Is de ouderwetse waterton de oplossing voor watertekort en droogte? ‘De klanten worden steeds jonger’

,,Mensen bellen als het stervensdroog is’’,  zegt Bram Aalmoes (39) van BPC Handelsonderneming en verhuur uit Veendam. Het bedrijf verkoopt onder meer IBC-containers van 1000 liter. Deze kunststof ‘Intermediate Bulk Container’ is een grote, (vaak witte) tank in een metalen frame met bovenop een deksel en wordt steeds vaker gebruikt voor het opslaan van regenwater.

De belangstelling neemt toe, zegt Aalmoes. ,,Dat merken we de afgelopen jaren. Het wordt drukker. De klanten komen overal vandaan. Wanneer mensen bellen? Als het gras bruin kleurt, gaat bij ons de telefoon. Dan komen ze op het idee er een te kopen.’’

Aalmoes verkoopt per jaar zeker een paar honderd IBC-containers aan particulieren voor regenwateropvang.

Hij koopt de containers overal op, onder andere bij boeren en ondernemers. ,,Stel: een boer heeft er en paar staan, dan is het te duur om ze terug naar de fabrikant te sturen voor statiegeld. Die krijgen wij dan aangeboden.” De containers worden gereinigd en gecontroleerd voordat ze de verkoop ingaan.

Bij heel wat huizen en op volkstuinen zie je ze staan. Inwoners van Drenthe en Groningen slaan steeds vaker regenwater op voor eigen gebruik. Het gaat dan om eenvoudige regentonnen van 200 liter tot geavanceerde hergebruiksystemen met een capaciteit tot wel 10.000 liter.

Ongeveer één op de drie Nederlanders met een tuin heeft inmiddels een regenton. Dit percentage is gebaseerd op cijfers van bouwmarkten. Die melden dat het aantal verkochte regentonnen in één jaar tijd is verdubbeld.

Vooral tuinliefhebbers en milieubewuste huishoudens stappen over op regenwateropvang. Veel mensen hebben een standaard regenton van 200 liter. Wie een moestuin heeft of meer capaciteit wil, kiest voor grotere oplossingen, zoals een muurtank van 276 liter, of dus een IBC-container. Deze zijn drie tot zes keer zo groot als een regenton, eenvoudig op een regenpijp aan te sluiten en tweedehands goed betaalbaar.

Judith van den Berg van de Natuur- en Milieufederatie Drenthe is een voorstander van de opvang en het hergebruik van regenwater als onderdeel van duurzaam waterbeheer. ,,Regenwater is relatief schoon. Het is zonde om het direct richting het riool te laten stromen. Hergebruik is logisch en nodig.’’

Het weer verandert ingrijpend: winters worden natter, zomers droger en warmer. Bovendien regent het minder vaak. En als het regent, zoals de afgelopen dagen, dan vaak met bakken tegelijk. Juist in dit wisselvallige klimaat zoeken mensen manieren om water langer vast te houden en slimmer te hergebruiken. Een dak van 50 vierkante meter levert jaarlijks ongeveer 42.500 liter regenwater op.

Inwoners van Groningen, Noordenveld, Assen en andere gemeenten kunnen rekenen op subsidies of kortingen bij de aanschaf van een regenton. In Groningen loopt de actie al tien jaar. Volgens de gemeente hebben er inmiddels duizenden mensen gebruik van gemaakt. In de Groningse stadswijk Beijum kunnen inwoners zelfs gebruikmaken van een gratis installatieservice.

Gemeenten bieden ook subsidies aan voor het afkoppelen van regenpijpen en het plaatsen van regenwatertanks en infiltratiekratten. Dat is een ondergrondse box die regenwater opvangt en langzaam in de bodem laat wegzakken om wateroverlast te voorkomen. Op Groenesubsidiewijzer.nl is te vinden of je een subsidie kunt krijgen.

