Ministerie wijst aanvraag voor korte wapenstok voor boa’s in Emmen af

De aanvraag kwam eind vorig jaar voort uit een initiatief van Wakker Emmen. Een meerderheid van de gemeenteraad schaarde zich achter het voorstel, met steun van onder meer PvdA, VVD, SP, Hart voor Emmen, 50PLUS en een deel van het CDA.

Volgens Matthijs Katerbarg (Wakker Emmen) komen boa’s steeds meer in geweldsituaties terecht. “Dan moeten ze zich kunnen verdedigen” zei hij destijds. „Er gaat natuurlijk ook een preventieve werking vanuit.” Boa’s worden steeds vaker geconfronteerd met agressie en geweld, in veel gevallen door veiligelanders in Nieuw-Weerdinge, het centrum en het stationsgebied van Emmen. 

Burgemeester Eric van Oosterhout plaatste destijds kanttekeningen bij het plan. Hij wees erop dat politie, Openbaar Ministerie (OM) en uiteindelijk ook het ministerie van Justitie en Veiligheid moeten instemmen met de aanvraag. „Dat is geen eenvoudige route”, aldus Van Oosterhout tijdens de discussie erover. 

Volgens het ministerie heeft de gemeente de noodzaak van de korte wapenstok vooral onderbouwd met gevaarlijke situaties in het stationsgebied, het uitgaansgebied, tijdens evenementen en in Nieuw-Weerdinge. Volgens het ministerie zijn het juist plekken waarvan vooraf bekend is dat de kans aanwezig is dat de vlam in de pan kan slaan.

In dat geval moet niet een boa, maar de politie het voortouw nemen. Als er gevaar dreigt of geweld kan ontstaan, ligt die verantwoordelijkheid als handhaver bij hen. Dat de politie het druk heeft of kampt met personeelstekorten, is volgens het ministerie geen reden om boa’s extra wapentuig te geven.

Uit stukken blijkt verder dat politie, het OM en toezichthouders geen fan waren van de aanvraag. Allen hebben ‘bezwaren geuit tegen het toekennen van de korte wapenstok.’ Tijdens een overleg van de drie partijen in november vorig jaar werd voorgesteld het nieuwe landelijke boa-stelsel af te wachten.

Volgens de plannen van de landelijke overheid gaat de standaarduitrusting van boa’s bestaan uit een portofoon en handboeien. Onder voorwaarden zijn mogelijk ook een bodycam, een kogelvrij vest, pepperspray of, toch, een korte wapenstok toegestaan. De veranderingen worden tot en met 2028 stapsgewijs ingevoerd.

Binnen het boa-team was er ook terughoudendheid. Volgens de toezichthouders gaf naar schatting ‘70 tot 80 procent van de boa’s aan geen behoefte te hebben aan extra bewapening.’ Voor bewapening geldt verder als voorwaarde een afgeronde mbo-3 opleiding en minstens één jaar werkervaring. De gemeente heeft onvoldoende aangetoond dat aan deze voorwaarden is voldaan. 

Ondanks de afwijzing zegt Van Oosterhout dat er wel degelijk een tandje is bijgezet waar het de veiligheid van boa’s en inwoners aangaat. 

Met ondersteuning van het ministerie zijn inmiddels zes extra boa’s en acht toezichthouders ingezet voor de aanpak van veiligelanders. Daarnaast zijn maatregelen genomen zoals verbeterde verlichting, cameratoezicht en de aanstelling van een gebiedsregisseur voor het stationsgebied. Ook worden er regelmatig gesprekken gevoerd met bewoners en ondernemers.