Hendrik onderzocht het imago van alle Nederlandse steden en streken. Bekijk hier de reputatie van jouw gemeente

Na veertien jaar op kop zakt Amsterdam weg als meest geliefde stad van het land. Het zachtmoedige en sympathieke Maastricht klimt op de troon en de drukke en dure hoofdstad geeft maar liefst vijf plekken toe.

Merkadviseur Hendrik Beerda uit Amsterdam, met roots in Baflo, vraagt sinds 2011 aan ruim 136.000 volwassen Nederlanders, onder wie 13.500 noorderlingen, naar de bekendheid van, waardering voor en binding met steden, streken, gemeenten en provincies. Dit jaar nam hij voor het eerste alle gemeenten mee en dus kan hij nu ook iets zeggen over de kleinere gemeenten in Groningen en Drenthe.

Maar eerst een blik op de hoofdplaatsen Assen en Groningen. Hebben zij ook last van de Amsterdamse ziekte en een onsympathiek en arrogant imago? Nee, dat is zeker niet de verklaring voor de daling van de twee steden in de lijst.

Groningen, eerder top-5-materiaal maar nu gezakt naar plek 12, is nog steeds bekend in heel Nederland en heeft wel degelijk een sympathiek imago. De historische binnenstad en het aanbod aan musea, winkels en horeca is aantrekkelijk, maar toch zijn steeds minder Nederlanders van plan de stad te bezoeken. Andere plekken zijn simpel in opmars ten faveure van de Martinistad.

Assen handhaaft zich ternauwernood in de top 50 na hogere noteringen in eerdere edities van de ranglijst. „De positieve aandacht rond Groningen en Assen is in de afgelopen jaren duidelijk afgenomen’’, stelt Beerda. Toch voorspelt Beerda voor de Drentse stad een verschuiving volgend jaar. „Dit onderzoek is grotendeels net voor de kunstroof afgerond. Wat betreft de bekendheid van Assen kan de meting in 2026 dus voor een heel andere score zorgen.’’

En wie wint de Drentse tweestrijd tussen Assen en Emmen? Die laatste als we puur de ranglijst bekijken. De Vlinderstad klopt de hoofdstad op bekendheid. Emmen steekt dan ook veel energie en centen in zogenoemde citymarketing en het binnenslepen van grote evenementen zoals Koningsdag. De gemeente wil de komende jaren groeien naar 120.000 inwoners en wil dus graag bovenaan het balboekje van inwoners in de dop. In andere onderzoeken zoals de jaarlijkse, in Zuidoost-Drenthe verfoeide, Atlas voor gemeenten, levert dat nog geen stipnotering op, maar in dit merkenonderzoek brengt het ogenschijnlijk dus wel wat teweeg.

Beerda daarover: „De Atlas is een feitelijk onderzoek naar faciliteiten van de gemeenten. Wat wij daarnaast doen is het meten van reputatie. Daar kunnen dus grote verschillen bestaan. Mensen denken vaak dat ze op rationale gronden besluiten nemen maar in de praktijk gebeurt dit veelal op gevoel.” Volgens de onderzoeker doorgrondt juist reputatie beter waarom mensen bepaalde plekken bezoeken, er ooit willen wonen of hun bedrijf willen vestigen.

Wat dat betreft hoeft Emmen niet meteen een lange neus te trekken richting het noorden, want Assen heeft op andere vlakken nog steeds een voorsprong. Zo is de TT nog steeds een groter sportmerk dan FC Emmen en voelen de onderzochte Nederlanders zich meer verbonden met Assen. Ook op de vraag welke stad ze de komende twee jaar van plan zijn eens te bezoeken antwoorden ze veel vaker Assen dan Emmen.

Een blik onderaan de lijst heeft een hoog onbekend-maakt-onbemindgehalte. Tynaarlo (312), De Wolden (322), Oldambt (plek 323), Noordenveld (334) en Het Hogeland (335) bungelen er maar een beetje bij.

Beerda verklaart dat deels door een gebrek aan faciliteiten, activiteit en publiciteit, maar ontdekte ook een andere oorzaak. De ‘degradatiezone’ bestaat vooral uit heringedeelde gemeenten met een nieuwe ietwat vage of onbekende naam. De nummer laatst, het Friese Waadhoeke, bijvoorbeeld.

„Dat hadden ze gewoon Franeker moeten noemen als we het over bekendheid en binding hebben’’, stelt Beerda, die ook de lage posities in Drenthe en Groningen aan de gekozen namen wijt. Het maakt daarbij weinig uit of de gemeenten recent zijn ontstaan of al wat langer meegaan zoals in Drenthe, stelt hij.

„Het kan nog veel meer decennia duren voordat het iets wordt met de reputatie van deze nieuwe gemeenten en het is ook heel goed mogelijk dat het nooit iets wordt’’, vreest Beerda. „Als ze in bijvoorbeeld Oldambt voor Winschoten hadden gekozen en in Eemsdelta voor Delfzijl dan was het merk een stuk beter geweest. Evenementen als de RUN Winschoten of DelfSail hadden de gemeentelijke reputatie dan ook een boost gegeven. Nu doen ze dat dus niet.’’

Beerda noemt de gekozen nieuwe namen achteraf zeer onverstandig en funest voor de reputatie en opgebouwde merkwaarde van bestaande plaatsen. „Hoewel me het natuurlijk ook bekend is hoe gevoelig het is als dorpen worden overvleugeld door grote buren in daden of naam. Mijn ouders zijn geboren in Baflo en dat werd in 1990 ‘overgenomen’ door Winsum.’’

Er zijn ook uitzonderingen op de regel, of misschien juist wél goed gekozen nieuwe namen wat betreft populariteit in de rest van het land. Zo noemt Beerda de Utrechtse Heuvelrug een krachtig en jong gemeentemerk. Ook Midden-Drenthe beklijft, blijkt uit het onderzoek. „Goed gekozen omdat het een beschrijvende naam is en associaties oproept met de hele provincie Drenthe.”

Voor Midden-Groningen had Beerda toch wel liever Hoogezand-Sappemeer gezien omdat het imago van de provincie Groningen minder is dan die van Drenthe.