Boeren hebben de afgelopen maanden wereldwijd te veel melk geproduceerd. Deze foto is te illustratie. Foto: DVHN-Archief/Jilmer Postma
De melkprijs is de afgelopen maanden flink gezakt. ,,Of die nog verder daalt? Ik ben er niet gerust op”, zegt LTO-bestuurder Harm Albring uit Drouwenermond. Hij adviseert melkveehouders investeringen uit te stellen.
FrieslandCampina verlaagde deze week de garantieprijs naar 43,5 cent per liter. Een liter melk produceren kost de boer vandaag de dag gemiddeld 47 cent. Dat betekent dat melkveehouders hun spaarpot moeten aanspreken om uit kosten te komen. De verwachting is dat andere zuivelverwerkers zullen volgen. In korte tijd is bijna 10 cent van de melkprijs afgegaan. Een maand geleden duikelde de prijs van FrieslandCampina al van 53 naar 46 cent, terwijl in topmaand juli nog 56,75 cent voor een liter werd neergeteld.
Gigantische impact
Sinds december 2021 zat de melkprijs niet meer op zo’n laag niveau. ,,Dit heeft een gigantische impact op melkveehouderijen. Er wordt al veel hen gevraagd met nieuwe regels voor dierenwelzijn en de afzet van mest. Daarvoor hebben boeren straks geen geld meer”, reageert Harm Albring uit Drouwenermond, bestuurder van LTO Noord, vakgroep melkveehouderij. Hij heeft zelf 175 melkkoeien en opende onlangs een tweede bedrijf met 100 koeien in Onstwedde. ,,Ik had de handtekening voor de uitbreiding net gezet en de melkprijs ging met 7 cent naar beneden. Het is balanceren op een flinterdun draadje.”
Bodem nog niet bereikt
Albring denkt dat de prijs voor een liter melk nog verder zakt. ,,Ik hoop dat de bodem is bereikt, maar ik ben er niet gerust op.” Hij adviseert melkveehouders pas op de plaats te maken en investeringen als aanschaf van nieuwe machines of aankoop van grond op een laag pitje te zetten.
Oorzaak voor de grote prijsdaling is het grote aanbod van melk op de wereldmarkt. ,,In oktober was de aanvoer enorm en in eerste weken november is daar geen verandering in gekomen”, aldus zuivelanalist Tom Booijink van Rabobank. Volgens LTO-bestuurder Albring hebben boeren in Noordwest-Europa hun koeien langer laten lopen, omdat de prijs in de zomermaanden zeer aantrekkelijk was. ,,Straks zal er opgeruimd moeten worden.”
Melkveehouder Gert Ensing (rechts) en zijn vrouw Geke bij hun stal. Foto: DVHN-Archief/Jan Willem van Vliet
Melkveehouder Gert Ensing uit Bunnerveen heeft zo’n 350 melkkoeien. ,,Ik heb afgelopen jaar heel goed gedraaid, maar moet nu interen. Ik hoop dat we quitte draaien, anders moet er geld bij.” Ensing is niet aangesloten bij FrieslandCampina, maar bij A-ware. ,,Doordat wij een keurmerk voor kwalitatief goede melk hebben, krijgen we nog 3,5 cent toeslag. Er zou een constante prijs voor kwalitatief hoogwaardige producten betaald moeten worden. Dan heb je minder last van de wereldmarkt. Mijn vrouw Geke heeft een zuivelwinkel bij onze boerderij en levert aan de buurtsupermarkt en aan particulieren. Op haar producten heeft het zakken van de melkprijs geen invloed. Maar ja, slechts een half procent van onze melk wordt in haar producten verwerkt.”