Arend van Wijngaarden is parlementair verslaggever van Dagblad van het Noorden Foto: Marcel Jurian de Jong
Zes partijen beweren het basispakket voor medische zorg te bevriezen: VVD, D66, JA21, SGP, ChristenUnie en Volt. De patiëntenorganisaties maken zich terecht zorgen.
De stijgende kosten van de gezondheidszorg zijn al jaren een politiek probleem maar opeenvolgende kabinetten hebben er geen keuzes in durven maken. Begrijpelijk, want uit kiezersonderzoek blijkt telkens dat de meeste Nederlanders helemaal niet willen dat er bezuinigd wordt op de zorg. Maar ze willen ook geen hogere zorgpremie betalen.
Een gemakkelijke oplossing is het verhogen van het eigen risico, zoals CDA, VVD, Volt en JA21 voorstellen. Daarmee komt er meer geld binnen en wordt de zorgconsumptie beperkt.
Maar dat is nog niet genoeg om de miljarden te vinden die de meeste partijen extra aan defensie willen uitgeven. Partijen zoals GroenLinks-PvdA en SP kiezen ervoor het geld ergens anders te vinden en laten het overheidstekort in de loop der jaren oplopen.
De PVV bezuinigt ook niet en beweert het geld te vinden door te korten op ontwikkelingshulp, de publieke omroep en asiel. Dat is alleen nooit genoeg en de partij van Geert Wilders heeft zijn plannen ook niet laten doorrekenen, waarmee onduidelijk is waar dan wel op gekort gaat worden.
Dat de andere partijen er wel voor kiezen om de korten op de zorg is best verklaarbaar; er zit nu eenmaal heel veel geld in de zorg en uiteindelijk zullen de stijgende zorgkosten een keer beteugeld moeten worden. Maar de manier waarop is onverstandig en eigenlijk ook ongeloofwaardig.
Als het basispakket echt bevroren wordt, kunnen er dus geen nieuwe, betere medicijnen en behandelingen meer in. Dat zou elke verbetering in de zorg onmogelijk maken. De zestien bezorgde patiëntenorganisaties zeggen dat daarmee ,,alleen de rijkste Nederlanders met kanker, alzheimer, reuma of een andere ziekte in aanmerking komen voor een behandeling’’.
In verschillende debatten zeggen politici zoals Dilan Yesilgöz dat ze ,,natuurlijk geen nieuwe kankermedicijnen tegenhouden’’. Ze stellen dat voortaan niet het Zorginstituut zou bepalen welk nieuwe medicijn er bij komt maar de politiek zelf.
Dat is onverstandig. Het Zorginstituut kiest zorgvuldig welke nieuwe behandelingen werkzaam zijn maar ook wat ‘uit kan’; of een nieuwe behandeling kosteneffectief is. Als de politiek voortaan zulke beslissingen neemt, laat je medische keuzes over aan amateurs die bovendien gevoelig zijn voor lobby’s van de farmaceutische industrie. Een weg die we niet op moeten willen.
Een ander punt waar sommige partijen mee beweren te bezuinigen is de aanpak van zorgfraude. Ook dat is niet geloofwaardig. Al jaren komt er weinig terecht van een strengere aanpak van fraude omdat het óf een hele stelselverandering vergt óf enorm veel extra controle en administratie betekent. Niemand wil dat. Betere aanpak van fraude is bitter noodzakelijk, maar het gaat echt niet alle benodigde miljarden opleveren.
