Een door beving beschadigd huis in Overschild. Foto: Kees van de Veen
Bij het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) zijn 329 schadedossiers van inwoners in het aardbevingsgebied maandenlang uit beeld geraakt. Dat blijkt uit onderzoeken van de Nationale ombudsman Reinier van Zutphen.
De onderzoeken laten volgens Nationale ombudsman Van Zutphen een terugkerend patroon zien in de hersteloperatie in Groningen en Noord-Drenthe: de overheid schiet tekort en leert niet van signalen en klachten. Inwoners moeten jarenlang wachten op antwoorden en besluiten, worden onvoldoende geïnformeerd over de voortgang en krijgen te maken met toezeggingen die niet worden nagekomen. In totaal deed hij vier onderzoeken naar de Nationaal coördinator Groningen (NCG) en het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) en hoe ze omgaan met klachten.
Een van de conclusies is dat 329 schadedossiers uit beeld zijn geraakt. Dat kwam naar voren na een klacht van een inwoner. Hij deed in 2024 een aanvraag voor de regeling daadwerkelijk herstel bij het IMG, maar kreeg daarover geen duidelijkheid. Nadat de Nationale ombudsman daar onderzoek naar deed, bleek dat het dossier samen met 328 andere zaken maandenlang uit beeld zijn geraakt. De ombudsman noemt dit 'onbegrijpelijk’.
'Mensen zijn te vaak teleurgesteld'
Ook zag de ombudsman dat de NCG in een zaak onvoldoende verantwoordelijkheid nam en niet controleerde of problemen blijvend waren opgelost. In twee andere zaken werden inwoners onvoldoende geïnformeerd over vertragingen of werden toezeggingen niet nagekomen. „Dit zijn geen incidenten”, zegt Van Zutphen. „Bestaande problemen worden onvoldoende opgelost terwijl nieuwe problemen ontstaan.”
Van Zutphen luidt de noodklok in een brief aan de Tweede Kamer. ‘Dit kan zo niet langer doorgaan. Mensen zijn te vaak teleurgesteld. Het huidige hersteltraject leidt onvoldoende tot concrete oplossingen voor de mensen die daar al jarenlang op wachten’, schrijft hij.
Excuses aangeboden
Het IMG erkent dat het steken heeft laten vallen. „De behandeling van aanvragen heeft te lang geduurd en we hadden de aanvragers beter moeten informeren over de status", zegt IMG-directeur Ronald Koch.
Volgens Koch ging het mis door een fout in een systeem, waardoor bepaalde dossiers tijdelijk niet zichtbaar waren voor de juiste dossierbehandelaars. Dat zorgde voor een paar maanden vertraging. Hij benadrukt dat de dossiers inmiddels weer in beeld zijn en nooit kwijt zijn geweest.
'Mag niet nog een keer voorkomen'
Het gaat om dossiers waarbij inwoners zowel een zienswijze hadden ingediend op een schade-adviesrapport als gekozen hadden voor de regeling daadwerkelijk herstel. Met die regeling kunnen bewoners tot 60.000 euro schade laten herstellen zonder verder onderzoek naar de schade.
Nadat de fout werd ontdekt, heeft het IMG de dossiers met voorrang opgepakt. „Maar die onnodige vertraging is vervelend en niet goed. Dat mag niet nog een keer voorkomen. De les is dat onze ICT-systemen en werkprocessen op orde moeten zijn. Ook gaan in gesprek met de Nationale ombudsman over verbeteringen.”