Pieter en Marianne met hun sperziebonen. Foto: eigen foto
Vijf hectare sperziebonen in Ter Apelkanaal dreigde als afval te eindigen. De vaste afnemer weigerde de bonen vanwege te veel onkruid. Binnen drie uur werd via een actie op sociale media 15.000 kilo sperziebonen gered. Hoe het zit, weet boer Pieter de Roo (29).
Wat was er mis met jouw sperziebonen?
,,Een groentefabrikant zou onze 7 hectare sperziebonen afnemen, maar in de eerste twee hectare die al bij de fabrikant was aangekomen zat te veel onkruid. Daardoor kostte het sorteren van de bonen te veel tijd en daarom wilden ze die andere vijf hectare niet meer hebben.’’
En bleef jij met de bonen zitten. Om hoeveel gaat het?
,,Normaal brengt een hectare 8 tot 10 ton sperziebonen op. Maar we zijn nu een week verder, waardoor de onderste bonen te rijp voor consumptie zijn, bovendien is het onkruid doorgegroeid. We kunnen alleen de hoge bonen nog plukken en dan komen we op 15.000 kilo sperziebonen.’’
Wat was je reactie toen er een streep door de afzet ging?
,,Wij staan nergens meer van te kijken, het komt heel nauw voor de fabrikanten die op tijd staan. Ik ben een zeer koelbloedig persoon en zocht direct naar een oplossing. Die vond m’n partner Marianne. Zij opperde dat No Waste Army, die tegen voedselverspilling strijdt, ons misschien kon helpen.’’
Met welk plan kwamen zij?
,,Ze hebben een actie uitgerold via de socials waarbij mensen 5,95 euro schenken voor 6 kilo sperziebonen die via distributiecentra worden verspreid over voedselbanken in Nederland. Binnen drie uur waren we uitverkocht, ongelooflijk.’’
Ik las dat mensen commentaar hadden op deze voedselverspillingsactie omdat jullie er lekker aan zouden verdienen.
,,Ja, dat las ik ook. Nou, we hebben het zaaizaad en de loonwerker er net uit. Vergeet niet dat we normaal tonnen sperziebonen per hectare meer oogsten. ’’
Run je de boerderij samen met je vriendin?
,,Ja, en met mijn vader. Hij heeft dit biologische akkerbouwbedrijf sinds 1992, het is een echt familiebedrijf.’’
1992, toen al?
,,Ja, hij is er uit idealisme heel vroeg mee begonnen. Ons uitgangspunt is dat je gezond voedsel moet kunnen telen waarbij je geen chemische middelen gebruikt.’’
Voorstanders van gif zeggen dat dan de kans groot is dat je oogst mislukt.
,,We gebruiken robuustere rassen. En hier en daar accepteer je dat je minder opbrengsten hebt door bijvoorbeeld schimmel omdat je niet spuit.’’
Wat telen jullie nog meer dan sperziebonen?
,,Suikermaïs, consumptieaardappelen en granen voor de wereldmarkt. Daarnaast telen we sinds zes jaar op kleine schaal prei, boerenkool, rode kool, komkommers, sla en tomaten voor de lokale afzet via stalletjes in de buurt. En we hebben een bloemenpluktuin.’’
Waarom zijn jullie met die lokale afzet begonnen?
,,Om onze producten betaalbaar te houden. De sleutel naar meer biologische akkerbouw is dat biologisch voedsel toegankelijk en betaalbaar wordt, zodat er meer vraag naar is. Pas dan kun je de markt en de keten erop aanpassen.’’
Wat vind je ervan dat de fabrikant jullie bonen weigerde?
,,Er zit een kern van waarheid in dat er tijd verloren gaat met het sorteren van de sperziebonen. Tegelijkertijd vind ik wel wat van het verdienmodel van de fabrikant en het blijft natuurlijk voedselverspilling.’’
Hoe voorkom je dit volgend jaar?
,,Nieuwe ronde, nieuwe kansen.’’
Een klein beetje gif?
,,Nee, absoluut niet. Chemie is niet de oplossing. Misschien dat we een andere manier van schoffelen gaan uitproberen, of wat eerder gaan schoffelen.’’