David Opdam (40) en zijn zoontje Louie (4) gingen het Pieterpad af om een rolstoelvriendelijke variant te maken. Foto: Jaspar Moulijn
Het Pieterpad krijgt rolstoelvriendelijke omleidingen, zodat natuurbeleving toegankelijker wordt voor de 1,4 miljoen Nederlanders met een lichamelijke beperking. Wat zijn de grootste bottlenecks in Groningen en Drenthe?
De rolstoelvriendelijke alternatieven voor Groningen en Drenthe zijn af. David Opdam (40) is oprichter van de Stichting Moving Beyond Limits en liep de afgelopen maanden de etappes met zijn zoon in Groningen en Drenthe, om de rolstoelvriendelijkheid te beoordelen. Dat deed hij met zijn eigen zoon Louie (4) die een handicap heeft en altijd in een rolstoel zit. Nu is er tussen Pieterburen en Hardenberg overal een alternatief. Dit waren de grootste bottlenecks.
1. Het smalle, steile Hoogholtje, Pieterburen - etappe 1
Het Groningse deel van het Pieterpad is al behoorlijk rolstoelvriendelijk. Maar gelijk al aan het begin van de wandeling worden lopers geconfronteerd met het prachtige, karakteristieke Hoogholtje. Een hoog houten bruggetje waar bootjes onderdoor kunnen varen. Steil erop, steil eraf. Leuk voor de wandelaars, geen doen voor een rolstoelgebruiker.
„Zo’n karakteristiek oud bruggetje, daar kun je no-way met rolstoel overheen”, zegt David Opdam. „We hebben daar lokaal contact met een boer gezocht. De omleiding loopt nu over zijn land. Een heel mooie oplossing.”
David Opdam (40) en zoon Louie (4) lopen richting het steile Hoogholtje, daar kan geen rolstoel overheen. Foto: eigen beeld
2. Het bruggetje over het Schipborgsche Diep - etappe 4
„Tja, dit gaat niet lukken. Veel te smal en te veel trappen”, concludeerde Opdam toen hij er langs kwam. En dus nemen rolstoelwandelaars daar de verharde wegen en blijven ten westen van het Schipborgsche Diep, die even later overgaat in het Oudemolensche Diep. De route leidt ook niet door de Gasterse Duinen maar door het dorpje Oudemolen.
„Die route is eigenlijk ook heel leuk. We zagen er mooie dingen, zoals een veld met – echt waar –honderden ooievaars.” Hoewel de route klaar is, bezint de stichting zich er nog op of ze misschien toch de alternatieve route deels door de Gasterse Duinen kunnen sturen.
David Opdam kan met zijn zoon niet over de brug bij Schipborg. Foto: Jaspar Moulijn
3. Het mulle zand van het Balloërveld – etappe 4
Wil je met je rolstoel over de Pieterpadroute van het Balloërveld, dan mag je wel spierballen hebben als Popeye. ,,Als je zelf je rolstoel wil voortbewegen, loop je daarin vast”, constateerde Opdam. Misschien alleen niet als je het probeert op koude wintergrond of na een stevige regenbui.
De stichting Moving Beyond Limits heeft besloten om de route iets te verleggen. Nog steeds het Balloërveld, maar het schelpenfietspad iets ten westen van de oorspronkelijke route over het mulle zandpad.
Het mulle zand van het Balloërveld gaat wel als je een rolstoel duwt. Maar zelf vooruitkomen is voor veel rolstoelgebruikers schier onmogelijk. Foto: eigen beeld
4. Over het Anderense Diepje en langs het vee – etappe 5
Ten oosten van Rolde steek je het Anderense Diepje over. Een klein waterstroompje met een smal bruggetje, dito pad en veehekken waar je overheen moet stappen. Een prachtig gebied met lichtbruine koeien, maar niks waard voor iemand op vier wielen.
De rolstoelroute loopt rechtdoor en de routes kruisen elkaar een tijdje later weer in het Gasselterveld. Overigens zijn veehekken vaker een obstakel. Opdam: „Ook bij het Grolloërveld iets ten zuiden van het Meindertsveen staan er klaphekjes om de heide op te komen. Het is onze wens om veehekken te krijgen die je met een rolstoel kan openen. We zetten nu vooral in op omleidingen, maar hebben ook wensen voor aanpassingen.”
Pieterpad bij Anderense Diepje, te smal om met de rolstoel langs te gaan. Omdat je over veehekken moet heenstappen is het volstrekt onmogelijk. Foto: Wouter Hoving
Vrijwilligers van de stichting Moving Beyond Limits zetten zich in voor een rolstoelvriendelijke variant van het Pieterpad om op die manier natuurbeleving voor meer mensen toegankelijk te maken. De meeste rolstoeltoegankelijke wandelpaden in Nederland zijn slechts enkele kilometerslang, vaak over verhard terrein — het spreekwoordelijke rondje om de kerk.
Als het alternatieve Pieterpad klaar is, is dit de eerste rolstoelvriendelijke langeafstandswandelpad (LAW) van Europa. Wel is dan een speciale all-terrain rolstoel nog altijd aan te raden om de kronkelende bospaden, drassige venen en hobbelige heidevelden de baas te kunnen.
Moving Beyond Limits vestigt ook aandacht op andere vormen van inclusie. Zo zet Opdam zich in voor natuurtoiletten langs de route. Oprichter David Opdam: „In Drenthe zijn bijvoorbeeld lange stukken waar je nergens een wc tegenkomt. Dat zouden veel vrouwelijke wandelaars misschien ook prettig vinden.”
In april 2026 zal de hele rolstoelvriendelijke Pieterpadroute gepubliceerd worden. Maar in Noord-Nederland kun je alvast beginnen.