De MS Romantika was in de ogen van curator Hans Silvius een verkeerde boot voor Holland Norway Lines. Foto: Archief Corné Sparidaens
Een verkeerd schip, geen kapitaal en geen haven. Het resultaat van de bankroete veerdienst Holland Norway Lines stond vanaf de eerste afvaart al onder druk, stelt curator Hans Silvius in het jongste faillissementsverslag.
Sinds het faillissement van Holland Norway Lines (HNL) in augustus 2023 publiceert Silvius per kwartaal een rapport over de afwikkeling. In zijn zevende rapport heeft de curator zijn onderzoek naar de oorzaken van het faillissement afgerond.
De uitkomst ervan schept het beeld van een onderneming die was gedoemd te mislukken. Sinds Silvius actief is als curator van HNL heeft hij diverse keren betoogd dat een gezonde veerdienst afhankelijk is van drie factoren: een schip, een haven en werkkapitaal. Uit Silvius’ analyse blijkt dat HNL feitelijk over geen van die drie beschikte.
De onderneming moest van maand tot maand overleven
Op basis van gesprekken met doorstartkandidaten concludeert Silvius dat een veerdienstonderneming zoals HNL over minimaal 20 miljoen euro startkapitaal moet kunnen beschikken. ‘Tussen de oprichting in 2020 en de eerste afvaart in april 2022 had HNL 5,8 miljoen tot haar beschikking’.
Uit de analyse blijkt dat HNL op de dag van de eerste afvaart (7 april 2022) iets minder 9 ton in kas had. ‘De onderneming had feitelijk geen werkkapitaal en moest van maand tot maand overleven. Er waren geen buffers om onverwachte gebeurtenissen op te vangen’.
Volgens Silvius zijn de aanloopkosten voor een veerdienst enorm. Een startkapitaal van 20 miljoen is daarbij bovendien aan de voorzichtige kant.
‘Doorstartkandidaten die dat bedrag noemden, zeiden er als voorwaarde bij dat een terminal en aanlegkade beschikbaar moesten zijn’, stelt Silvius. Zou de onderneming daar ook in moeten investeren, dan is er naar de mening van de curator een startbedrag nodig van tussen de 35 en 60 miljoen euro.
De Eemshaven was beperkt beschikbaar
In Eemshaven beschikte HNL niet over een vaste plek om aan te meren. Het bedrijf mocht tijdelijk aanmeren in de Eemshaven. Er was wel een plan om faciliteiten aan te leggen, maar er was geen geld om die te bouwen. Na augustus 2022 kreeg HNL van havenbeheerder Groningen Seaports toestemming om aan te leggen in Eemshaven, maar dat kon alleen als de kade niet in gebruik was bij andere schepen.
Dat leidde ertoe dat de veerboot MS Romantika geregeld op zee voor de Eemshaven moest wachten en geannuleerde reizen. HNL verkaste uiteindelijk naar eerst Cuxhaven en daarna Emden.
In zijn verslag stelt de curator dat HNL misschien in gesprek had kunnen gaan met Groningen Seaports over de aanleg van een kade en terminal.
Was er een akkoord gekomen dat Seaports de faciliteit zou bouwen met de garantie dat HNL die langdurig zou huren, zou de veerdienst geen hoge investeringskosten hebben gehad maar wel een aanlegplek. In de ogen van Silvius had zo’n regeling het bedrijf 7 miljoen kunnen besparen. ‘Alle doorstartkandidaten hebben aangegeven dat een havenbedrijf bereid moet zijn zo’n regeling te treffen. Zo niet zouden ze afzien van een doorstart’.
Te veel hutten op de MS Romantika
HNL huurde veerboot MS Romantika van de Estse rederij Tallink. In de ogen van Silvius was deze boot niet geschikt voor deze lijn. De Romantika beschikte over te veel hutten. Die waren vaak niet allemaal verhuurd waardoor vaak onder de maximale bezetting werd gevaren.
Daarnaast hoopte HNL voor het laagseizoen op inkomsten van transportbedrijven die dan hun vrachtwagens op de boot zouden rijden om de oversteek naar Scandinavië te maken.
Die transportbedrijven verloren echter al snel hun interesse. Voor hen was de boot interessant als ze er het hele jaar door gebruik van konden maken. Dat kon niet, omdat in het hoogseizoen de parkeerdekken waren gevuld met personenauto’s van passagiers.
Op deze manier was HNL niet rendabel en liepen de schulden snel op, stelt Silvius. Nadat aandeelhouders en (semi-) publieke instellingen niet langer bereid waren de verliezen te financieren volgde anderhalf jaar na de eerste afvaart het faillissement.
Mogelijk nieuwe veerdienst naar Arendal
Duizenden klanten die al een reis hadden geboekt bij HNL kregen vorig jaar van de curator te horen dat ze vrijwel zeker naar hun geld kunnen fluiten. Met Tallink is de curator in gesprek over teruggave van de borg. Silvius vindt dat van de 4 miljoen euro borg die is betaald 3 miljoen terug moet.
In een doorstart van het bedrijf steekt de curator geen energie meer. In plaats daarvan heeft Njordic Ferry Lines nieuwe plannen voor een veerdienst naar Noorwegen. Het bedrijf hoopt in het voorjaar vanuit Eemshaven uit te kunnen varen. Niet naar Kristiansand, zoals HNL. Njordic vaart naar het iets noordelijker gelegen Arendal.
