Medewerkers van waterschap Hunze en Aa's speuren naar de bever. Beeld: waterschap Hunze en Aa's
De bever is gesignaleerd in het Oldambtmeer in Blauwestad, zogenaamd rood gebied, en daar is geen plaats voor dit beschermde dier. Want, hij kan schade aanbrengen aan dijken en kades. In een nacht kan hij een gang van zes - tot acht meter graven. Met alle gevolgen van dien. ,,We willen droge voeten houden dus we moeten dit dier zo snel mogelijk vangen.”
Sinds een aantal weken weet waterschap Hunze en Aa’s dat er zich in het Oldambtmeer een bever bevindt. Dan gaan bij het waterschap alle alarmbellen rinkelen. Kooien zijn uitgezet en wildcamera’s geplaatst. Stap voor stap wordt het gebied in en rondom het Oldambtmeer verkend. En dat moet heel rustig en stil gebeuren, want het dier mag niet worden weggejaagd.
Zeker is dat er deze week nog meer kooien en wildcamera’s worden geplaatst. Controles met de kano worden opgevoerd en watermonsters genomen om te zien waar het dier zich kan bevinden. Snelheid is geboden, want de kades in Blauwestad zijn kwetsbaar. In een nacht kan een bever een gang van zes- tot acht meter graven.
In de watermonsters, zogenaamd eDNA materiaal, is te zien of poep afkomstig is van de bever. Niet dat het dier dan snel gevangen kan worden, maar het is in ieder geval bewijs dat het dier zich in het Oldambtmeer ophoudt en in welk gebied.
Nieuw territorium eerst aftasten
Afgebeten takken of geknakte rietstengels langs de oever zijn aanwijzingen voor de aanwezigheid van een bever. Als het dier voor het eerst in een voor hem nieuw gebied komt zal hij niet direct aan wal gaan. Hij wil eerst aftasten of zijn nieuw territorium voldoet.
,,Hij is zeker vanuit het zuiden naar het Oldambtmeer gezwommen op zoek naar een voor hem nieuw territorium”, weet Marc Rothengatter. Hij is teamhoofd van de muskusrattenvangers die ook worden ingezet bij het speuren naar bevers en beverraten.
Maak nooit de fout een bever te vergelijken met een beverrat. Dan gaan de haren van de specialistische vangers recht overeind staan. Media maken nog weleens de fout een verkeerde afbeelding te gebruiken bij een bever. Beleidsmedewerker Brenda Boerema somt de typische kenmerken van een bever op. ,,De bever kan 35 kilo zwaar worden. Een beverrat twaalf kilo. De bever heeft een platte staart, een beverrat valt vooral op door zijn snor. Ook is een bever veel langer, tot ruim een meter.”
Boerema is ook degene die contact onderhoudt met de provincies Groningen en Drenthe. De provincie is toezichthouder en dus meldt het waterschap zich bij deze overheid als er een bever wordt gespot, waardoor inzet van kooien en camera’s noodzakelijk is.
Tot dusver heeft de bever nog geen schade aangericht langs het Oldambtmeer. Het dier is volgens Rothengatter nog steeds zoekende naar een nieuw gebied en zwemt zo heen en weer. ,,We hebben ook al sporen ontdekt richting de Pekela Aa, iets zuidelijker dan het Oldambtmeer.”
Haast maken met de vangst van de bever in Oldambtmeer
Het waterschap heeft haast om het dier te vangen, want in het werkgebied van het waterschap mag nog slechts een bever uitgezet worden. Er is nog plaats in het Ruiten Aa gebied. Waar, wordt niet gezegd. ,,We willen het liefst geen bevertoerisme zodat het dier tijd heeft om zich te vestigen.”
Ergens in de stad-Groningen houdt zich op dit moment ook een bever op. Ook daar is het alle hens aan dek. Het schap wil voorkomen dat de bever de oversteek maakt naar het Eemskanaal en vervolgens richting Delfzijl trekt. In het verleden is al eens een bever gevangen bij Appingedam.
Sinds de bever in 2008 werd uitgezet leven er in het werkgebied van Hunze en Aa’s, Groningen en Noord-Oost Drenthe, ongeveer vijfhonderd bevers. In die periode vanaf 2008 zijn er twaalf bevers in rood gebied gevangen. Een bever in rood gebied kan nog worden uitgezet in een ‘veilig’ gebied. Daarna is er geen plaats meer voor de bever en rest de vangers niets anders dan het dier te doden, mits hij zich in rood gebied ophoudt.
Met het besef dat de populatie jaarlijks met twintig procent groeit, is het dus vechten tegen de bierkaai en zullen er de komende jaren veel bevers in het gevaren gebied gedood moeten worden.
In het rood gebied mogen geen bevers komen. Ze kunnen daar schade aanrichten aan dijken en kades. Kaartje: waterschap Hunze en Aa's
De bever met zijn kenmerkende lange, platte staart. Beeld: Yvonne Menkema
