AI kan je verbeteren, zegt tech-expert Jarno Duursma, maar er zal ook werk verdwijnen. 'Bijna crimineel om nu nog op te leiden voor een administratieve baan'
Gebaseerd op het gesprek werd via AI dit beeld gegenereerd: Probeer de software te omarmen om je werk naar een hoger niveau te tillen.
Kunstmatige intelligentie (AI) gaat razendsnel. Software ingezet voor mensenwerk: Sneller, misschien beter en zeker goedkoper. Tijd om bang te zijn voor onze baan? Nee, zegt tech-expert Jarno Duursma uit Groningen. ,,Wel waakzaam.’’
Acteur Diederik Ebbinge keek enkele weken toch even vreemd op. Zijn stem die lang was gebruikt voor Aldi-commercials was hij plots kwijt. De supermarktketen verving hem door een door AI gegeneerd stemgeluid.
Jarno Duursma, publicist en tech-expert uit Groningen, volgt de ontwikkelingen rond artificial intelligence al jaren nauwgezet. ,,Ik wil mensen graag vertellen dat AI kansen biedt, maar wil ze ook waarschuwen. Dit is een nieuwe technologische trend die rechtstreeks relevant is voor hun werk.’’
Voor een aantal banen geldt code oranje, meent Duursma. Hij noemt administratief werk of sommige banen in een call-center als voorbeeld. ,,AI is software die soms hetzelfde denkwerk kan doen als mensen. En daar verdienen veel mensen hun brood mee. Kunstmatige intelligentie kan op dat gebied veel taken overnemen van mensen.’’
Teksten schrijven voor een webshop? AI kan het supergoed, zegt Duursma. Een website bouwen met tekst en passend beeld? Geen probleem. ,,Een power-point presentatie maken. AI kan het sneller dan mensen. En goed ook.’’
En de ontwikkelingen volgen zich snel op, zegt de tech-expert. ,,Je kunt wel denken ‘het zal met mijn werk zo’n vaart niet lopen’. Dat is een valkuil. Het loopt op sommige vlakken wel zo’n vaart.’’
Zet AI in om de beste versie van jezelf te worden
Dat klinkt redelijk bedreigend?
,,Daarom is mijn oproep: maak een lijstje van twintig taken die je veel uitvoert op je computer op je werk. Zoek op Google op wat AI daarmee kan. En stel je dan de volgende vraag: Hoe kan ik die software omarmen, zodat ik beter word in mijn werk. Gebruik AI om het niveau van je werk omhoog te tillen, zodat je voor je werkgever meer van waarde wordt.’’
AI inzetten om de beste versie van jezelf te worden, noemt Duursma het. ,,Je kun het ook niet doen, dan loop je het risico dat een collega die het wel doet je inhaalt. AI neemt je werk dan niet over, een collega die zich erin bekwaamt doet dat wel.’’
Toch lijkt het van alle tijden. Nieuwe technologie die een bedreiging vormt voor bestaand werk. Gebeurt dat niet al sinds de opkomst van de stoommachine? En leverde het niet altijd weer ander soort werk op? Ja, zegt Duursma, dat klopt maar het gaat voor AI niet helemaal op.
De tech-expert wijst erop dat een stoommachine destijds niet zomaar in de fabriek stond. Internet dat ook veel banen overbodig leek te maken, was ook niet direct in elk huis beschikbaar. Het world wide web kwam aanvankelijk ook nog eens via vaste telefoonlijnen de huizen binnen: muziek downloaden via een vaste telefoonlijn, stevige prijzen en hemeltergend traag.
En dat belemmert AI niet, zegt Duursma. Het gaat supersnel. ,,De infrastructuur ligt er namelijk al. Als morgenochtend om 9 uur een update beschikbaar komt in ChatGPT, werken om half tien miljoenen mensen ermee, van Stadskanaal tot Singapore.’’
Jarno Duursma. Foto: Niels Westra
Je verdienmodel verandert
Op LinkedIn plaatste Duursma onlangs een wake-up call. Juristen, accountants en consultants dienden op te letten. Hun opdrachtgevers zien in, maakte Duursma duidelijk, dat via AI veel van hun taken goedkoper uitgevoerd kunnen worden.
Een bedrijf als ASML heeft al duidelijk gemaakt dat het verwacht dat hun opdrachtnemers goedkoper gaan werken met AI. Ook ziet ASML dat taken, die het bedrijf nu nog uitbesteedt, met AI zelf kan uitvoeren. ‘Hallo, professionals die werken volgens uurtje-factuurtje, je verdienmodel staat onder druk’.
Het betekent volgens Duursma niet dat AI deze mensen brodeloos maakt. ,,Het betekent wel dat ze de kansen die AI biedt moeten zien en aangrijpen. Het is jouw verantwoordelijkheid om software te gebruiken en je werk van een 7,5 naar een 9 te brengen. Wordt het waarschijnlijk nog leuker ook.’’
Handwerk gaat hogere waardering krijgen
Maar gaat AI net als eerdere technologische revoluties andere soort werk opleveren? Duursma: ,,Ja, dat geloof ik wel. Maar ik vind het moeilijk te voorspellen wat. Dat klinkt flauw, maar het is omdat ze er nog niet zijn. Neem mijn werk, dat was er 25 jaar geleden nog niet. Of een baan als consultant Google advertising, die was er toen ook nog niet. Maar vast staat ook dat AI werk van mensen over gaat nemen. Ik vind het bijna crimineel om nu nog mensen op te leiden voor een eenvoudige administratieve baan.’’
AI kan de wereld en zeker ons werk razendsnel veranderen. Staat tegenover dat AI niet alles kan. Echt handwerk bijvoorbeeld. ,,Ja, ik denk dat met de opkomst van AI banen in de techniek of de bouw hoger worden gewaardeerd.’’