Belangstelling voor systemen van regenopvang is er van oud en jong. Dat merkt ook Henk-Jans Hensens (35) uit Stadskanaal. Hij zit al zeker 15 jaar in de IBC-handel en ziet zijn publiek veranderen.

,,De laatste jaren krijg ik steeds meer jonge klanten’’, zegt Hensens. ,,Dat is echt opvallend. Was het eerst de, laten we zeggen, oude garde, nu zijn het vooral twintigers en dertigers die kopen. Mensen die bewust met water willen omgaan. Die geen leidingwater willen verspillen, maar regenwater gebruiken voor in de tuin of om de auto te wassen. De klanten komen overal vandaan: uit heel Groningen en Drenthe, van Assen en Emmen tot Slochteren en Siddeburen.’’

Hensens heeft dus al heel wat jaren ervaring. ,,Ik ben jong en heel klein begonnen, bij een buurman op de boerderij. Die had containers over die weg moesten. De verkoop is vrij constant. Ik verkoop tussen de 200 en 250 containers voor regenopvang per jaar.”

Voor wie meer wil dan alleen een regenton zijn er alternatieven. Zo biedt technische groothandel Wildkamp systemen aan die tot 10.000 liter regenwater kunnen opslaan in ondergrondse tanks. Ook daar is een publiek voor. ,,Steeds meer mensen kiezen voor een volwaardig regenwaterhergebruiksysteem’’, vertelt Richard van der Laan van Wildkamp Groningen. ,,Het water van je dak gebruik je vervolgens voor je toilet, wasmachine of in de tuin.”

De systemen zijn prijzig, rond de 10.000 euro. Maar de vraag groeit. ,,We verkopen jaarlijks vijf tot tien. Vijf jaar geleden was dat nauwelijks denkbaar.”

Engel Muurman (72) staat misschien wel bekend als de waterman van volkstuincomplex De Toene in Veendam. Al zijn de zomers nog zo droog: ,,Ik heb water zat, plenty.’’

Wateropvangen is voor Muurman een vanzelfsprekende zaak. Hij construeerde een ingenieus watersysteem met buizen, grote regentonnen en een eigen bron.

Als we bij hem komen kijken, heeft het net geregend. Wat heet. Misschien een van de felste buien van de zomer trok over Veendam. De regen heeft zichtbare sporen achtergelaten. Plantjes zijn weggespoeld, bloemen en groentes staan halfverdronken in grote plassen. ,,Het is wat’’, overschouwt Muurman zijn tuin van drie are groot.  ,,Het is ook wel anders. We hebben jaren gehad dat er bijna geen regen viel.’’

Hoe dan ook, Muurman tuiniert. Met behulp dus van zijn wateropvang. Water haalt hij uit de lucht en uit de grond. ,,Ik heb een bron aangeslagen. Met een volautomatische pomp kan ik water oppompen.’’

Hij laat de installatie zien. Een al buizen en slangen. Ook de regenafvoer van de buren is aangesloten. Hij vertelt over de bron: ,,Die zit op 7,5 meter diepte. Een zonnepaneel laadt de accu op waar het pompje op draait. Ik heb alles zelf gemaakt, ik gebruik onder andere onderdelen van oude wasmachines. Zijn de vaten en de container vol water, dan slaat de pomp af’’, legt Muurman uit. ,,Hoe droog de zomers ook zijn, ik zit nooit zonder water.’’

Hij helpt ook anderen. ,,In de schuur ligt een slang van 200 meter lang. Daarmee bedien ik zeker vijf andere volkstuintjes, mocht het nodig zijn. Mensen verderop het complex kunnen met een gieter water krijgen.’’

Vol trots vertelt hij over de tuin. ,,De pronkebonen en de paarse spekbonen doen het goed. Ik heb een fantastisch aardbeienseizoen gehad. Ik heb Waalse bonen, lekker man, spitskool, rode kool.’’ Met liefde verhaalt hij over de techniek. ,,Elektronica is mijn echt grote hobby.’’