Bioboeren kunnen broek niet ophouden. Voor meerderheid is vergoeding te laag

De toename van biologische landbouwgrond stagneert, zo valt te zien in cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Tussen 2015 en 2023 kwam jaarlijks gemiddeld bijna 5000 hectare biologische landbouwgrond bij, in 2024 en 2025 is dat nog maar de helft.

Onder deze landbouwgrond valt zowel grasland en akkerbouw. Met name bij die laatste categorie is de daling het sterkst. Volgens voorlopige CBS-cijfers nam het aantal hectare biologische akkergrond sinds 2024 voor het eerst af.

Als je kijkt naar het aantal biologische landbouwbedrijven, neemt dat wel nog steeds toe. Die groeilijn is echter behoorlijk afgevlakt in de laatste vijf jaar. Landelijk zijn er nu 2.176 biologische bedrijven (van in totaal ruim 78.000 bedrijven).

Directeur van lobbyclub Biohuis Laurens Nuijten ziet de problemen bij alle boeren vooral ontstaan door onzekerheid. „Boeren willen vooruit maar kunnen dat niet, omdat politiek stabiel beleid uitblijft.”

Hij noemt onder andere het beleid rondom stikstof. „Daardoor is het vertrouwen in de politiek onder boeren enorm gedaald is. Voor bioboeren komen die stevige prijsstijgingen daar nog bovenop.”

In het Noorden stijgt het aantal biologische bedrijven nog lichtjes. In Groningen kwamen er in de afgelopen vijf jaar netto tien nieuwe biologische landbouwbedrijven bij, de teller staat nu op 117. In Drenthe waren dat er veertien, waardoor de teller op 113 staat.

Maar volgens een recent verschenen rapport van toezichthouder Autoriteit Consument en Markt (ACM) moeten er wel stappen worden gezet om de huidige bioboeren niet te verliezen.

Zestig procent van de boeren geeft in dit onderzoek aan dat het extra bedrag dat zij krijgen voor hun biologische producten onvoldoende is om de hoge kosten te dekken. Toch is een hogere vergoeding voor zulke boeren moeilijk: de consument is volgens het ACM-rapport niet bereid veel meer te betalen voor biologische producten.

In het rapport geeft de ACM een aantal mogelijke oplossingen. De autoriteit pleit onder andere voor een btw-verlaging op duurzame producten of subsidies voor de producenten ervan.

Biohuis-directeur Nuijten ziet een btw-verlaging zeker zitten. „Wij pleiten hier al jaren voor, het zal ervoor zorgen dat meer consumenten de biologische producten kunnen betalen. Dat geeft de sector een enorme duw in de rug.”

Ook roepen zowel ACM als Biohuis op tot meer samenwerking tussen de biobedrijven. Zo’n betere samenwerking kan onder meer zorgen voor lagere kosten en een betere onderhandelingspositie tegenover kopers. „Voor veel maatregelen heb je de overheid nodig. Maar we moeten niet stilletjes blijven wachten, als we alvast de samenwerking opzoeken kunnen we zorgen dat het biologisch boeren winstgevend blijft”, zegt Nuijten.

Ondanks de stagnatie van het aantal bioboeren, ziet Nuijten een rooskleurige toekomst voor de bioboer. „We hebben al zoveel problemen gekend in de biologische sector, deze komen wij ook weer te boven.”