Een wegafsluiting als gevolg van vorstschade op de A28 bij Assen. Foto: Archief DVHN Marcel Jurian de Jong
De komende twee jaar wordt er op verschillende rijkswegen in Noord-Nederland geen groot onderhoud uitgevoerd. Maar wat als je schade oploopt?
Op rijkswegen in Groningen, Drenthe en Friesland wordt de komende twee jaar geen groot onderhoud meer gepleegd. Het gaat onder meer om de A28 en A37 in Drenthe, de A7, A28 en N33 in Groningen en de A7, A32, N31 en A6 in Friesland.
Doet Rijkswaterstaat echt helemaal niks?
Jazeker wel. Als er schade optreedt of een gevaarlijke situatie ontstaat, komt Rijkswaterstaat in actie. Ontstaat er plotseling een gat of raakt een vangrail beschadigd, dan wordt dat zo snel mogelijk gerepareerd. Zodra de veiligheid in het geding komt, wordt er ingegrepen. Rijkswaterstaat is 24 uur per dag, 7 dagen per week bereikbaar voor meldingen.
Alleen nieuwe dingen dus?
Geplande reparaties aan de weg, zoals binnenkort bij Hoogeveen en Meppel, gaan de komende tijd gewoon door. Alleen het grote werk, zoals het vernieuwen van kilometers asfalt, ligt voorlopig stil omdat de aanbesteding voor groot onderhoud is stopgezet.
En als je toch schade oploopt?
Stel je bent op weg en je hoort een klap: lekke band. Misschien veroorzaakt door een gat in het wegdek of door slecht asfalt. Of je raakt de berm omdat de belijning nauwelijks zichtbaar is. De auto heeft schade. Op wie moet je die verhalen en hoe je dat moet aanpakken? Eerst moet je weten wie de wegbeheerder is. Bij twijfel kun je terecht op de wegbeheerderskaart van Rijkswaterstaat. Als je schade oploopt door slecht onderhoud aan een rijksweg (dat zijn vrijwel alle A- en N-wegen), kun je die in veel gevallen bij Rijkswaterstaat claimen.
Wat moet ik dan doen?
Het claimen van schade begint met het schriftelijk aansprakelijk stellen van Rijkswaterstaat. De ANWB heeft hiervoor een modelbrief beschikbaar. In de melding beschrijf je precies waar en wanneer het gebeurde, wat de schade is en welk gebrek aan de weg daarbij een rol speelde. Ook Rijkswaterstaat heeft een digitale schadeclaimformulier.
Verzamel zo veel mogelijk bewijs
Het verzamelen van bewijs is heel belangrijk, vooral als je alleen WA-verzekerd bent. Je bent afhankelijk van de aansprakelijkheid van de wegbeheerder.
Maak dus duidelijke foto’s van de schade, het wegdek en de situatie ter plekke. Noteer het wegnummer, de rijrichting en het hectometerpaaltje. Verzamel (als het kan) getuigenverklaringen. Een politierapport kan helpen. Op foto’s moet het kenteken van je auto zichtbaar zijn, zodat duidelijk is dat het om jouw voertuig gaat. Als je vermoedt dat het in de papieren gaat lopen, neem dan voor reparatie contact op met Rijkswaterstaat om af te spreken hoe de schade wordt vastgesteld, bijvoorbeeld door een expert.
Zijn er meer gedupeerden?
Misschien zijn er meer gedupeerden die op dezelfde plek schade hebben opgelopen. Verzamel, als het kan contactgegevens van andere automobilisten. Verwijs in je claim naar eerdere incidenten op dezelfde locatie. Dit vergroot de kans dat het gebrek wordt erkend.
Wordt schade automatisch vergoed?
Dat niet. Rijkswaterstaat is alleen aansprakelijk als er sprake is van een duidelijk gebrek aan de weg en als vaststaat dat de schade daardoor is ontstaan. Ook moet blijken dat Rijkswaterstaat het gebrek kende of had moeten kennen en niet tijdig heeft ingegrepen. Als het gedrag van de bestuurder heeft bijgedragen aan het incident, bijvoorbeeld door te hard rijden of afgeleid zijn, kan de aansprakelijkheid (deels) vervallen.
Wanneer hoor ik iets?
Na het indienen van de claim volgt meestal binnen vier weken een reactie. Houd er rekening mee dat veel claims worden afgewezen omdat het oorzakelijk verband niet overtuigend kan worden aangetoond. Mocht je claim worden afgewezen, vraag om een duidelijke motivatie.
Wie allrisk verzekerd is, kan er ook voor kiezen eerst de verzekeraar te benaderen. Die kan de schade soms rechtstreeks afhandelen en eventueel verhalen op Rijkswaterstaat.
Meer werk dan budget
In totaal wordt in Noord-Nederland 92 kilometer asfalt niet vervangen, 104 kilometer vangrail niet hersteld en worden 94 viaducten en duikers niet onderhouden, terwijl die wel op de planning stonden. Rijkswaterstaat geeft aan dat er meer werk is dan budget: de 2,8 miljard euro die tot 2026 beschikbaar was voor onderhoud is inmiddels volledig belegd. Het gaat om uitstel, niet om afstel.
Het is druk op de rijkswegen. Op sommige trajecten rijden per etmaal dagelijks tussen de 40.000 en meer dan 100.000 voertuigen.