Het schadeherstel en versterkingswerk in de aardbevingsregio in Groningen gaat de komende vijf jaar nog zeker 7 miljard kosten. Foto: Archief Jan Zeeman
De kosten van schadeherstel en versterking in Gronings aardbevingsgebied lopen de komende vijf jaar nog op met 7 miljard euro. Dat is 427 miljoen meer dan tot dusver gedacht.
Dat blijkt uit nieuwe ramingen van het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) en de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) voor de periode tot en met 2031.
Het herstel van aardbevingsschade aan gebouwen en woningen in de aardbevingsregio piekt volgend jaar naar bijna 900 miljoen, verwacht het IMG. Over het lopende jaar verwacht het schadeinstituut 810 miljoen uit te keren. Na 2027 lopen de kosten langzaam terug, tot uiteindelijk 234 miljoen in 2031.
Versterkingskosten bereiken dit jaar piek: 912 miljoen
Voor de versterkingsoperatie die gebouwen in de zes Groninger aardbevingsgemeenten beter bestand moet maken tegen nieuwe schokken, wordt de piek al dit jaar bereikt, meldt de NCG. De versterkingsorganisatie verwacht dit jaar nog 912 miljoen kwijt te zijn, maar dat loopt volgend jaar al terug naar 880 miljoen en daarna geleidelijk verder tot 244 miljoen in 2031.
Oorspronkelijk was de verwachting dat de versterkingsoperatie in 2028 kon worden afgerond, maar het werk vlot veel moeizamer dan gedacht. Twee jaar geleden voorzag de NCG al dat die beoogde einddatum niet voor alle gebouwen zal worden behaald. Volgens de nieuwe raming lopen de kosten nog zeker door tot 2031.
Onder meer de coronacrisis heeft veel vertraging opgeleverd voor het versterkingswerk en schadeherstel. Bijvoorbeeld doordat technische veiligheidsinspecties en de uitvoering van noodzakelijke maatregelen ernstig werden belemmerd door de lockdownmaatregelen .
Isolatie en aanpak zwakke constructie stuwen kosten
Bovendien bleken veel meer gebouwen te moeten worden versterkt dan gedacht en werden er tussentijds ook andere doelen gekoppeld aan de operatie, zoals woningisolatie en ‘duurzaam herstel’: het aanpakken van constructieproblemen die nieuwe schade zouden kunnen veroorzaken.
Dat IMG en NCG nu bijna een half miljard meer verwachten kwijt te zijn dan eerder gedacht, komt onder meer doordat de prijzen van bouwmateriaal de afgelopen jaren fors zijn gestegen. Maar ook moet de komende vijf jaar nog veel werk worden ingehaald dat eerder is doorgeschoven.
Bovendien verwacht het IMG pas de komende drie jaar het leeuwendeel van de kosten voor de compensatie die inwoners van de aardbevingsregio kunnen vragen voor ‘gederfd woongenot’ door het herstelwerk aan hun beschadigde huis. Daarvoor moeten ze maanden tot soms jaren tijdelijk in wisselwoningen bivakkeren.
Kostenraming moet Kamer en gasbedrijven inzicht bieden
Het kabinet heeft de nieuwe geactualiseerde kostenramingen van IMG en NCG deze week gedeeld met de Tweede Kamer, in een nadere toelichting op de onlangs gepresenteerde Voorjaarsnota. Daarin is het benodigde geld voor de herstel- en versterkingsoperatie in Groningen opzij gezet.
De nieuwe prognoses zijn ook bestemd voor de NAM en haar aandeelhouders Shell en ExxonMobil. Die bedrijven steggelen bij de rechter over de hoogte van rekening die het Rijk bij hen neerlegt voor de herstel- en versterkingsoperatie. Daarbij hebben ze zich meermaals beklaagd over de ‘gebrekkige’ informatie van het kabinet. Daardoor zouden ze niet goed kunnen beoordelen hoeveel miljarden ze opzij moeten zetten voor de afrekening.