De griep slaat flink om zich heen in ons land. Ben je na een griepbesmetting eigenlijk extra vatbaar voor andere virussen, zoals een verkoudheid? En wat kun je doen om de ziektelast te beperken?
Wat is de huidige griepsituatie precies?
We zitten duidelijk in een griepepidemie. Vorige week meldden 118 op elke 100.000 mensen zich met griepklachten bij een huisarts, stelden het RIVM en onderzoeksinstituut Nivel. Het RIVM deelt de aantallen sinds 2020 en voor het eerst komt het cijfer boven de honderd uit.
Hoe weet ik of ik griep heb of ‘gewoon’ verkouden ben?
,,Als je heel plotseling heel hoge koorts krijgt, is dat een aanwijzing dat je met griep te maken hebt”, zegt viroloog Ab Osterhaus. ,,Tegelijkertijd kan dat ook gebeuren bij het rs-virus.” Verder zijn er qua symptomen geen duidelijke verschillen tussen een verkoudheid en een griep. ,,Een verkoudheid geeft doorgaans een milder beeld. Maar je kunt ook milde griep hebben.”
Kun je eigenlijk meerdere virussen direct achter elkaar krijgen?
Zeker, stelt de viroloog. ,,Als je de griep of een verkoudheid hebt gehad, ben je daarna nog wat vatbaarder voor andere virussen. Dat geldt vooral als je een verzwakt immuunsysteem hebt. Oudere mensen kunnen na influenza een aantal weken later ook hartfalen of bacteriële infecties krijgen.” Wel ligt het bij gezonde mensen minder voor de hand dat ze in korte tijd meerdere malen de griep of een verkoudheid krijgen, omdat er door het lichaam immuniteit wordt opgebouwd.
Verder komt het heel soms voor dat je twee virussen tegelijkertijd onder de leden hebt. Osterhaus: ,,Die infecties verlopen over het algemeen vervelender. Maar zoiets gebeurt niet vaak, omdat je afweersysteem na de eerste infectie wakker wordt. Bij mensen met een ernstig verzwakte afweer, zoals transplantatiepatiënten, is de kans op zo’n gecombineerde infectie wel groter.”
Wat kan ik doen om de ziektelast te beperken?
,,Ga op bed liggen als je koorts hebt”, benadrukt de viroloog. ,,Dat is niet het moment om heroïsche sportieve prestaties te leveren.” Ook raadt hij aan om op de eerste dag dat je koortsvrij bent nog even thuis te blijven.
Daarnaast wijst hij erop dat jongere kinderen relatief veel virus uitscheiden. ,,Als je dan met hen naar hun grootouders gaat, kunnen ze die makkelijker besmetten, zeker omdat ouderen er vatbaarder voor zijn. Dat is dus af te raden.” Thuisblijven bij klachten, afstand houden en regelmatig je handen wassen blijven de sleuteladviezen.
Werkt de griepprik eigenlijk wel, met al die gevallen?
Volgens Osterhaus werkt de huidige griepprik ‘redelijk goed’. ,,Er is in ieder geval geen duidelijke mismatch.” Hoeveel mensen de griepprik gehaald hebben, is nog onbekend. De afgelopen jaren fluctueerde de opkomst van de uitgenodigde groepen tussen de 52 en 57 procent. Osterhaus vindt dat de opkomst hoger zou moeten zijn.
Wie nu alsnog een griepprik wil halen, loopt risico achter het net te vissen. De uitnodigingsbrieven voor de risicogroepen, die ervoor in aanmerking komen, vielen namelijk al in oktober en november op de mat.
De Landelijke Huisartsenvereniging stelt dat de meeste huisartsen daarom naar verwachting de bulk van de griepprikken al verstrekt hebben. ,,Misschien hebben sommigen nog wat in de koelkast liggen.” Wil je nog kijken of een prik mogelijk is, dan is het raadzaam om contact op te nemen met je huisarts.
