Wethouder Wietze Potze uit Ter Apel is uit de PvdA Westerwolde gestapt en richt zijn eigen partij op. Foto: Roelof Bos
Twaalf jaar lang was Wietze Potze PvdA-wethouder in wat nu de gemeente Westerwolde is. Nu de partij hem op een zijspoor heeft gezet, richt hij een nieuwe politieke partij op: Samen voor Westerwolde.
In zijn kielzog maakt politiek zwaargewicht in de gemeenteraad en vakbondsman Wim Eilert de overstap met hem mee. Tezamen met andere oud-PvdA’ers, voormalig VVD’ers en enkele nieuwkomers. Eilert en Potze vinden dat de PvdA de laatste jaren – zeker landelijk – teveel naar links is opgeschoven.
Om maar met de deur in huis te vallen: in de wandelgangen klinkt het ‘Potze wil gewoon wethouder blijven’. „Ja, dat hoor ik ook”, beaamt Potze. Eilert vult rap aan: „En dat ondersteunt Samen voor Westerwolde van harte, zeker”.
Potze werd in het voorjaar van 2025 op een zijspoor gezet bij de PvdA. Er was een progressievere kandidaat en de afspraak dat PvdA’ers niet langer dan twaalf jaar wethouder mogen zijn. Naar eigen zeggen hoorde Potze die argumenten pas achteraf. Hij vond zichzelf een betere wethouderkandidaat en dat vond Eilert ook. „Hij steekt er met kop en schouders bovenuit.”
‘Stuk rechtser dan GroenLinks-PvdA’
Bovendien was Potze nog lang niet klaar met het wethouderschap. Hij kreeg al andere banen aangeboden: „Maar vanuit het onderwijs (zijn portefeuille, red.), maatschappelijke organisaties en inwoners drongen mensen eropaan dat ik door zou gaan in de politiek. Voor mijzelf was er een makkelijkere weg geweest, ik doe dit echt voor de inwoners.” Eilert: „Als je het niet eens bent met het bestuur van de PvdA, moet je dan zeggen ‘laat maar zitten?’ of begin je iets nieuws om toch wat te kunnen betekenen.”
De partij is een stukje rechtser dan de PvdA van vroeger, zegt het duo. En een flink stuk rechtser dan de huidige GroenLinks-PvdA. Zo zullen de termen ‘groen’ en ‘duurzaam’ niet zoveel voorkomen in het verkiezingsprogramma, zeggen Potze en Eilert.
Gemeente moet kunnen sturen
De focus ligt op inwoners laten meedoen en een sterke gemeenschap opbouwen. Daarvoor is het volgens de twee nodig dat de gemeente de vinger in de pap houdt en de marktwerking enigszins buiten de deur houdt. „We moeten mensen betrekken bij de gemeente en veel in eigen hand houden”, zegt Eilert. Het moet aantrekkelijk zijn om in en voor de gemeente te werken.
De gemeente is bijvoorbeeld één van de laatsten waarin de openbare scholen (in het zuidelijke deel) nog worden bestuurd door de gemeente. „Dat moet zo blijven”, zegt Potze. Hij is er trots op dat hij twaalf jaar geleden het kleine schooltje in Ter Apelkanaal in de benen hield. „En de peuterspeelzaal is er ook nog.”
Eilert: „Maar denk ook aan groenbeheer met je eigen mensen doen, zij kennen de regio. En zwembaden zelf beheren, zodat je kunt sturen op onderhoud en niet na jaar iets terugkrijgt wat compleet is uitgeleefd.”
‘Meer aanmeldcentra of géén in Ter Apel’
Het gaat lang over Ter Apel, waar Potze zelf woont. Samen voor Westerwolde vindt dat er veel harder opgetreden moet worden tegen de overlastgevers uit het azc. Eilert: „Laten we het beestje bij de naam noemen: het zijn de veiligelanders. Mensen worden er zeer ongemakkelijk van als ’s nachts mensen aan hun deuren voelen.”
Potze en Eilert willen dat er meer aanmeldcentra komen in Nederland. Als dat niet gebeurt, moet het contract met COA anders worden. Dat kan, want in 2030 gaat het contract op de schop. Daarover heeft de gemeenteraad wat te zeggen.
Voor Potze en Eilert betekent dat het ‘aanmelddeel’ uit het contract wordt gehaald. Potze: „We hadden hier op een gegeven moment 600 veiligelanders op een totaal van 2000. Wij zijn niet tegen een groot azc met plek voor 2000 mensen.” Dat moet dan wel een azc zijn zoals in andere delen van het land ook is. „Iedereen moet naar Ter Apel voor de start van zijn asielprocedure, omdat Ter Apel het enige aanmeldcentrum is.” Plek voor mensen die langer op hun asielprocedure wachten in Ter Apel en binding krijgen met het dorp, is er eigenlijk niet, schetst hij.
Het merendeel van de inwoners van het dorp is nog steeds voor een azc, dat levert ook veel werkgelegenheid op en zorgt voor extra miljoenen in de gemeentekas, zegt Potze. Daarvan wordt van alles betaald. Eilert: „En voor mensen die vluchten voor geweld, daar moet ook gewoon plek voor zijn”.
Samenwerken
Overigens is de gemeente meer dan alleen Ter Apel, zeggen ze. Potze: „We moeten weer in gesprek met de dorpsraden, want daar ontbreekt het af en toe wel aan door de complexiteit van Ter Apel.” Niet dat er niets gebeurt, zo is bovenmatig veel geïnvesteerd in buurthuizen, zegt hij. „Daarvoor heeft mijn collega Harm-Jan Kuper (CDA) echt zijn nek uitgestoken.”
Eilert: „Denk aan toerisme bijvoorbeeld”. Naast Bourtange is er ook Oude Schans, bijvoorbeeld. Die kunnen elkaar versterken. „Het toerisme geldt voor de hele gemeente.” Potze: „We heten niet voor niets ‘Samen voor Westerwolde’.
