Andere provincies dreigen Drenthe de kaas van het brood te eten. Onvrede over natuurherstelplannen

Met een blinddoek voor de ogen is het lastig plannen maken. Dat was afgelopen zomer de strekking van het verweer van CDA’er Henk Jumelet, toen nog gedeputeerde voor onder meer natuur en landbouw.

Hij kreeg eind juni heel wat kritiek te verduren over zijn onafgemaakte DPLG: Drents Plan voor het Landelijk Gebied. Een belangrijk document waarin staat hoe de provincie denkt de natuur te herstellen en de uitstoot van stikstof te verminderen. De deadline hiervoor was 1 juli. Dan moest het plan op het bureau van stikstofminister Christianne van der Wal (VVD) liggen. Het Drentse plan miste een financiële onderbouwing en er stonden weinig concrete maatregelen in.

Maar de regering zelf had de eigen plannen nog lang niet op orde en daarom was het voor Jumelet varen in de mist. Zo was en is er geen duidelijkheid over de positie van boeren die buiten hun schuld geen stikstofvergunning hebben (de zogenoemde PAS-melders). Ook niet over het uitkopen van piekbelasters en evenmin over de beschikbare hoeveelheid geld. Maar dan kun je als provincie Drenthe nog opschrijven wat er jouw ogen moet gebeuren, luidde de kritiek van natuur- en milieuorganisaties. Maar Jumelet wees erop dat hij op dat hij op dat moment in feite als demissionair gedeputeerde opereerde, omdat de formatie van een nieuw college volop gaande was.

„Drenthe leverde dus een onvoldragen plan aan, maar kennelijk accepteerde het ministerie dat niet’’, zegt Brandsema. „Op 18 juli is er een aanvulling gekomen, waarin meer concrete maatregelen staan. Ook staat erin dat Drenthe denkt 476 miljoen euro nodig te hebben. Maar over deze elementen hebben we ons als Drents Parlement niet kunnen uitspreken, terwijl we dat wel graag willen.”

Inmiddels was er in Drenthe een nieuw college van Gedeputeerde Staten aangetreden. Sinds 12 juli zwaait BBB-gedeputeerde Jisse Otter de scepter over landbouw, zijn partijgenoot en collega Egbert van Dijk gaat over natuur. Jumelet gaat nu over onder andere verkeer en vervoer. Het nieuwe college lukte het wel om het DPLG uit te breiden en van een (voorlopige) begroting te voorzien. Drenthe claimt 476 miljoen euro.

Volgens Brandsema is die claim nog bescheiden. „Die 476 miljoen euro is voor wat ik noem het laaghangende fruit: de maatregelen die je snel kunt nemen om de uitstoot van stikstof te verlagen.” Hij wijst erop dat andere provincies meteen al op 1 juli veel meer uitgewerkte plannen hadden. Dit zou er toe kunnen leiden dat Drenthe niet vooraan in de rij staat wanneer het geld wordt verdeeld.

Dat risico is des te groter omdat de provincies voor veel meer geld plannen hebben gemaakt dan de 24 miljard euro die Van der Wal beschikbaar heeft. Bovendien vreest de bewindsvrouw dat haar budget eerder omlaag zal gaan dan omhoog, gezien de verslechterende financiële positie van het Rijk.

„Het is daarom belangrijk het debat te voeren over de vraag of we de goede dingen doen voor Drenthe”, vindt Brandsema. „Het is een ingewikkelde materie, maar het gaat uiteindelijk om de leefbaarheid van onze provincie.”