De optelsom van kosten en de opbrengsten vaak een tegenvaller, maar de aanschaf zonnepanelen zou nog altijd lonen. Foto: Getty Images
Huishoudens met zonnepanelen stevenen af op een fors hogere energierekening zodra de gunstige salderingsregeling eind dit jaar stopt. Voor consumenten met zonnepanelen worden contracten die zij voorgespiegeld krijgen tot bijna 500 euro duurder.
Dat blijkt uit nieuwe overzichten van prijsvergelijker Independer. Steeds meer aanbieders gaan de komende maanden online hun aanbod voor energiecontracten voor volgend jaar doorgeven.
Dan stopt de voor zonnepanelenbezitters gunstige salderingsregeling, waarbij zij hun opgewekte stroom mogen wegstrepen tegen het totale verbruik over een jaar.
Terugleverkosten hakken erin
Tegelijkertijd mogen netbeheerders terugleverkosten vragen, uitgaven om de groeiende hoeveelheid zonnepanelenstroom te verwerken. Volgens de nieuwste berekeningen loopt de jaarlijkse rekening voor die huishoudens met 180 tot 470 euro op.
De stroom die nu nog mag worden weggestreept tegen hun jaarverbruik, moet straks volledig worden betaald. Het gaat om een grote groep: in Nederland liggen zonnepanelen op drie miljoen woningen, vooral dankzij jarenlange subsidie via de salderingsregeling.
„Daarom wordt het voor huishoudens met zonnepanelen nu belangrijker om stroom zoveel mogelijk zelf te gebruiken”, zegt energie-expert Pim Holstvoogd van Independer. „Doe je dat niet, dan moet je het namelijk bijkopen. En dat zorgt voor extra kosten.”
Eigen gebruik helpt
Kort gezegd: wie zonnepanelen heeft en de vaatwasser aanzet als de zon schijnt, maakt geen stroomkosten. Doe je dat ’s avonds in het donker, dan betaal je er wel voor, houdt Holstvoogd voor.
De verandering is ingrijpend, rekent hij door. Een gemiddeld huishouden dat jaarlijks 2500 kilowattuur (kWh) verbruikt en 2000 kWh zelf opwekt, betaalt nu alleen voor het restant. Vanaf 2027 vervalt dat voordeel grotendeels en stijgen de kosten in een gemiddeld geval met circa 220 euro per jaar, met uitschieters naar boven tot 470 euro.
Iedere leverancier mag dat dus zelf bepalen
Tegelijkertijd ziet de prijsvergelijker steeds meer onduidelijkheid rond energiecontracten die doorlopen na 2026. Leveranciers mogen dan zelf bepalen hoe zij het wegvallen van de regeling verwerken in de maandbedragen.
„In ons land zijn er zo’n zestig energieleveranciers. Het is bijvoorbeeld niet wettelijk vastgelegd hoe het wegvallen van de salderingsregeling in het maandelijkse voorschotbedrag moet worden berekend. Iedere leverancier mag dat dus zelf bepalen. Dat zorgt voor onduidelijkheid”, zegt Holstvoogd.
Nieuwe doorrekening
Independer splitst contracten daarom in twee delen om consumenten een realistischer beeld te geven. „Voor het gedeelte dat je contract in 2026 geldig is, rekenen we nog met salderen. Het overige deel dat doorloopt in 2027 wordt berekend met de tarieven zonder salderen. Deze zijn hoger, maar dan weet je waar je aan toe bent”, zegt hij.
Naast het wegvallen van salderen drukken ook terugleverkosten steeds zwaarder op de businesscase van zonnepanelen. Deze kosten, die leveranciers rekenen voor stroom die huishoudens terug het net op sturen, zijn volgens toezichthouder ACM recent met 10 procent gestegen. Bij elf leveranciers is de vergoeding na aftrek van de kosten zelfs negatief.
Verzet consumenten
Critici stellen dat leveranciers hiermee wettelijke grenzen opzoeken. Een claimorganisatie begon een zaak tegen energiemaatschappijen. De wet stelt dat energiemaatschappijen een ’redelijke vergoeding’ moeten betalen voor teruggeleverde stroom van consumenten. Maar dat die onder de streep negatief uitpakt voor de klant mag niet gebeuren, stelt zij.
De Autoriteit Consument & Markt onderzoekt of de tarieven en kostenstructuren nog binnen de regels vallen. Nog altijd blijft investeren straks volgens Independer niet per definitie onaantrekkelijk.
Terugverdientijd loopt op
De terugverdientijd loopt wel op naar zeven tot veertien jaar, maar de gekochte panelen gaan gemiddeld 25 jaar mee. „Het is dus ook zonder salderingsregeling is het zinvol om te investeren in panelen, omdat je hoe dan ook goedkoper uit bent dan zonder”, zegt Holstvoogd. Maar consumenten moeten meer gaan timen wanneer ze de goedkope stroom verbruiken.
