Sandra Korthuis in haar functie als informateur in Hoogeveen. Foto archief: André Weima
De eerste week voor Sandra Korthuis (1959) als waarnemend burgemeester van Veendam zit er op. Het was een week van kennismaken, handen schudden, bezoekjes afleggen en praten. Veel praten. ,,Ik wil de mensen hier leren kennen.’’
Ze klinkt ontspannen. ,,Dat ben ik ook. Het is een prettig begin. Ik neem alle tijd om met mensen in gesprek te gaan om een goed beeld van Veendam te krijgen.’’
Dat doet ze door op pad te gaan langs instellingen en verenigingen en door Veendammers te ontvangen op het gemeentehuis. Daar, in de oude, stemmige raadszaal van Veendam hangen hoog aan de muur statige zwartwit portretten van al haar voorgangers: allemaal mannen. Korthuis is de eerste vrouwelijke burgemeester van Veendam. ,,Dat vind ik buitengewoon eervol’’, zegt de inwoner van het Witteveen.
Verlanglijstje
Daar woont ze met echtgenote Helen alweer jaren. Dat is een van de redenen waarom ze nooit kroonbenoemde burgemeester is geworden, zegt ze. ,,Dat stond trouwens nooit op mijn verlanglijstje.’’
,,Bovendien: en dat lijkt me een volstrekt logische voorwaarde; een kroonbenoemde burgemeester hoort te wonen in de gemeente waar die is benoemd. Onze plek is in Witteveen’’, zegt Korthuis die tot april dit jaar waarnemer was in Ooststellingwerf. Twintig maanden droeg ze er de burgemeestersketting. ,,Hoelang ik in Veendam blijf? Niet te lang. Een waarnemer moet geen zitvlees ontwikkelen.’’
Ze is binnen tien jaar de vierde burgemeester in Veendam. In 2013 trad Ab Meijerman (PvdA) af na een conflict met de gemeenteraad. Na hem kwam Sipke Swierstra. De VVD-er bleef bijna acht jaar als waarnemer.
Met Berry Link (CDA) kreeg Veendam pas in 2021 weer een kroonbenoemde burgemeester. De raad koos Link omdat hij perfect binnen de profielschets paste. Dat bleek anders. Link bleef nog geen twee jaar en stapte zelf op omdat ’de match’ tussen burgemeester en gemeente onvoldoende tot stand kwam.
Onrust op gemeentehuis
Onrust op een gemeentehuis is nooit goed. Daar weet Korthuis alles van. Ze mag in haar lange bestuurlijke carrière dan slechts ruim anderhalf jaar ervaring hebben als waarnemend burgemeester. Ze kent het klappen van de zweep.
In Ooststellingwerf heerste toen ze aantrad op het gemeentehuis een sfeer van wantrouwen. Partijen stonden lijnrecht tegenover elkaar. Met Korthuis aan het roer veranderde dat. Bij haar afscheid waren de meeste ruzies uit de lucht en ze kreeg het voor elkaar dat de wethouders als een team gingen functioneren.
Drie jaar geleden werd in Hoogeveen haar hulp ingeroepen bij het oplossen van de bestuurscrisis waarbij alle wethouders vertrokken. Ze werd als één van de informateurs aangewezen om een nieuw college van B en W. Ze moest voor rust in de tent zorgen.
Heeft de commissaris van de Koning René Paas haar dat ook gevraagd te doen in Veendam waar het vertrek van Link toch voor wat beroering zorgde?
,,Op iedere plek zijn de vraagstukken anders. Ik kijk liever vooruit. Voor het zomerreces had ik mijn eerste collegevergadering en voerde ik aangename kennismakingsgesprekken. Daar heb ik een goed gevoel over. Het waren serieuze gesprekken. We hebben ook gelachen. We weten ook hoe belangrijk het is om samen te werken. We hebben het over collegiaal bestuur. Dat besef is er.’’
De komende tijd gaat ze ook in gesprek met alle raadsleden, één op één. ,,Wat vind je goed, wat kan beter, waar ben je trots op.’’ De nog rustige zomerweken worden verder benut om zich in te lezen in een aantal omvangrijke dossiers over gestapelde mijnbouw, de mestvergister in Borgercompagnie, orde en veiligheid.
Pippi Langkous
,,Ik zie het vooral als mijn taak Veendam vooruit te helpen in de zoektocht naar een goede kroonbenoemde burgemeester. Samen met de vertrouwenscommissie, de raadsfracties de concept-profielschets aanscherpen. Mijn adagium is: waar nodig helpen het beter te maken. Want het is natuurlijk aan de gemeenteraad hoe het verder gaat met de procedure.’’
Ze gaat er vol voor. ,,Ik ben 37 jaar samen met mijn vrouw. Je mag dus gerust spreken van een stabiele thuissituatie. Toen ik werd benaderd door de commissaris zei mijn vrouw direct: dat moet je doen. Hier ben je goed in.’’
Vrij naar Pippi Langkous zei ze bij haar aantreden in Friesland: ,,Ik heb dit nog niet eerder gedaan, maar ik denk dat deze functie goed bij me past.’’ Korthuis: ,,Met die instelling ben ik in Veendam.’’
Grenzeloos Gunnen
De in Barneveld geboren Korthuis was directeur-bestuurder van woningcorporatie Woonconcept in Meppel. Van 1998 tot 2002 was ze wethouder van Rotterdam. Van 2006 tot 2011 zat ze in de directieraad van de VNG, Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Ook was ze zes jaar commissaris bij de Noordelijke Ontwikkelings Maatschappij (NOM). Ze is lid van de raad van commissarissen bij afvalbedrijf ROVA geweest. Helemaal onbekend is ze niet in Veendam. Korthuis was een van de auteurs van het rapport Grenzeloos Gunnen over de herindeling van Groningen dat tien jaar geleden verscheen.
