Opnieuw is een oud monumentaal pand in het gebied van de Koloniën van Weldadigheid veiliggesteld voor toekomstige generaties. Donderdagmiddag was er een feestje bij de grondig gerenoveerde voormalige tramloods in Frederiksoord.
De maatschappij kreeg de kans het pand weer in eigendom te verwerven en op te knappen. Op 1 april kreeg het museum De Proefkolonie de sleutel om het pand in te richten. Samen werd volgens directer Minne Wiersma in een ongelooflijk korte periode van anderhalf jaar dit project gerealiseerd.
Na vele jaren van voorbereiding startte in 1914 de NTM een tramdienst tussen Oosterwolde en Steenwijk. Er werden reizigers en goederen vervoerd. Met de tram werden de koloniën en ook de dorpen op de lijn ontsloten. Vaak was tot dan de enige weg de dorpen uit een modderig zandpad. Kolonisten hadden ineens geen verlofpasjes meer nodig om het gebied te mogen verlaten en je was snel vanuit Steenwijk bij de tuinbouwschool. Bovendien kon je hout uit de bossen afvoeren met de tram en kunstmest aanvoeren. In 1920 bouwde de Maatschappij goederenloods met laad- en losplaats aan de Koningin Wilhelminalaan aan de rand van het Sterrebos.
Ooit werd gehoopt op een heus station, maar dat was bij de NTM voorbehouden aan de dorpen Steenwijk, Noordwolde en Oosterwolde. Er kwam in de opslagloods wel een kantoor voor de NTM en een wachtruimte voor reizigers. Die werd overbodig toen er vanaf 1947 geen passagiers meer vervoerd werden. In 1962 kwam een einde aan de tramlijn en een jaar later werd de loods door de Maatschappij verkocht. De loods heeft daarna vele eigenaren en bestemmingen gekend, maar is nu dus terug bij de Maatschappij. En daar zijn ze best wel trots op. Er is een permanente expositie waarmee de historie van transport in de koloniën zichtbaar wordt gemaakt, met zelfs filmbeelden van de tram geprojecteerd op geredde oude houten panelen uit de loods.
Het museum kan verder in een zaaltje grote groepen mensen (zakelijk) ontvangen of exposities organiseren. Waarnemend directeur Nicole Kuppens: „We zien wel hoe het zich de komende twee jaar ontwikkelt. Maar we wilden vooral het verhaal van de mobiliteit vertellen, deze loods was een belangrijke hub in de kolonie.” Ze meldt dat er tal van mensen spullen in bruikleen hadden gegeven voor de expositie vanaf het moment dat de plannen voor de loods bekend waren gemaakt. Uiteindelijk heeft de aankoop en de inrichting ongeveer 1,1 miljoen euro gekost met dank aan diverse subsidieverstrekkers en fondsen.
Voor gedeputeerde Gert-Jan Schuinder is het allemaal nog vrij nieuw sinds hij in februari zijn functie begon. „Als ik hier met de auto of fiets ben heb ik altijd direct het gevoel dat ik op vakantie ben. Dit straalt ook weer het verhaal van Drenthe uit, dat moeten we blijven uitbouwen.” Hij mocht als openingshandeling een vlag voor het pand hijsen. Aan de achterkant is overigens een afdak gemaakt als stalling voor de kolonietram. Burgemeester Jouke Spoelstra weet het zeker: de investering in de tramloods levert zoals iedere investering in het gebied meer op dan het kost. „Je voelt de historie, het is niet de laatste keer dat we hier staan.’’
En dat klopt. Directeur Minne Wiersma hoopt dat de renovatie en ombouw van de voormalige tuinbouwschool tot hotel nog voor de zomer van 2026 is afgerond. „Dat is weer een project van weer een heel andere orde.” De directeur wees op de kennis die inmiddels met dit werk is opgebouwd. Dan gaat het om vakwerk van bouwbedrijf Broekman, in dit geval ook de hulp van het team van het gevangenismuseum in Veenhuizen bij de inrichting, maar vooral steeds weer de ondersteuning van B+O Architecten.
