Het huis - nu kerk - in Zevenhuizen. Inzet: Evert Jan Beverwijk Foto: Jilmer Postma. Illustratie: Sjouke Bierma.
Zelfverklaard engel Evert Jan leidt vanuit Noord-Nederland zijn volgelingen naar de ‘hemel op aarde’. Maar wie uit de zogeheten Lichtfamilie stapt, blijft achter met verscheurde families en gezinnen. ,,Dit moet gewoon stoppen”.
,,Als je niet in Jezus gelooft, loop je met de duivel de hel in. Duivel, blijf weg!”
Vol aandacht luistert een groep mannen en vrouwen naar een toespraak van een uur over het ware geloof. De man die het woord voert, vertelt over Jezus. En nog meer over de duivel.
Je zou het een preek kunnen noemen, maar de man noemt zijn verhaal een ‘lichtlezing’. Zijn toehoorders spreekt hij aan als ‘engelen’ en ‘engelen in wording’. In een Leidse tongval verwijst hij naar de recente ontwikkelingen in Gaza en Oekraïne.
Maar de man vertelt ook dat de noord- en de zuidpool aan het verschuiven zijn. Hij vertelt over Het 5G-netwerk, ,,met al die palen”. Over de Bilderberg-groep, het World Economic Forum, de ‘Great Reset’ – vertrouwde ingrediënten uit hedendaagse complottheorieën. Over vaccins, die samen met ,,chemicaliën en straling”, de Nederlanders ,,vermoorden”. Twijfel je over zijn versie van het ware geloof? Dan is dat het werk van de duivel.
,,Je weet hoe de duivel altijd probeert om jouw geloof in twijfel te brengen”, brengt hij zijn toehoorders in herinnering. ,,Dan speelt hij dat altijd via je familie. Via je man, je vrouw, kinderen, opa en oma.”
Wie niet gehoorzaam is, is ‘bezeten’
Noord-Nederland is de thuisbasis van de teruggetrokken Lichtfamilie. In zaaltjes of woningen van aangesloten leden – ‘lichthuizen’ genoemd – wordt gepredikt over de eindtijd en het bereiken van de ‘hemel op aarde’. In zijn huidige vorm bestaat de groepering, die sterke kenmerken vertoont van een sekte, negen jaar. Oprichter, leider en middelpunt is Evert Jan Beverwijk.
Wie in de pas loopt met Beverwijks geloofsleer, maakt kans om van mens te transformeren in ‘engel in wording’. Of misschien, ooit, engel. Gehoorzaamheid aan de aanwijzingen van Beverwijk is daarvoor een vereiste. Wie niet gehoorzaam is, is ‘bezeten’ of een ‘gevallen engel’, en wordt genegeerd en opgegeven.
Evert Jan Beverwijk. Illustratie: Sjoukje Bierma
Netty Meeuwisse was niet gehoorzaam. ,,Ik wilde mijn vrienden van buiten de Lichtfamilie niet opgeven, wat wel moest.”
Ze stapte uit de groep nadat ze tijdens een dienst van Beverwijk naar voren moest komen en door hem naar eigen zeggen voor het oog van de hele gemeenschap werd vernederd. ,,Hij promoot liefde en eenheid, maar wat hij over mij zei op het podium, was donker.”
Deze krant sprak met Netty en anderen die de sektarische groepering hebben verlaten, of zelf gezinsleden zagen vertrekken naar de Lichtfamilie. Zij lieten geluidsopnames horen met toespraken van Beverwijk, die aan zijn aanhangers worden verstuurd, en bankafschriften zien waarop stevige bedragen naar de Lichtfamilie worden overgemaakt.
Door hun ervaring te delen hopen ze te waarschuwen voor Beverwijks handelwijze, omdat die volgens hen mensen traumatiseert en beschadigt.
Dat blijkt ook uit de bevindingen van tv-journalist Alberto Stegeman, die zich met zijn programma Undercover in Nederland lange tijd verdiepte in de Lichtfamilie. Een medewerker van Stegeman liep bijna een jaar mee en filmde heimelijk beelden van bijeenkomsten. Daarin is te zien hoe groepsleiders van de Lichtfamilie andere leden mentaal vernederen en intimideren. Communiceren via smartphones is verboden wegens ‘afluistergevaar’. Zondag is het eerste deel van een tweeluik over de Lichtfamilie te zien in Undercover in Nederland (SBS6, 21.30 uur).
