veendam, wat ooit een metropool was. We hebben prachtige beelden uit die tijd. De serie gaat ook over alle pogingen die er in Groningen zijn gedaan om nieuwe projecten te beginnen. Daarvan wordt gezegd dat ze allemaal zijn geflopt. Wij durven te beweren dat dat niet klopt. Zo verhuisde de PTT naar Groningen, terwijl de directie dat niet wilde. De directeuren bleven in Den Haag en gingen steeds met een vliegtuigje heen en weer. Later is die verhuizing teruggedraaid, maar het is niet zo dat het niets heeft opgeleverd voor Groningen. Er hebben zich daardoor wel andere bedrijven in het gebied gevestigd. ”
Maar de titel doet vermoeden dat het ook over aardbevingen gaat?
,,Het begint bij de gaswinning en daar eindigen we ook mee. Hopelijk wordt hiermee voor een groot publiek duidelijk hoe extra pijnlijk het is dat de Groningers die kampen met problemen door de gaswinning nog steeds niet geholpen worden. Andere Tijden is een geschiedenisprogramma, maar de laatste aflevering van deze serie is heel actueel. De problematiek speelt nog steeds en de gemeenschapszin in Groningen is daardoor verstoord.”
Kende je de gaswinningsproblematiek?
„Ja, door mijn werk. Als er ooit een grammetje twijfel was over de ernst van de situatie in Groningen dan is dat nu helemaal weg. Ik snap niet dat mensen er laconiek over kunnen doen. In Groningen gebeurt iets wat de mensen zelf niet in de hand hebben. Ook al wordt er een huis voor ze geregeld, dan nog is het heftig dat ze tijdelijk naar een noodwoning moeten.”
Eerder maakte je met Andere Tijden een documentaireserie over de Watersnoodramp. Is De aarde beeft heel anders?
„In Zeeland vielen in een nacht een massaal aantal doden en er zijn nabestaanden die daar nu nog over wilden praten. Wat in Groningen gebeurt is niet zo’n klap in één keer. Maar de impact is in beide gevallen groot. Die impact in Groningen visueel laten zien is een uitdaging van de serie.”
Wie hoop je dat er gaan kijken?
„Ik hoop dat het voor Groningers een vorm van herkenning en erkenning is. En ik hoop dat het mensen buiten Groningen doordringt van de ernst van de zaak en dat het nog steeds speelt. Dat ze inzien dat dorpen van karakter veranderen. Eigenlijk hoop ik dus dat iedereen gaat kijken.”
Wanneer is de serie op televisie?
De aarde beeft is op vrijdag 12, 19, 26 januari en 2 februari 2024 te zien, steeds om 20.30 uur op NPO 2.