Prijskaartje van 80 miljoen voor toekomstige Huis van Cultuur en Bestuur in Delfzijl. '2028 is ambitieus'

Voor dat bedrag wil Eemsdelta een nieuwe thuisbasis voor theater De Molenberg, de bibliotheek en het gemeentehuis realiseren. Op woensdag 11 december buigt de gemeenteraad zich over het plan.

De hoop is nu dat het gebouw eind 2028 opgeleverd wordt, zegt wethouder Annalies Usmany. Het is een ‘ambitieuze’ tijdlijn, erkent ze. „Om dat te halen mag er niets tegenzitten.” Maar er moet vaart in het project komen, vindt de wethouder.

De wens voor een nieuw theater bestaat al jaren. De Molenberg is aan vervanging toe: het gebouw heeft last van lekkages, er is aardbevingsschade en de technische installaties zijn verouderd.

Begin 2022 was het streven nog om vóór DelfSail 2024 een nieuw cultuurcomplex (met daarin theater, bibliotheek en kunstplatform IVAK) op te leveren. De tallshipsvan het maritieme evenement zijn inmiddels gekomen en gegaan, maar aan het verouderde theater is nog niets veranderd.

Dat komt door tegenvallende kosten. Er was 22,6 miljoen euro begroot voor het cultuurcomplex. Die geraamde kosten bleven stijgen, uiteindelijk met wel 9 miljoen, tot de gemeenteraad begin 2023 besloot terug naar de tekentafel te gaan.

Het moest anders, besloot de gemeente daarop. Niet alleen De Molenberg, de bibliotheek en IVAK moesten een nieuw gebouw krijgen, ook de gemeente zelf was toe aan een ander onderkomen. Sinds de fusie van de gemeenten Delfzijl, Loppersum en Appingedam in 2021, heeft Eemsdelta namelijk drie gemeentehuizen. Dat is organisatorisch niet handig.

Zo ontstond het nieuwe plan: een Huis van Cultuur én Bestuur. Een gedeeld complex dus, met ruimte voor De Molenberg, de bibliotheek en het gemeentehuis. In Delfzijl, op de locatie waar nu nog het oude theater staat. De afgelopen tijd onderzocht de gemeente of het plan financieel en ruimtelijk haalbaar was.

Dat is zo, zegt de gemeente nu. Een persbericht trekt, door de verzamelfunctie van het nieuwe complex, een vergelijking met het Groninger Forum. ‘De betekenis van het Forum voor de Groninger binnenstad is groot en werd pas echt omarmd toen het er stond.’ De gemeente kijkt ook naar Het Kielzog in Hoogezand, die ‘bewijst dat een mix van functies onder een dak werkt’.

Het oude kostenplaatje voor het cultuurcomplex en het nieuwe bedrag voor het Huis van Cultuur en Bestuur liggen pak ‘m beet 50 miljoen euro uit elkaar. „Je kunt die twee niet met elkaar vergelijken”, zegt wethouder Usmany.

Een gedeelte van het totaalbedrag van 80 miljoen wordt bekostigd door het Nationaal Programma Groningen. „Dat betekent dat we een investering moeten doen van ongeveer 55 miljoen”, zegt de wethouder. Zo’n 20 miljoen euro is daar al eerder voor opzij gelegd toen de afgeschoten plannen werden gemaakt.

Door de bouw van het nieuwe gemeentehuis hoeven de huidige gemeentehuizen niet vernieuwd en verduurzaamd te worden. Dat had anders wel gemoeten, en scheelt dus een hoop geld. Het plan is om de huidige drie gemeentehuizen te verkopen.

De vergadering van de gemeenteraad over de geschatte kosten, op 11 december, is voor Molenberg-directeur Daniël Wever een spannend moment. Maar hij is ook enthousiast. „In het vorige traject was ik behoorlijk teleurgesteld dat de plannen niet doorgingen. Maar de gemeente is voortvarend aan de gang gegaan.”

Het nieuwe theater krijgt, net als nu, een grote zaal met 550 zitplaatsen. Er komt ook een kleine zaal met 180 stoelen. Nu functioneert een omgebouwde vergaderruimte nog als kleine zaal, met ruimte voor 75 bezoekers.

En Wever is blij met de toevoeging van een speciale filmzaal. „Nu vertonen we een keer per week een film in de grote zaal. Het is natuurlijk niet ideaal als daar vijftig mensen zitten, alleen al qua verwarming. Met een filmzaal kunnen we meer films gaan vertonen, en daarmee versterken we de bioscoopfunctie van De Molenberg.”

Wever denkt nog tot de zomer van 2026 in het huidige pand te zitten. Daarna moet de sloop van het theater beginnen en verhuist De Molenberg naar een tijdelijke locatie. Waar dat zal zijn, is nog niet bekend.