Deze krant heeft meerdere keren via de Lichtfamilie getracht om met Beverwijk in gesprek te komen. Op die verzoeken kwam geen reactie. Een vaste verblijfplaats lijkt de man niet te hebben. ,,Evert Jan wil graag onzichtbaar blijven”, zegt Netty.
Flamboyant met veel overtuigingskracht
Dat is niet altijd zo geweest. Op YouTube zijn meerdere presentaties en lezingen van Beverwijk te vinden. De filmpjes dateren nog van vóór de Lichtfamilie en zijn soms jaren oud. Ze laten een flamboyante man zien die vlot en toegankelijk zijn verhaal vertelt, niet zonder humor. En met veel overtuigingskracht.
Over Jezus of de duivel gaat het dan nog niet. Beverwijk is aanvankelijk alleen zakelijk actief. Hij is in 1960 geboren in Voorschoten in een ondernemersgezin: vader zit in de directie van een meubelboulevard.
Als een familielid dat stokje begin jaren 90 overneemt, is Beverwijk zelf meer geïnteresseerd in het opkomende internet. De mogelijkheden zijn eindeloos, vertelt hij als consultant van abonneekanaal Filmnet in 1994 aan het Algemeen Dagblad. Hij wil de betaaldienst het liefst uitbouwen tot ‘interactieve tv’, waarmee je eten bestelt of meedoet aan spelshows.
Met een eigen stichting probeert hij bedrijven wegwijs te maken binnen alle nieuwe digitale mogelijkheden. ,,Mijn verwachting is dat binnen tien jaar 5 tot 10 procent van alle diensten via de elektronische snelweg zullen worden geleverd”, voorspelt hij in 1995 in een bedrijfsblad.
Hoewel het getuigt van een vooruitziende blik, wordt van zijn stichting daarna maar weinig meer vernomen. Dat geldt wel voor meer dingen die Beverwijk op poten probeert te zetten. In Drenthe bijvoorbeeld, waar hij rond het jaar 2000 met zijn gezin naartoe verhuist.
Namens een nieuwe stichting zamelt hij geld in om twee Drentse woningen om te bouwen tot vakantiewoning voor gehandicapten. De huizen belanden uiteindelijk echter in particuliere handen. Met wéér een andere stichting wil Beverwijk een wellness-centrum bouwen op vakantiepark De Tien Heugten bij Schoonloo. Ook dat draait op niets uit.
Ruimtetoerist
Het is dan 2013. Beverwijk begeeft zich al enige tijd in spirituele kringen. Hij geeft lezingen over verschillende energieën, in zaaltjes en op campings met gelijkgestemden. Op zijn eigen (inmiddels gesloten) website ontvouwt hij kosmische theorieën en omschrijft hij zichzelf als ,,visionair en ruimtetoerist.”
,,Hij had het vaak over de ster van Bethlehem die hij persoonlijk zou hebben gezien”, zegt Netty. Het speelt volgens haar een grote rol in het stichten van de Lichtfamilie in 2016. Vlak daarvoor is het tot een breuk gekomen tussen Beverwijk en zijn gezin.
Iets soortgelijks bevestigt Richard Postma, die de groep inmiddels heeft verlaten. ,,Evert Jan zei rond die tijd ook dat Jezus met hem gesproken had. En dat Jezus wilde dat Evert Jan uit zijn naam zou spreken.”
‘Zoveelste valse priester’
Richard was ziek toen hij rond 2016 met Beverwijk in contact kwam. Die maakte het christelijk geloof weer in hem wakker. Kort daarna werd Richard weer beter.
,,Het zijn mooie ervaringen geweest die mijn vrouw en ik in de groep gebracht hebben. En we hebben ook meegedaan die groep groter te maken. Het zijn allemaal heel lieve mensen die serieus met Jezus bezig zijn. Alleen Evert Jan is de zoveelste valse priester die daar misbruik van maakt.”
Richard Postma. Foto Rens Hooyenga
Richard en zijn vrouw woonden in Bourtange, maar hadden eerder in Frankrijk in een woongemeenschap geleefd. Daar hadden ze goede herinneringen aan. Toen Richard stuitte op een te koop staande boerderij met natuurcamping in Langedijke, niet ver van Appelscha, leefde dat idee weer op. Er was ruimte genoeg, ook voor een eigen voedselbos en een kruidentuin.
