Buurtbarbecue van omwonenden van de Paddepoelsterbrug in het verleden. Onenigheid over de toekomstige brug haalt daar voorlopig een streep door. Eigen foto
Het was er gezellig en gemoedelijk. Eens per jaar troffen alle omwonenden van de Paddepoelsterbrug in Groningen elkaar tijdens de buurtbarbecue. Met het verdwijnen van de brug, is ook de barbecue verleden tijd. Want niemand wil de nieuwe brug voor z’n deur. ,,Ik ben helemaal niet blij met het monster dat hier komt.’’
Een kermisattractie, een krakeling, een paperclip, een civiel kunstwerk, een pretpark: de benamingen voor de nieuwe Paddepoelsterbrug in Groningen zijn talrijk. Omwonenden zien de komst van de nieuwe, hoge fiets- en wandelbrug met angst en beven tegemoet. Want in ‘hun tuin’ verrijst een bouwwerk van jewelste met bochten en lussen: het biedt wandelaars en fietsers de mogelijkheid om langzaam maar zeker de hoge brug te beklimmen. Door het labyrinth van 550 meter lang komen ze op de brug die tien meter boven het Van Starkenborghkanaal uitsteekt.
En niemand van de omwonenden wil die attractie voor zijn deur.
Welkom bij de Paddepoelsterbrug, die kapot werd gevaren in de nazomer van 2018 door een fout van de brugwachter. Sindsdien is de brug verdwenen, wensen omwonenden en fiets- en wandelclubs de brug terug, is er duizendmaal over vergaderd, de minister heeft zich ertegenaan bemoeid, omwonenden mochten er zogezegd over meepraten en zien zich nu geconfronteerd met weidevogels die de locatie van de nieuwe brug bepalen.
De omwonenden krabben zich wel eens achter het oor. Jazeker hebben ze meegedacht, ze hebben zelfs Sokratisch overlegd waarbij de gemeente Groningen een soort mediator had ingehuurd. Zaten ze in het dorpshuis van Adorp bij elkaar met een thermoskan koffie om in een vier uur durende sessie nog verder van huis te raken, want er werd gehuild en geschreeuwd. Wat hebben hun inspanningen hen opgeleverd? Willen ze nu puntje bij paaltje komt wel een nieuwe brug?
Je ziet elkaar niet meer
Met een glimlach denkt Baudien Bauman (66) terug aan de jaarlijkse barbecue van haar buurt. Ze woont met haar man en hun dochter al 20 jaar aan de Paddepoelsterweg en elk jaar werd de barbecue bij een van de omwonenden van de brug gehouden. ,,We waren wel eens met 30 man’’, zegt ze. ,,Maar sinds de brug eruit is, zie je elkaar niet meer. Je bent geen buren meer. En nu de verhoudingen verstoord zijn omdat niemand dat ding voor de deur wil hebben, is de barbecue ver weg.’’
Dat ding, alias de attractie, de paperclip, het labyrinth.
Het ding verrijst precies voor het atelier van Barbara van Haaften (65). Het grote raam van haar net opgeleverde atelier kijkt uit op weiland, bomen en het Van Starkenborghkanaal.
Restanten van de Paddepoelsterbrug in 2019. Foto Archief/Siese Veenstra
Ze woont met Joris van Haaften (67) al bijna 30 jaar aan de Paddepoelsterweg, hun huis heet Hunzeroord. De oude koeienstal op hun erf hebben ze goeddeels gesloopt en daarvoor in de plaats hebben ze het atelier gebouwd. Dat kan ook dienst doen als bed&breakfast en later zouden ze er hun oude dag gemakkelijk kunnen slijten.
Maar zoals het nu lijkt, kijken ze vanuit het atelier recht op de spaghetticonstructie die fietsers en wandelaars de nieuwe brug op leidt. ,,Ik zou de rest van mijn leven uitzicht hebben op dit heerlijke landschap. Ik ben helemaal niet blij met het monster dat hier komt’’, zegt Barbara.
Ze denkt ook dat niemand op een dergelijke brug zit te wachten. ,,Via de oude brug was je in een paar seconden over het Van Starkenborghkanaal. Als je via deze spaghetti gaat, moet je eerst 550 meter kronkelen.’’
Ze missen ‘hun’ brug. ,,Wij zijn inwoners van Groningen, maar nu er geen brug meer is, zijn wij geamputeerd van de stad’’, zegt Van Haaften.
Toen de brug er nog was, fietste hij er minimaal tweemaal daags overheen naar en van zijn werk in de binnenstad. ,,In 20 minuten was ik op de Grote Markt.’’ Barbara deed hetzelfde: ze fietste naar het Hoofdstation om van daar de trein naar haar werk in Assen te pakken.
Sinds de brug is stukgevaren, doen ze haast alles met de auto. Ze missen niet alleen de brug, maar ook de vanzelfsprekende saamhorigheid van de buren aan de ene en de andere kant van het kanaal. ,,Op de buurtbarbecue hebben we wel eens gezongen, er werd gitaar gespeeld’’, herinnert Van Haaften zich.
Terugkeer van de brug
Samen met andere omwonenden maakte Bauman zich sinds 2018 hard voor de terugkeer van de brug die in 1930 is aangelegd. Een koud kunstje, dachten ze eerst nog, want in 2015 was besloten dat de brug op den duur vervangen moest worden. Gemeente, provincie, omwonenden, RUG, de Fietsersbond - iedereen was het erover eens dat de nieuwe brug laag moest zijn: iets geboogd zodat er plezierboten onderdoor konden varen. Voor vrachtverkeer zou de brug bediend worden.
Maar reparatie van de kapot gevaren brug bleek te duur en al gauw werd duidelijk dat terugkeer van de brug geen halszaak was voor de overheid. Bauman en andere omwonenden gingen in de actiestand, verzonnen plannen voor een nieuwe, lage brug en hoorden in 2020 tot hun stomme verbazing dat de minister geen nieuwe brug wilde. En even later toch wel, maar dan alleen een hoge. De gemeentes Groningen, Westerkwartier en Het Hogeland schreven samen met provinciale staten een brief op poten waarin ze een lage brug op dezelfde plek bepleitten, maar de nieuwe brug bleef een hoge brug.
De Paddepoelsterweg maakt deel uit van een historische route. Foto Archief/Siese Veenstra
Over de plek zouden de omwonenden mogen meepraten. ,,De gemeente wekte de suggestie van inspraak’’, schamperen ze. ,,Die weidevogels hebben ze bewust achtergehouden.’’ Ze mochten, als een soort kleuterklas zeggen ze, van ijzerdraadjes bruggetjes bouwen tijdens een door de gemeente belegde bijeenkomst. De omwonenden namen dat niet bijster serieus. Ze wisten al dat ieder van hen tegen een brug is die voor z’n huis komt te liggen.
Verdeeldheid rond de brug
Nu is er onderlinge verdeeldheid rondom de Paddepoelsterbrug. Onenigheid. De bewoners van de Paddepoelsterweg hebben deze week een brief geschreven aan het gemeentebestuur. Wie weet, hopen ze, zijn er andere mogelijkheden voor de nieuwe brug. Wie weet liggen de kaarten anders nu er een nieuwe minister aan het roer staat. Kan de nieuwe brug ineens toch herbouwd worden op de oorspronkelijke plek. En wie weet keert de buurtbarbecue terug.