Het woord ‘kunst’ schijnt mensen af te schrikken. Moeilijk, moeilijk. Onbegrijpelijk en slechts voor enkelingen. Dat is nergens voor nodig.
Afgelopen maandag werd hoogleraar psychologie en epidemiologie Daisy Fancourt van het University College London in deze krant uitgebreid aan het woord gelaten over haar onderzoek naar de gezondheidseffecten van kunst. Die effecten zijn talrijk en breed, maar weinig bekend. Fancourt sprak van ‘een bizar goed bewaard geheim’.
Voor haar wetenschappelijke onderzoek heeft ze vermoedelijk niet kunnen beschikken over een (digitaal) abonnement op DVHN en evenmin toegang gehad tot De Krant van Toen – terwijl die vreemd genoeg gratis is. Anders had ze kennis kunnen hebben van de vele artikelen die hier al jaren verschijnen over de heilzame werking van kunst.
Zoals over het programma Gekleurd Grijs, waarbij ouderen in Drenthe tot 2025 kunstzinnige activiteiten aangeboden kregen om lichaam en geest scherp te houden – van dans tot schilderen en het schrijven van gedichten. Of over musea en theaters die speciale bezoekmogelijkheden creëren voor mensen met geheugen- of gehoorproblemen, visuele beperkingen en andere handicaps.
Gejuich en tranen tijdens het optreden van Emmylou Harris
Ook publiceert DVHN jaarlijks meerdere artikelen over de effecten van muziek. Die gaan niet alleen over het gejuich en de tranen zoals tijdens het optreden van Emmylou Harris in De Oosterpoort. Ze gaan bijvoorbeeld ook over een muziektherapeute die na veertig jaar afscheid nam van de afdeling kinderrevalidatie van het UMCG in Beatrixoord. Hoezo een geheim?
Volgende week vinden in Groningen twee bijeenkomsten plaats waar wordt getoond hoe kunstenaars en ontwerpers juist dat zichtbaar maken wat onder de oppervlakte speelt. Anders gezegd, in de taal van theoretici en beleidsmakers: hoe kunst en ontwerp ontwikkelingen en processen vertalen naar ervaringen die oplossingen voor maatschappelijke problemen dichterbij brengen.
Kunst vergroot bewustzijn en beleving, schudt mensen wakker en roept zowel ergernis als nieuwe inzichten op
Hoogleraar Fancourt mag op basis van haar onderzoeksresultaten geloofd worden: kunst is gezond. Maar daarnaast is kunst tot veel meer in staat.
Het maakt de ene stad aantrekkelijker om in te wonen dan de andere. Het kan gemeenschapszin en zelfbewustzijn vergroten, het kan de beleving van het landschap versterken, geld opleveren voor de middenstand, mensen wakker schudden en zowel ergernis als nieuwe inzichten oproepen, verwonderen en verwarren. Daar bovenop, geletterde anglofielen weten het, is kunst ook nog eens quite useless. Waarin net nu de meeste vrijheid schuilt.