Een ander stel uit de Lichtfamilie wilde graag meedoen. Het viertal kocht de boerderij in Friesland in 2019. Voor Richard en zijn vrouw werd het een traumatische ervaring.
,,Toen een jaar later corona uitbrak, begon Evert Jan mensen bang te maken.” Leden van de lichtfamilie moesten blokhutten en tenten kopen, zegt Richard. ,,En dat werd allemaal bij ons bezorgd. En ook andere spullen, het ging maar door. Ik schat dat er in drie weken voor 3 ton aan materiaal was besteld.”
Beverwijk nam gaandeweg de regie over het terrein over, stelt Richard. ,,Tegen mij zei hij dat dit nu toehoorde aan de Lichtfamilie.” Het andere bewonersechtpaar ging er in mee. Richard en zijn vrouw werden buiten de groep geplaatst, zegt hij zelf. ,,Wij hielden niet meer van Jezus. Dat was wat hij de rest aanpraatte.”
Engelen-toolkit
De spanningen met het andere echtpaar liepen op, de mentale gezondheid van Richards vrouw leed eronder. Na een slepend juridisch proces lieten ze zich uiteindelijk door het andere echtpaar in 2021 uitkopen uit de boerderij.
In zijn eentje – zijn vrouw is naderhand overleden – woont Richard nu in Oosterwolde, een toekomstdroom en euro’s armer. Hij kerkt inmiddels in Drachten. Contact met de Lichtfamilie of Beverwijk is er niet meer. Wat zou hij hem moeten zeggen? ,,Daar schiet ik tekort. Ik kan wel met feiten komen, maar dat geldt niet bij zo’n man. Hij lult je compleet onder de tafel.”
Een woonvorm met meerdere Lichtfamilie-leden blijkt naadloos te passen bij Beverwijks eigen geloofsleer. In een opgenomen toespraak uit 2024 vertelt hij over een ‘toolkit’ met vijf praktische adviezen om zelf engel te worden.
,,Tool één is, dat weet u al jarenlang: samenwerken, samenwonen, samenleven, samenzijn. En dat bent u al aan het beoefenen, als u niet te jaloers en te zelfzuchtig bent.”
Naast Langedijke trof deze krant nog tenminste twee andere woningen aan die in de afgelopen paar jaar door meerdere huishoudens tegelijk zijn gekocht. De eigenaren worden door verschillende bronnen van deze krant aangemerkt als lid van de Lichtfamilie.
Beverwijk zou zijn aanhangers stimuleren om bij hem in de buurt in Noord-Nederland te gaan wonen, stellen zij. Dat beeld wordt bevestigd in de uitzending van Undercover in Nederland. Daarin vertellen leden van de Lichtfamilie dat ze ,,allemaal” naar plaatsen als Oosterwolde en Vledder aan het verhuizen zijn.
Zijn vrouw dreef langzaam weg van haar eigen gezin
Wie ook naar Oosterwolde verhuisden, waren Stephan van den Berg en zijn gezin. In 2022 kwamen ze over vanuit het Gelderse Nijkerk, vertelt hij. ,,Mijn vrouw wilde dat graag. Haar tweelingzus, die ook in de Lichtfamilie zit, woonde ook al hier.”
Met zijn vrouw praat Stephan inmiddels niet meer. Kort geleden heeft hij een echtscheiding in gang gezet. Haar leven raakte zodanig beheerst door de Lichtfamilie, zo zegt hij, dat zijn vrouw volgens hem langzaam wegdreef van haar eigen gezin.
,,Vroeger in Nijkerk gingen we nog wel eens wat doen met zijn allen”, vult Stephans 18-jarige dochter aan, ,,maar hier was ze steeds minder met ons bezig.” Gezinsvakanties moesten wijken voor de ‘Lichtreizen’ die Stephans vrouw maakte met de andere Lichtfamilieleden.
,,Ik ben zelf ook wel eens mee geweest naar die lichtbijeenkomsten”, zegt Stephan, ,,maar ik ben daar niet gevoelig voor.” Aanvankelijk liet hij het gebeuren, zelf druk met zijn nieuwe baan als buschauffeur en het verbouwen van hun nieuwe huis. ,,Maar toen ik zelf in rustiger vaarwater kwam, dacht ik: wat is hier eigenlijk aan de hand?”
