Paul Komen, artistiek leider van het Aurora Festival dat 17 juli van start gaat. Foto: Corné Sparidaens
Woensdag 17 juli gaat het Aurora Festival van start, het grootste kamermuziekfestival van Noord-Nederland. Artistiek leider Paul Komen ziet er naar uit, maar hij heeft ook grote zorgen. ,,De keten van talentontwikkeling in Nederland wordt kapotgemaakt.”
De kaartverkoop voor de concerten verloopt voorspoedig, de voorbereidingen zijn voltooid en de repetities voor de concerten zijn begonnen. Voor Paul Komen, artistiek leider van het Aurora Festival, zijn het drukke tijden. ,,Ik speel zelf heel veel, maar dat doe ik met plezier.”
Het aantal aanmeldingen voor de Summer Academy, waarbij jong talent les krijgt van docenten van het Prins Claus Conservatorium en festivalmusici, loopt wel terug. ,,Ik ben bang dat het iets structureels is”, zegt Komen. ,,We merken het ook op het conservatorium: er zijn steeds minder Nederlandse studenten. Het muziekonderwijs staat zwaar onder druk.”
Genadeklap
Die ontwikkeling, die begon met de drastische cultuurbezuinigingen van Halbe Zijlstra in 2011, dreigt catastrofale vormen aan te nemen. ,,De muziekscholen verdwijnen en bij de recente subsidieverdelingen zijn alle instellingen in de klassieke muziek en jazz die gericht zijn op talentontwikkeling op nul gezet. Dat is de genadeklap, vrees ik. De keten van talentontwikkeling wordt kapotgemaakt.”
Uiterst zorgelijk, vindt Komen. ,,En dan hebben we ook nog een nieuw kabinet dat buitenlandse studenten wil weren. Ik vraag me af hoe het verder moet met de conservatoria in Nederland. Mijn collega’s in het buitenland zijn verbijsterd. Zij vragen zich af: Hoe kan dit in zo’n rijk land als Nederland? Het lijkt op het kapotmaken van iets dat niet begrepen wordt.”
Het Aurora Festival zelf viste ook achter het net bij het Fonds Podiumkunsten. Dat was niet voor het eerst. ,,Het is wat het is”, zegt Komen. ,,Wat ik heel positief vind is dat de provincie Groningen het subsidiebudget voor cultuur substantieel heeft verhoogd.”
Op donderdag 18 juli, de tweede dag van het festival wordt bekend of de Kunstraad Groningen geld uittrekt voor zijn festival. ,,We hebben een positief advies gekregen, maar dat is geen garantie. Als we maar de helft krijgen van wat we gevraagd hebben, wordt het een lastig verhaal. Dan moet je gaan snijden.”
Oké, over naar vrolijker zaken: componist Gabriel Fauré staat dit jaar centraal. Waarom?
,,Het is 100 jaar geleden dat hij is gestorven. Voor het grote publiek staat hij in de schaduw van mensen voor hem, zoals Franck, en Debussy en Ravel, die na hem kwamen. Maar Fauré was in Frankrijk heel invloedrijk, met name door hoe hij de harmonische taal verrijkte met een ongelofelijke hoeveelheid nuances en kleuren.”
Paul Komen: ,,Het lijkt op het kapotmaken van iets dat niet begrepen wordt." Foto: Corné Sparidaens
,,Ik heb vier verschillende programma’s gemaakt rond zijn muziek, waarin hij van verschillende kanten wordt belicht en in zijn tijd geplaatst. En in twee barokconcerten komen de Franse voorgangers van Fauré aan bod. In Frankrijk is door componisten altijd achterom gekeken, waarbij oude stilistische elementen zijn overgenomen en verwerkt.”
De klank van Bohemen is een ander hoofdonderdeel.
,,Dat is een voortzetting van vorig jaar, toen Dvorák een belangrijke rol speelde. Nu richten we ons op Smetana en Janácek, die samen met Dvorak de Grote Drie van de Tsjechische muziek zijn. Ik speel bijvoorbeeld in Winsum Janáceks pianocyclusOp een overwoekerd pad, met verbindende teksten van Fons van Wanroij en tekeningen van Karel Buskes. Heel bijzonder.”
Nog meer bijzondere dingen?
,,We gaan ook naar Noorwegen met een programma rond Grieg. Zijn eerste strijkkwartet vind ik een van de allermooiste uit de romantiek. Hij is een generatiegenoot van Fauré, maar het is een totaal andere muzikale wereld. Ik probeer altijd om dit soort draadjes en dwarsverbanden onder de oppervlakte door de programering te laten lopen.”
Nieuwe onderdelen dit jaar?
,,We hebben een filmprogramma, in samenwerking met Forum Groningen. En Rolf Verbeek heeft een nieuw arrangement voor 10 musici gemaakt van Bruckners Zesde symfonie. Steengoed en heel bijzonder. Een avond Frank Martin, een programma met late muziek van Schumann. Te veel om op te noemen.”
En wereldpremières van een componiste uit Iran, zie ik!
,,Ik vraag masterstudenten altijd om programma’s te maken voor de middagserie Young Masters in Concert. Slagwerker Nóra Takács kwam met heel interessante dingen, met alleen maar wereldpremières, ook van haarzelf. Zij is superondernemend en heeft zelfs voor elkaar gekregen dat de Iraanse componiste Delaram Forouzandeh naar Groningen komt.”
Tijdens het Aurora Festival vinden van 17 tot en met 26 juli zo’n 60 concerten plaats op verschillende locaties in Groningen, Drenthe en Friesland. De Summer Academy is in het Prins Claus Conservatorium, waar dagelijks gratis lunchconcerten worden gegeven. Zie ook aurorafestival.nl.