Hij laat bankafschriften zien met uitgaven. Die hebben omschrijvingen als ‘lichtboekenset’ of ‘lichtboot donatie’. Maandelijkse ‘bijdrages’ van 50 euro. Totaal gaat het om ruim 2500 euro aan betalingen. De ontvangende rekening staat op naam van een man die door meerdere bronnen wordt genoemd als een vertrouweling van Beverwijk.
Stephans dochter kreeg zelf ook met Beverwijk te maken, vertelt ze. ,,Ik was een jaar of 16, we zouden langsgaan bij familie, dacht ik. Toen we daar waren, moest ik bij de deur even wachten van mijn moeder. Toen kwam die Evert Jan. Als ik binnen wilde komen, zei hij, moest ik me eerst overdragen aan Christus. Ik heb nee gezegd en ben in de auto gaan zitten.”
Stephan: ,,Uiteindelijk zijn wij indirect tot haar vijand gemaakt.” Het feit dat hij rookte, dat er thuis wifi gebruikt werd, het was opeens ‘van de duivel’. De druppel was volgens hem een huiskamerbijeenkomst in Vledder. ,,Daar had Evert Jan verteld over dingen die niet meer bij elkaar passen en over uit elkaar gaan. Mijn vrouw zei na afloop: ‘ik voelde dat hij het tegen mij had’.”
Sinds de breuk is zijn vrouw ingetrokken in een ander ‘lichthuis’, aldus Stephan. Hij heeft de gemeente Ooststellingwerf per mail opgeroepen om onderzoek naar de Lichtfamilie te doen.
Bedreigingen in eigen ‘stoffelijke familie’
Wie de toespraken van Beverwijk beluistert, hoort hem continu praten over alles wat van buitenaf zijn geloofsleer bedreigt. Die bedreigingen zijn aanwezig in de eigen ,,stoffelijke familie” van zijn aanhangers.
Het gaat dan om ‘bezetenen’. ,,Een bezetene is gewoon de duivel. Die komt echt niet meer tot inkeer.” En: ,,Het kan zijn dat zo’n bezetene met iemand samenwoont. Het kan je man zijn, een vrouw, een kind.”
,,In de Lichtfamilie”, zo zegt hij, ,,hebben we ook een paar meegemaakt. Die waren door de duivel lotsbepaald om Christus en alle christenen te vernietigen.”
Wie niet echt gelooft in Jezus is een ,,zwakkeling” waar je verre van moet blijven. ,,Want het enige doel van dit soort bezetenen is om alles kapot te maken.’’
Netty Meeuwisse had als lid van de Lichtfamilie helemaal geen zin om haar bestaande vriendinnen vaarwel te zeggen. ,,Ik vind het achterlijk dat één iemand bepaalt met wie je wel en niet mag omgaan. Maar de regel was: als iemand de Lichtfamilie verlaat, moet je ze doodzwijgen.”
Omdat Netty die banden niet verbrak, was ze al eens tijdens een huiskamersessie publiekelijk berispt, zegt ze. Dus trof ze haar oude vriendinnen daarna ‘stiekem’, thuis in Lelystad. Netty vermoedt dat dat is gezien door familieleden die óók bij de Lichtfamilie zitten.
In april 2023, toen er in Friesland een zaaltje was afgehuurd, vroeg Beverwijk haar naar eigen zeggen opnieuw op het podium. ,,Maar nu voor de héle Lichtfamilie, zo’n honderd man.”
Netty luisterde niet, werd er gezegd. ,,Ik was een gevallen engel. Ik mocht niet praten met ‘de andere kant’. Ik was duisternis.” Na afloop besloot ze direct om niet meer terug te keren.
Dat betekent ook een afscheid van zo’n twaalf familieleden die nog lid zijn, zegt ze. ,,Zussen, nichtjes, hun kinderen. Ik heb ze al twee jaar niet meer gezien en gesproken. Ze mogen niet met mij in contact komen.”
Evert Jan geeft geen preken maar 'lichtlezingen'. Illustratie: Sjoukje Bierma
Vijfkoppige oudstenraad
Op het snijvlak van Groningen, Friesland en Drenthe, vlak buiten Zevenhuizen, staat een boerderij. Er loopt een lange oprijlaan naar toe, maar die is afgesloten door een stevig hek.
Volgens het kadaster is de boerderijwoning een paar jaar geleden gekocht door vijf mannen en vrouwen, waarvan vier afkomstig uit Almere. Eén van hen liet zich kort daarna weer uitkopen. De bewoners worden door meerdere bronnen genoemd als leden van de Lichtfamilie. Beverwijk is niet als bewoner ingeschreven, maar zou hier geregeld verblijven.
Op dit adres was tot voor kort ook een religieuze stichting geregistreerd. Die stichting werd in de zomer van 2024 bij de notaris omgezet in een kerkgenootschap.
De vijf bestuursleden van de oude stichting werden zo de vijfkoppige oudstenraad van de nieuwe kerk. Ook zij worden door bronnen genoemd als Lichtfamilie-lid.
‘Kerk worden’ is niet geheel vrijblijvend. Zo moet er sprake zijn van een georganiseerd verband. Niet toevallig hangt sindsdien bij de boerderij in Zevenhuizen een goudkleurig naambordje met de aanduiding ‘kerk’.
Bij twee woningen die als ‘lichthuis’ van de Lichtfamilie bekend staan, hangt nu een zelfde soort bordje, maar dit zijn ‘pastorieën’.
‘Dit moet gewoon stoppen’
Waarom de stichting is omgezet in een kerk, is onduidelijk. Deze krant belde aan bij het hek van het ‘kerkgebouw’ in Zevenhuizen en vroeg om contact met de oudstenraad. Dat bleek niet mogelijk.
Ook is herhaaldelijk een bestuurder van de voormalige stichting, die daarna secretaris werd van de oudstenraad van de kerk, telefonisch benaderd. Hij neemt de telefoon niet op.
Volgens het nieuwe statuut van het kerkgenootschap – ook een bewijs van georganiseerd verband – is er een vaste ‘Voorganger’. Diens naam wordt nergens vermeld.
Illustratie LC/DvhN
Netty is blij dat ze niet haar bestaande vriendschappen had opgezegd omdat dat ,,de regel’’ was. ,,Daardoor viel ik niet in een gat toen ik uit de Lichtfamilie ging.” Maar voor veel andere leden geldt dat niet, zegt ze.
,,Dit moet gewoon stoppen. Er zijn zoveel mensen getraumatiseerd. Ik zou het vreselijk vinden als er weer nieuwe mensen in dat net komen.”
Tips of opmerkingen? Mail naar onderzoek@mediahuis.nl
De eerste aflevering over de Lichtfamilie van Undercover in Nederland is zondag om 21.30 uur te zien op SBS6
‘Sterke sektarische trekken’
Arjan van Dijk, een sektedeskundige die onder meer samenwerkt met Fier en de Nationale Politie, ziet diverse signalen van een sektarisch gedrag binnen de Lichtfamilie. „De groep vertoont meerdere kenmerken die in de academische literatuur als sektarisch worden beschouwd.”
Hij wijst op de aanwezigheid van een charismatisch leider, verregaande gedragscontrole, sociale isolatie en het uitsluiten van ex-leden. „Het verbod op contact met oud-leden en het losweken van mensen uit hun sociale omgeving zijn duidelijke indicatoren van een potentiële sektarische dynamiek.”
Volgens Van Dijk zegt een registratie als kerkgenootschap niets over die interne dynamiek. „Ook erkende religieuze organisaties kunnen sektarisch functioneren. Het gaat om de gedragingen en structuren binnen de groep, niet om de juridische status.”
De geografische afzondering – de groep vestigde zich op het platteland – past volgens hem in een bekend patroon: „Afgelegen locaties maken controle en isolatie en het creëren van een eigen wereldbeeld eenvoudiger.”
Op 1 juli opent Fier een hulppunt voor slachtoffers en naasten van sektarische misstanden. „Mensen die zich zorgen maken over zichzelf of een naaste kunnen dan anoniem chatten met een hulpverlener.”
Voor dit verhaal sprak deze krant met meerdere personen die deel zijn geweest van de Lichtfamilie of daar nauw bij betrokken waren. Ook is geput uit audio-opnamen met toespraken van Beverwijk en gegevens van het Kadaster en de Kamer van Koophandel. Beverwijk beschikt niet over eigen adresgegevens. Via meerdere adressen van de Lichtfamilie is herhaaldelijk getracht om met hem in contact te komen, waarbij schriftelijke vragen en verzoeken zijn achtergelaten. Op die verzoeken kwam geen reactie.
